Bulut Atlası'na 12 yeni bulut dahil edildi

asperitas Telif hakkı Gary McArthur
Image caption Nadir görülen asperatus bulutunun şekli deniz dalgalarını andırıyor.

Uluslararası Bulut Atlası'na, aralarında oldukça nadir rastlanan asperatus bulutunun da bulunduğu 12 yeni bulut tipi dahil edildi.

İlk kez 19'uncu yüzyılda oluşturulan atlas, bulutları tanımlamak ve gözlemlemek için referans kaynak olarak kullanılıyor.

1987 yılında güncellenen atlasın son sürümüne bulut gözlemcilerinin atlasa dahil edilmesi için kampanya yürüttüğü asperatus dahil edildi.

Atlasa eklenen diğer bulut tipleri arasında uçakların arkasında yoğunlaşma sonucu oluşan 'kuyruk izi' de bulunuyor.

Koleksiyonerler ilgi gösteriyor

1896 yılında ilk kez basılmasından bu yana Uluslararası Bulut Atlası meteoroloj, hava ve denizcilik alanlarında çalışanlar tarafından referans olarak kullanılıyor.

Atlasın ilk versiyonunda 28 renkli fotoğraf ve bulutların sınıflandırılma standardı bulunuyordu.

1975 yılında basılan yeni sürüm ve bu sürümün 1987 yılında yapılan revizyonu da koleksiyonerlerin hemen ilgisini çekmişti.

Ancak bu sefer Atlas'ı hazırlayan Dünya Meteoroloji Örgütü (DMÖ) yeni atlası internet sitesinden herkesin ulaşımına açacak.

Atlasa yeni eklenen bulut tiplerinden en yaygın olarak bilineni ise asperatus bulutu.

Telif hakkı Ivica Brlić

Kökeni Latincede 'pürüzlü' anlamına gelen asperatus kelimesinden gelen bu bulut, ilk defa 2006 yılında kayda geçtikten sonra bulutun örnekleri sık sık paylaşılmaya başlandı.

Bulut gözlemcilerinin uzun süredir DMO'ya bu bulut tipinin resmi olarak tanınması için taleplerini iletiyordu; ancak bulutun atlasa dahil edilmesi sürpriz olarak karşılandı.

Bulut atlasının büyümesindeki en önemli etken teknoloji oldu. İnsanların dünyanın dört bir yanında akıllı telefonları ile çektikleri ve paylaştıkları bulut resimleri yeni bulut tiplerinin keşfedilmesini kolaylaştırıyor.

Atlas'ta bulutların oluşum şekilleri de sınıflandırılıyor. Örneğin orman yangınları sonrasında oluşan bulutlar 'flammagenitus' olarak sınıflandırılıyor.

Uçakların kuyruk izlerinin oluşturduğu bulutlar da en sık görülen bulutlardan biri.

Yeni atlas ayrıca herkesin bir bulut tipi olarak kabul etmeyeceği gökkuşağı, hale, kar hortumu, dolu tanesi gibi olayları da kapsamına alıyor.

Telif hakkı Mirosalv Chichanowicz
Image caption Atlasa eklenen volutus bulutunun bir örneği

BBC Meteoroloji'den John Hammond'a göre hava olayı ve bulut kavramları arasına keskin bir çizgi çekmek zor:

"Gökyüzünden düşen hale tabakası ile gökyüzündeki bulut arasındaki farkı tanımlamak o kadar da kolay değil. Hale, gökkuşağı ya da kar hortumu gibi görsel olaylara da aslında bulut denebilir. Ama ben biraz eski kafalı olduğum için gökkuşağının bulut kategorisine nasıl alınabileceğini anlamakta güçlük çekiyorum."

Hammond bulutlara gösterilen ilgi sürdükçe, atlasa yeni bulut tiplerinin dahil olmaya devam edeceğini söylüyor.