Berlin'deki Noel pazarı saldırısı şüphelisi 'polis gözetimindeydi'

Anis Amri'nin fotoğrafları Telif hakkı BKA
Image caption Alman polisi Anis Amri'nin fotoğraflarını yayınladı

Berlin'de Pazartesi akşamı düzenlenen Noel pazarı saldırısıyla ilgili aranan Tunuslu Anis Amri'nin bu yıl Alman polisi tarafından silah satın alabilmek için soygun planlama şüphesiyle izlendiği belirtildi.

Yabancı basına yansıyan haberlere göre 24 yaşındaki Amri hakkındaki gözetim, kanıt yetersizliği nedeniyle kaldırıldı.

Almanya İçişleri Bakanı Ralf Jaeger, güvenlik güçlerinin Amri hakkındaki bulgularını Kasım ayında Birleşik Terörle Mücadele Merkezi'ne ilettiğini söyledi.

Merkel'in partisinden eleştiri

Almanya Başbakanı Angela Merkel'in başkanı olduğu Hristiyan Demokrat Birlik'in (CDU) Kuzey Ren-Vestfalya eyaletindeki lideri Armin Laschet ise ülkedeki güvenlik güçlerinin başarısızlığını eleştirdi.

Armin Laschet bir Alman radyosuna yaptığı açıklamada, Anis Amri'nin saldırı hazırlığı şüphesiyle gözetim altına alınmış olmasına rağmen saldırıyı düzenleyebilmesinin kendisini şok ettiğini söyledi.

Laschet, ülkede eyaletler arası istihbarat paylaşımını geliştirmek ve elektronik takip mekanizmalarını uygulamaya sokmak gerektiğini belirtti.

Almanya, Belçika ve Hollanda sınırlarında güvenlik önlemlerini artırdı.

Berlin'de cami baskını

Berlin merkezindeki Moabit ilçesinde bulunan Fussilet 33 adlı camiye de Perşembe öğleden sonra polis baskını düzenlendi.

Polisin ses bombası atarak girdiği cami, geçen yıl da Suriye'deki cihatçılara yardım ettikleri gerekçesiyle baskına uğramıştı.

Amri, Almanya'ya gelmeden önce İtalya'da kundaklama suçundan dört yıl hapis yatmıştı.

Berlin'deki bir Noel pazarına tır ile düzenlenen saldırıda 12 kişi aracın altında kalarak yaşamını yitirmiş, 49 kişi de yaralanmıştı.

Aracın içinde oturma izni belgesi bulunan Anis Amri hakkında yakalama kararı çıkarılmıştı.

Alman yetkililer, Amri'yi ihbar edenlere 100 bin euro (yaklaşık 370 bin TL) ödül verileceğini açıkladı.

Saldırganın aracı ele geçirmek için Polonyalı sürücü Lukasz Urban'ı silah ve bıçak darbeleriyle öldürdüğü de ortaya çıkmıştı.

Bu yüzden Amri'nin sürücüyle boğuşurken yaralanmış olabileceği belirtiliyor.

Alman polisi bu sabah, Amri'nin zaman zaman yaşadığı Dortmund'da bazı baskınlar düzenledi, iki apartmanda dört kişiyi gözaltına aldı.

Basılan apartmanlardan birinde yaşayanlar Alman basınına, Amri'yi tanıdıklarını söyledi.

Amri'nin kaldığı göçmen kampı: Gavin Lee, BBC, Emmerich/Almanya

Tarlaların yakınlarında tek başına duran bir binanın basit, öğrenci yurdu gibi hazırlanmış iki katında 16 erkek göçmen yaşıyor.

Hepsinin kapısını tek tek çalıyorum.

Irak ve Arnavutluk kökenli sığınmacılar, burada kısa süredir bulunduklarını, Anis Amri'yi tanımadıklarını söylüyor.

Amri'nin fotoğrafını gösterdiğimde "Yüzü hiç tanıdık gelmedi" diyor Arnavutluklu Andi, "Ama diğer sığınmacı arkadaşlarla saldırı hakkında konuşuyorduk. Herkes çok üzgün ama kimse onu pek tanımıyordu".

Koridordaki duvarda bir gamalı haç grafitisi var. Göçmen karşıtı duyguları yansıtan bu grafitinin bölgedeki halk tarafından iki ay önce yapıldığını söylüyor göçmenler.

Kampın, adını gizli tutmak isteyen gece yöneticisi ise Amri'yi görür görmez tanıdığını söylüyor:

"Burası küçük bir yer. Burada kalan herkesi tanırım."

Görevli, Amri'nin kısa bir süre kaldıktan sonra ortadan kaybolduğunu söylüyor.

Kampı ziyaret ettiğimiz akşam, sabah saatlerinde polisin kampa gelerek arama yapmaya çalıştığını ama arama izni için yanlış belge hazırladıkları için arama yapamadan geri döndüklerini de öğreniyoruz.

Altı takma isim

Alman yargısı içindeki kaynaklar, Almanya'ya geçen yıl gelen Anis Amri'nin Mart'tan Eylül'e kadar gözetim altında tutulduğunu belirtiyor. Gözetimin gerekçesi ise "bir saldırıda kullanmak için otomatik silah alacak parayı edinmek amacıyla soygun planlama şüphesi.

Bu süre boyunca Amri'nin yalnızca bir parkta uyuşturucu ticareti yapması ve Berlin'de bir bar kavgasına karışması nedeniyle polisler Amri'yi takip etmeyi bırakmıştı.

Telif hakkı AFP
Image caption Berlin'deki anmaya Müslümanlar da katıldı

Alman Suddeutsche Zeiting gazetesi ise şüphelinin Abu Walaa adıyla bilinen ve Kasım ayında tutuklanan Ahmet Abdülaziz A adlı bir vaizin etrafındaki ilişki ağının içinde olduğunu yazdı.

Polisin yayımladığı bir belgede ise Tunus doğumlu Amri'nin bazen kendini Mısırlı veya Lübnanlı olarak tanıttığını ve 6 farklı takma isim kullandığı belirtildi.

Telif hakkı German interior ministry
Image caption A French version of the police notice issued for Anis Amri

Şüphelinin geçmişi

Anis Amri'nin babası ve güvenlik kaynaklarının verdiği bilgilere göre Amri:

  • Tunus'u 7 yıl önce terk etti,
  • İtalya'da bir okuldaki kundaklamanın ardından 4 yıl hapis yattı,
  • Bu sırada Tunus'ta devam eden bir davada darp ve hırsızlık suçlamasıyla gıyabında 5 yıl hapis cezası aldı.

Anis Amri'nin Tunus'taki kuzeni Abdülkadir Amri Fransız haber ajansı AFP'ye, kuzeninin fotoğrafını medyada gördükten sonra gözlerine inanamadığını anlattı:

"Şok içindeyim. Onun bu suçu işlediğine inanamıyorum! Ama eğer gerçekten o yaptıysa en ağır cezayı hak ediyor."

Tırda yaşananlar

Alman basınındaki bilgilere göre savcılar, tırın Pazartesi öğleden sonra Kuzeybatı Berlin'deki bir endüstriyel bölgede park halindeyken kaçırıldığını söylüyor.

Tırın Polonyalı şoförü Lukasz Urban, İtalya'dan getirdiği çeliklerin teslimat günü Salı'ya ertelendiği için parkta beklemeye karar vermişti.

Aracın içindeki GPS'ten alınan verilerin, aracın önce park alanında "sanki biri tırı sürmeyi öğrenirmişçesine" küçük hareketler yaptığı, ardından yerel saatle 19:40'te yola çıktığını gösterdiği ortaya çıktı.

Ölü, yaralı ve kayıplar

Saldırının ardından ölü, yaralı ve kayıp sayıları da netleşmeye başladı:

Telif hakkı Opozita.com
Image caption Öldürülen tır şoförü Lukasz Urban'a ait olduğu söylenen fotoğraf
  • Polonyalı şoför Lukasz Urban, saldırganla boğuşmasının ardından silah ve bıçak darbeleri nedeniyle yaşamını yitirdi.
  • İsrail Dışişleri Bakanlığı, 60 yaşındaki İsrailli turist Dalia Elyakim'in cenazesinin Çarşamba günü teşhis edildiğini açıkladı. Dalia'nın eşi Rami ise ağır yaralı.
  • 53 ve 32 yaşındaki iki Alman da ölenler arasında.
  • Almanya'da çalışan 31 yaşındaki İtalyan vatandaşı Fabrizia di Lorenzo'nun da saldırıda yaşamını yitirdiği tahmin ediliyor. Lorenzo'nun metro kartı ve telefonu olay yerinde bulunmuştu.
  • 40 yaşındaki oğlu yaralı olan bir Alman kadının da öldüğü tahmin ediliyor.
Telif hakkı AFP
Image caption Polisin yakaladığı tek şüpheli, olayla ilgisi olmadığı anlaşılınca serbest bırakıldı.

Tır şoförü Lukasz Urban'ın otopsi raporu, Urban'ın araç Noel pazarına girene kadar hayatta olduğunu ve saldırının sonlanmasının ardından silahla vurularak öldürüldüğünü izlenimi uyandırıyor.

Olay yerinde herhangi bir silah bulunmamıştı.

Alman polisi, kendilerine gelen yüzlerce ihbarı ve tırdaki DNA kalıntılarını incelemekte olduklarını açıkladı.

Saldırıyı Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) örgütü üstlenmişti.

Savcı Peter Frank da savcılara, saldırının yöntemi itibarıyla radikal İslamcıları işaret ettiğini söylemişti.

İlgili Konular

İlgili haberler