ยานแคสสินีเริ่มสำรวจดาวเสาร์ขั้นสุดท้ายแล้ว

(ภาพจากฝีมือศิลปิน) ยานแคสสินีโคจรสำรวจโดยผ่านเข้าไปในช่องว่างระหว่างชั้นบรรยากาศกับวงแหวนของดาวเสาร์ Image copyright NASA/JPL-CALTECH
คำบรรยายภาพ (ภาพจากฝีมือศิลปิน) ยานแคสสินีโคจรสำรวจโดยผ่านเข้าไปในช่องว่างระหว่างชั้นบรรยากาศกับวงแหวนของดาวเสาร์

ยานสำรวจแคสสินีเริ่มปฏิบัติการสำรวจดาวเสาร์ในขั้นสุดท้าย โดยบินโฉบผ่านชั้นบรรยากาศด้านบนสุดของดาวเพื่อเก็บข้อมูลองค์ประกอบทางเคมีและข้อมูลการสำรวจอื่น ๆ ที่ไม่เคยพบมาก่อน ในระยะใกล้ชิดดาวเสาร์ที่สุดเท่าที่เคยทำมา

ในวันนี้ (14 ส.ค.) ยานแคสสินีเข้าใกล้ดาวเสาร์ในระยะห่าง 1,600 กิโลเมตรจากกลุ่มเมฆชั้นบนสุดของดาว โดยเป็นการโคจรสำรวจรอบแรกจากทั้งหมด 5 รอบในแผนการสำรวจขั้นสุดท้าย ก่อนที่ยานจะทำลายตนเองโดยพุ่งเข้าสู่ชั้นบรรยากาศลึกของดาวเสาร์ในเดือนหน้า

ดร. นิโคลัส อัลโตเบลลี นักวิทยาศาสตร์ประจำโครงการยานสำรวจแคสสินีขององค์การอวกาศยุโรปบอกว่า ภารกิจของยานแคสสินีในครั้งนี้ อาจทำให้ได้พบข้อมูลใหม่ ๆ เกี่ยวกับองค์ประกอบทางเคมีของดาวเสาร์ ซึ่งเป็นดาวก๊าซขนาดยักษ์ที่ประกอบไปด้วยไฮโดรเจนและฮีเลียมเป็นหลัก

"คาดว่าจะไม่พบฮีเลียมที่ชั้นบรรยากาศด้านนอกมากนัก เพราะเป็นก๊าซที่หนักและน่าจะจมลงสู่ด้านในของดาว แต่การตรวจวัดปริมาณของก๊าซทั้งสองอย่างใกล้ชิดและแม่นยำขึ้นในครั้งนี้ จะช่วยทำให้เข้าใจถึงกระบวนการก่อตัวและโครงสร้างของดาวเสาร์ได้ดีขึ้น" ดร. อัลโตเบลลีกล่าว

Image copyright NASA/JPL-CALTECH
คำบรรยายภาพ ยานแคสสินีบินโฉบสัมผัสกับชั้นบรรยากาศด้านบนของดาวเสาร์

"ดาวเสาร์นั้นแผ่พลังงานออกมามากกว่าที่ดูดซับเข้าไปจากดวงอาทิตย์ แสดงว่ามีการสูญเสียพลังงานศักย์โน้มถ่วง (Gravitational Potential Energy) เกิดขึ้น ดังนั้นการตรวจวัดองค์ประกอบทางเคมีที่ผิวของชั้นบรรยากาศจะเป็นกรอบอ้างอิงทำให้ทราบถึงการกระจายตัวของธาตุต่าง ๆ ภายในดาวเสาร์ได้ชัดเจนขึ้น"

ดร. ลินดา สปิลเคอร์ นักวิทยาศาสตร์ประจำโครงการยานสำรวจแคสสินีอีกผู้หนึ่งบอกว่า การบินสำรวจเข้าใกล้ชั้นบรรยากาศดาวเสาร์ยังช่วยในการตรวจวัดคาบการหมุนของดาวได้ละเอียดแม่นยำขึ้น ซึ่งที่ผ่านมาการตรวจวัดมักได้ผลเปลี่ยนแปลงไปมาไม่แน่นอน โดยครั้งล่าสุดพบว่าดาวเสาร์มีคาบการหมุนรอบตัวเองหรือระยะเวลา 1 วันของดาวที่ 10 ชั่วโมง 33 นาที แต่นักวิทยาศาสตร์ต้องการตรวจสอบยืนยันตัวเลขดังกล่าวอีกครั้ง โดยใช้วิธีคำนวณหาความแตกต่างระหว่างความเคลื่อนไหวของแกนหมุนรอบตัวเองดาวเสาร์ เทียบกับสนามแม่เหล็กของดาว

" ที่ผ่านมาการหมุนของสนามแม่เหล็กและแกนหมุนของดาวเสาร์นั้นสอดคล้องกันพอดี จึงไม่มีความแตกต่างที่สามารถนำมาคำนวณหาคาบการหมุนที่แม่นยำของดาวเสาร์ได้ แต่การสำรวจในระยะใกล้ครั้งนี้อาจทำให้เราได้ข้อมูลใหม่ที่มีความละเอียดมากขึ้น" ดร. สปิลเคอร์กล่าว

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

อ่านข่าวนี้เพิ่มเติม