Halep'te savaş 'sona erdi'

Doğu Halep'teki bir Suriye askeri Telif hakkı AFP
Image caption Doğu Halep'ten tahliyenin Uluslararası Kızılhaç Komitesi denetiminde TSİ 06.00'da başlayacağı belirtildi.

Rusya'nın Birleşmiş Milletler (BM) Büyükelçisi Vitaliy Çurkin, Doğu Halep'te tüm askeri operasyonların sona erdiğini, muhalif grupların elindeki son bölgelerin de Suriye ordusunun kontrolüne geçtiğini açıkladı.

Çurkin'in açıklaması, taraflar tarafından doğrulanması halinde, Suriye'nin en büyük kenti Halep'te 4 yıldır süren savaşın sona erdiği anlamına gelecek.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'ndeki Suriye gündemli acil toplantıda konuşan Çurkin, akşam saatlerinde de Doğu Halep'teki muhalif savaşçıların bölgeyi terk etmesi için anlaşma sağlandığını söylemişti.

Rus elçi ayrıca, anlaşmanın yalnızca savaşçıları kapsadığını vurgulayarak, "Hiç kimse sivillere zarar vermeyecek" diye konuşmuştu.

Muhalif gruplar da, bölgede kalanların tahliye edilmesi amacıyla ateşkes anlaşmasına varıldığını açıklamıştı.

Halep'te ateşkes bozuldu, tahliye süreci durdu

Halep'te savaşın dönüm noktaları

Anadolu Ajansı, anlaşmaya Türkiye'nin arabuluculuk ettiğini bildirirken, Reuters da Türkiye ve Rusya'nın anlaşmanın garantörleri olduğunu öne sürdü.

Ateşkes TSİ 18.00'de yürürlüğe girdi.

Reuters son birkaç saattir Halep'ten bombardıman ve silah sesi gelmediğini duyurdu.

ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü John Kirby de, ateşkes haberlerine inanmamak için bir nedenleri olmadığını, ancak bağımsız kaynaklardan haberi doğrulayamadıklarını belirtti.

Kirby ateşkes sağlanmış olsa bile bunun Suriye'deki savaşın sona ermiş olduğu anlamına gelmeyeceğini söyleyerek, tarafları savaşı bitirmek için siyasi müzakerelere çağırdı.

Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Büyükelçi Hüseyin Müftüoğlu da, Halep'in doğusundaki muhaliflerle sahadaki Rus askeri unsurları arasında yapılan temaslar neticesinde şehirde ateşkes sağlandığını teyit ettiklerini duyurdu.

Anlaşmanın garantörleri Türkiye ve Rusya

AA, varılan mutabakat gereğince önceliğin sivillere verileceğini ve tahliye için gönderilen otobüslerin bölgeye ulaştığını söyledi.

AA'nın haberine göre, ikinci etapta, kent merkezinin doğusundaki silahlı muhaliflerin de edilmeleri öngörülüyor ve muhalif grupların büyük bölümünün kentten ayrılmayı kabul etmiş bulunuyor.

Reuters'a konuşan bir Türk yetkili de muhalif savaşçıların yanlarında hafif silahlarını götürebileceklerini söyledi.

Doğu Halep Yerel Konseyi Başkanı ise bölgeden beş otobüs dolusu sivilin ayrılması için kısa süreli ateşkes ilan edildiğini söyledi.

Telif hakkı AFP
Image caption Rusya'nın BM Büyükelçisi Vitaliy Çurkin, sivillerin Doğu Halep'te kalabileceğini açıkladı.

Tahliyenin Uluslararası Kızılhaç Komitesi denetiminde TSİ 06.00'da başlayacağı belirtildi.

Bu bölgedeki silahlı muhalif gruplardan Şam Cephesi'nden bir yetkili, Reuters haber ajansına yaptığı açıklamada, Doğu Halep'te bulunan tahmini 50 bin kişinin büyük çoğunluğunun ayrılmasının beklendiğini ifade etti. Aynı yetkili, tahliye sırasında önceliğin yaralılara verileceğini vurguladı.

Reuters'a konuşan Türk bir yetkili ise Halep'ten ayrılan savaşçıların İdlib'e geçeceklerini söyledi.

Türkiye 80 bin kapasiteli çadır kent kuracak

Anlaşma haberlerinin ardından Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek Twitter'da İngilizce olarak, Türkiye'nin Halepli sivilleri yerleştirmek üzere 80 bin kişilik bir çadır kent kuracağını açıkladı.

Şimşek "Dünyanın en çok mülteciyi ağırlayan ülkesi olan Türkiye, Halep'ten kaçan 80 bin Suriyeli göçmeni barındırmak için bir çadır kent kuruyor" yazdı.

İnsani kaygılar artıyor

Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Ofisi, Suriye'de hükümet yanlısı güçlerin Doğu Halep'te ev baskınları düzenleyerek, kadın ve çocuklar da dahil sivilleri öldürdüklerini öne sürmüştü.

Yapılan açıklamada, dört bölgede en az 82 sivilin görüldükleri yerde vurularak öldürüldüğünü gösteren güvenilir kanıtlar olduğu belirtildi. Bu kişilerin 11'inin kadın, 13'ünün ise çocuk olduğu kaydedilmişti.

BM İnsan Hakları Ofisi Sözcü Rupert Colville, "Halep'te insanlık tamamen eridi" demişti.

Suriye yönetimi, Kasım ayında Rusya'nın da havadan desteğiyle Halep'i silahlı muhalif grupların elinden almak için bir kara harekatı başlattı. Harekata, Hizbullah ve İranlı milisler de destek verdi.

Yoğun hava desteğiyle birlikte ilerleyen Suriye ordusu ve destekçisi silahlı gruplar, 2012 yılından bu yana muhaliflerin elinde olan Doğu Halep'in yüzde 90'ından fazlasını ele geçirmişti.

Telif hakkı Reuters

Muhaliflerin tüm savunma hatları çökmüştü

Suriye ordusundan bir kaynak bugün yaptığı açıklamada, dün itibariyle silahlı muhalif grupların tüm savunma hatlarının çöktüğünü ve Kuveyk Nehri'nin batısındaki birkaç semte sıkıştıklarını söylemişti.

Halep'in doğusunda muhalif grupların elinde bulunan bölgenin tamamının ele geçirilmesi, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad'ın iç savaşın başlamasından bu yana muharebe alanında elde ettiği en önemli zafer olacak.

Türkiye sınırına yaklaşık 60 kilometre mesafedeki Halep, 2011 yılında Esad'a yönelik protestoların başlangıcında yaşanan karışıklıktan fazla etkilenmemişti.

Ancak Temmuz 2012'de o dönemde artık silahlı bir yapıya dönüşen muhalif gruplar, kenti almak için büyük bir operasyon başlatmış ancak Halep'in tamamını almaya yetecek güçleri olmadığından kentin yalnızca doğusunu ele geçirebilmişlerdidi.

Bu tarihten bu yana Halep batısı Suriye hükümetinin, doğusu ise silahlı muhalif grupların elinde olmak üzere kabaca ikiye bölünmüş durumdaydı.

İlgili haberler