Anayasa görüşmelerinin ikinci turunda ilk 7 madde kabul edildi

aNAYASA GÖRÜŞMELERİ Telif hakkı EPA

TBMM Genel Kurulu'nda süren anayasa değişikliği teklifi görüşmelerinin ikinci turunda, teklifin ilk 7 maddesi kabul edildi.

Genel Kurul'da dün başlayan ve bugünün ilk saatlerine kadar süren oturumda görüşülen son madde 7. madde oldu.

340 oyla kabul edilen 7. madde iki turlu cumhurbaşkanlığı seçiminin nasıl gerçekleştirileceğini düzenliyor.

7. maddenin oylanmasının ardından ikinci tur oylamaların ilk günü sona ererken şu ana kadar oynalanan 7 maddeden 5'ine ilk turdakinden daha düşük kabul oyu geldi.

Kabul edilen maddelerde neler var?

1. madde, anayasanın "Yargı yetkisi" başlığında yargı yetkisinin, Türk milleti adına bağımsız mahkemelerce kullanılacağına dair hükmü, "Bağımsız ve tarafsız" mahkemelerce kullanılacağı şeklinde değiştiriyor.

2. madde, milletvekili sayısını 550'den 600'e çıkarıyor.

3. madde, milletvekili seçilme yaşını 25'ten 18'e düşürüyor.

4. madde, milletvekili ve cumhurbaşkanlığı seçimlerinin aynı gün yapılmasını öngörüyor.

5. madde, Bakanlar Kurulu'nu denetlemeyi Meclis'in görev ve yetkileri arasından çıkarıyor.

6. madde, milletvekillerinin yürütmenin başına soru sorma yetkisini kaldırıyor. Mevcut düzenlemede yürütmenin başı olan başbakana yazılı soru sorulabilirken yeni düzenleme ile yürütmenin başı olacak cumhurbaşkanına değil, yalnızca cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlara soru sorulabilecek.

7. madde, iki turlu cumhurbaşkanlığı seçiminin nasıl gerçekleştirileceğini düzenliyor.

Telif hakkı AFP
Image caption CHP milletvekilleri, ikinci tur oylamalarında bir dakika ayakta durma eylemi yaptı.

CHP'lilerden 'rejim değişikliğine karşı ayaktayız' eylemi

TBMM Genel Kurulu'nda anayasa değişikliği teklifi görüşmelerinin ikinci turu, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) milletvekillerinin protestosuna da sahne oldu.

Doğan Haber Ajansı (DHA), CHP milletvekillerinin 'rejim değişikliğine karşı ayaktayız' çağrısı yaparak, Meclis'te bir dakika ayakta durma eylemi yaptığını bildirdi.

DHA'nın haberinde, CHP Grup Başkanvekili Özgür Özel'in "81 ilin meydanlarında, sokaklarında milletimiz, bizlerle birlikte rejim değişikliğine karşı ayaktadır" dediği aktarıldı.

İkinci tur belirleyici

Parlamenter sistemden başkanlık sistemine geçişi öngören ancak içeriğinde "Başkan" yerine "Cumhurbaşkanı" ifadesi kullanılan anayasa değişikliği teklifinde ilk tur görüşmeleri geçtiğimiz Pazar günü sona ermişti. Teklifin 18 maddesi de birinci tur oylamaları sonucunda kabul edilmişti.

Ancak anayasa değişikliği teklifinin TBMM'de kabul edilmesi için asıl belirleyici olan, ikinci tur oylamaları.

İlk turda maddeler 330 oyun altında bir kabulle geçmiş olsa bile, ikinci tur oylamada bu sayının üstüne çıkılması maddenin kabul edileceği anlamına geliyor.

TBMM Genel Kurulu'nda, ikinci turda, teklifin tümü ve maddeleri görüşmeye açılmıyor. Sadece maddeler üzerinde verilen değişiklik önergeleri tartışılıyor.

Birinci turda üzerinde değişiklik önergesi bulunmayan bir madde hakkında, ikinci turda önerge verilemiyor.

Meclis üye tamsayısının 5'te üç çoğunluğu gerekiyor

İkinci turda da teklifin kabul edilmesi için Meclis üye tamsayısının beşte üç çoğunluğunun, yani en az 330 milletvekilinin "Evet" oyu vermesi şartı aranıyor. Bu oylamalar gizli yapılacak.

İkinci turda, 330'un altında oy alan madde tekliften düşecek.

Telif hakkı AFP
Image caption Meclis'teki anayasa paketi görüşmelerinin ardıdan Türkiye'nin biri referandum, diğeri ise erken seçim olmak üzere bu yıl iki kez sandığa gitmesi, kulislerde konuşulan senaryolar arasında.

TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilmesi halinde teklif, Cumhurbaşkanınca da onaylanıp Resmi Gazete'de yayımlandıkdan 60 gün sonraki ilk pazar günü referanduma sunulacak.

Teklifin referandumda kabul edilmiş sayılması için, kullanılan geçerli oyların yarısından bir fazlasının "Evet" olması gerekiyor.

Reddedilirse bir yıl içinde Meclis'e getirilemiyor

TBMM tarafından reddedilen kanun tasarı veya teklifler, redddilmesinin üzerinden 1 yıl geçmedikçe aynı yasama dönemi içinde tekrar TBMM'ye getirilemiyor.

Cumhurbaşkanı, anayasa değişikliklerine ilişkin kanunları, bir daha görüşülmek üzere TBMM'ye geri gönderebiliyor. Cumhurbaşkanın bu kanunları 15 gün içerisinde incelemesi gerekiyor.

İlgili Konular

İlgili haberler