Diplomatik ilişkiye doğru

Türkiye ve Ermenistan, taraflar arasında onyıllar süren güvensizliğin ardından, diplomatik ilişki kurma yönünde önemli bir adım attı.

Image caption Türkiye-Ermenistan sınırı 1993'ten bu yana kapalı

Türkiye ve Ermenistan Dışişleri Bakanlıkları ile temaslara arabuluculuk yapan İsviçre Dışişleri Bakanlığı'nın ortak basın açıklamasına göre diplomatik ilişki kurulması sürecinin üç aşamadan oluşması planlanıyor.

İlk aşamada altı hafta boyunca taraflar ülke içinde siyasi danışmalarda bulunacak.

Bu altı haftanın sonunda sonunda biri diplomatik ilişki kurulması, diğeri de ilişkilerin geliştirilmesiyle ilgili iki protokol imzalanması öngörülüyor.

Daha sonra da bu protokoller ulusal parlamentoların onayına sunulacak.

Yapılan açıklamada, ''Türkiye Cumhuriyeti ve Ermenistan Cumhuriyeti, İsviçre'nin arabuluculuğuyla sürdürdükleri çabalar bağlamında parafladıkları 'Diplomatik İlişkilerin Tesisi Protokolü' ile 'İkili İlişkilerin Geliştirilmesi Protokolü'ne dair iç siyasi istişarelerini başlatma hususunda mutabakata varmışlardır'' denildi.

"Soykırım önkoşul değil"

Ermenistan Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan ise 1915 olaylarının iki taraf arasında uzlaşmayı engelleyecek bir konu olmadığını söyledi.

Sarkisyan BBC Rusça Servisi'ne yaptığı açıklamada, "Tarihi adaletin yerini bulması önemli. Halklarımızın normal ilişkiler geliştirmesi de önemli. Ama bir diğer önemli nokta gelecekte bunun bir kez daha tekrarlanmaması. Ancak biz soykırımın tanınmasını diplomatik ilişki kurmak için bir önkoşul olarak görmüyoruz" dedi.

Serj Sarkisyan'ın Türkiye'ye 14 Ekim'de yapması beklenen ziyaret, süreçte ilerleme sağlanması açısından bir fırsat yaratabilir.

Sınırların açılması konusu

Bu arada NTV televizyonuna konuşan Türkiye Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, 'bu noktada' Ermenistan sınırının açılmasının söz konusu olmadığını söyledi.

Davutoğlu, "Bunun için daha uzun bir süreç gerekiyor" dedi. Davutoğlu ayrıca Ermenistan'la normalleşme sürecinde Azerbaycan'ın çıkarlarının da savunulacağını söyledi.

Protokol metnine ulaştığını kaydeden Reuters haber ajansı ise 1993'ten bu yana kapalı olan sınırların protokollerin yürürlüğe girmesini takiben iki ay içinde açılacağını kaydediyor.

Türkiye ve Ermenistan ilişkileri, geçen yıl Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün Erivan'da Türkiye ve Ermenistan futbol milli takımlarının oynadığı Dünya Kupası eleme grubu karşılaşmasını izlemesiyle başlayan ve "futbol diplomasisi" adı verilen süreçten sonra düzelmeye başladı.

Taraflar, ilişkilerin normalleştirilmesine yönelik yol haritası üzerinde geçen Nisan ayında uzlaşma sağlamıştı.

İlerleme açıklaması iki ülkenin müttefiklerince de memnuniyetle karşılandı.

Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanlığı ortak açıklamayı memnuniyetle karşıladığını belirterek, normalleşmenin 'önkoşulsuz ve makul bir süre içinde gerçekleştirilmesi' beklentisini ifade etti.

Dışişleri sözcüsü Ian Kelly, tarafların bir an önce harekete geçmesini umduklarını, 'bölge barış, güvenlik ve istikrarına katkı sağlayacak tarihi süreci' desteklemeye hazır olduklarını söyledi.

Öte yandan, Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy açıklama dolayısıyla tarafları kutladı.

Cumhurbaşkanlığı Sarayı'ndan yapılan açıklamada, Sarkozy, Ermenistan ve Türkiye arasındaki ilişkilerin normalleşmesinin bölge istikrarına katkıda bulunacak tarihsel bir olay olacağını kaydetti.