ปรากฏการณ์แสงบนท้องฟ้าแบบใหม่ได้ชื่อว่า "สตีฟ"

แสงเหนือที่เป็นริ้วสีขาวพาดผ่านท้องฟ้ายามค่ำคืน Image copyright ESA
คำบรรยายภาพ การค้นพบของนักติดตามดูแสงเหนือมือสมัครเล่น นำไปสู่การค้นคว้าทางวิทยาศาสตร์อย่างจริงจังโดยองค์การอวกาศยุโรป (ESA)

กลุ่มนักติดตามดูแสงเหนือในแคนาดา พบปรากฏการณ์แสงบนท้องฟ้าที่สวยงามตระการตาในรูปแบบใหม่ โดยมีลักษณะเป็นลำแสงโค้งสีม่วงจาง ซึ่งเกิดจากกลุ่มก๊าซร้อนหลายพันองศาเซลเซียสที่ด้านบนของชั้นบรรยากาศโลก

ศาสตราจารย์อีริค โดโนแวน จากมหาวิทยาลัยคาลการีของแคนาดา พบภาพที่บันทึกปรากฏการณ์แสงดังกล่าวในกลุ่มทางเฟซบุ๊กของนักติดตามดูแสงเหนือรัฐอัลเบอร์ตา (Alberta Aurora Chasers) และเห็นว่าเป็นปรากฏการณ์แสงบนท้องฟ้าแบบใหม่ที่ยังไม่ได้มีการจัดจำแนกประเภททางวิชาการ

หลังการค้นพบดังกล่าว ได้มีการตรวจสอบปรากฏการณ์แสงนี้โดยฝูงดาวเทียม SWARM ขององค์การอวกาศยุโรป ซึ่งจากการบินผ่านกลุ่มก๊าซที่มีลักษณะคล้ายริบบิ้นยาว 25 กิโลเมตร และอยู่สูงเหนือพื้นโลก 300 กิโลเมตร พบว่าภายในกลุ่มก๊าซมีความร้อนสูงกว่าชั้นบรรยากาศโลกโดยรอบถึง 3,000 องศาเซลเซียส และกระแสก๊าซภายในไหลพุ่งไปทางตะวันตกด้วยความเร็วถึง 6 กิโลเมตรต่อวินาที ซึ่งเร็วกว่ากระแสอากาศในบริเวณเดียวกัน 600 เท่า

ในตอนแรก กลุ่มผู้ค้นพบปรากฏการณ์แสงนี้เรียกมันว่า "โค้งโปรตอน" ทั้งที่ไม่ได้เกิดจากอนุภาคโปรตอนแต่อย่างใด ซึ่งในภายหลังมีสมาชิกของกลุ่มเสนอให้เรียกแสงบนท้องฟ้าชนิดนี้ว่า "สตีฟ" ตามชื่อที่ตัวละครในภาพยนตร์แอนิเมชันเรื่อง Over the Hedge (แก๊งสี่ขา ข้ามป่ามาป่วนเมือง) ตั้งให้กับสัตว์ชนิดหนึ่งที่ไม่เคยเห็นกันมาก่อน

อย่างไรก็ตาม "สตีฟ" นั้นไม่ใช่แสงเหนือ หรือออโรร่า บอเรลลิส เพราะไม่ได้เกิดจากปฏิกิริยาระหว่างอนุภาคในลมสุริยะกับสนามแม่เหล็กโลก และเคยถูกพบเห็นมาแล้วบ่อยครั้ง เพียงแต่ไม่มีผู้ใดสังเกตถึงความแตกต่างและบันทึกไว้อย่างเป็นทางการ

การที่ยังไม่ทราบชัดว่าลำแสงชนิดนี้คืออะไรกันแน่ ทำให้ยังจะต้องใช้ชื่อเรียก "สตีฟ" ไปพลางก่อน โดยมีผู้เสนอแบบทีเล่นทีจริงว่าควรให้ "สตีฟ" (STEVE) เป็นตัวย่อชื่อวิทยาศาสตร์ของปรากฏการณ์นี้ ซึ่งแทนคำว่า Sudden Thermal Emission from Velocity Enhancement หรือการปล่อยความร้อนฉับพลันจากการเร่งความเร็วนั่นเอง

ข่าวที่เกี่ยวข้อง