AB: Savaşı Gürcistan haksız yere çıkardı

Avrupa Birliği geçen yıl Gürcistan topraklarında yaşanan savaşı, Gürcistan'ın haksız yere çıkardığını söylüyor.

Image caption Savaş beş gün sürmüştü

Buna karşılık Gürcistan'ın saldırısından önce aylar süren bir provokasyon dönemi yaşandığını söyleyen AB iki tarafı da uluslararası hukuku çiğnemekle suçluyor.

Rusya raporu memnuniyetle karşılayarak, AB'nin savaşı kimin başlattığı konusunu tartışmasız bir şekilde yanıtladığını söyledi.

Ama Gürcistan raporun başka bir bölümünü öne çıkarmayı tercih ederek, AB'nin Rusya'nın aylarca bu savaşa hazırlandığına işaret ettiğini vurguladı.

Savaşla ilgili raporun hazırlanmasını Avrupa Birliği Konseyi istemiş ve İsviçreli diplomat Heidi Tagliavini başkanlığında bir araya gelen, askeri, tarihi ve hukuki konularda uzman 30 kişilik bir heyet tarafından kaleme alınmıştı.

Söz konusu çatışma 7 Ağustos 2008 günü Gürcistan'ın, denetimi altına almaya çalıştığı ayrılıkçı Güney Osetya bölgesini top ateşine tutmasıyla başlamıştı. O tarihe kadarki bir kaç ay içinde bölgede bir dizi çatışma yaşanmıştı.

Rusya hızla güçlerini Gürcistan topraklarına sokarak bu saldırıya yanıt verdi. Savaş beş gün sürdü ve bir ateşkes anlaşmasıyla sona erdi.

Rus askerleri geri çekildi ama Rusya Güney Osetya ve Abhazya bölgelerindeki askeri varlığını güçlendirdi.

'Haksız'

AB raporuna göre, savaşı başlatan eylem, Güney Osetya'nın başkenti Şinvali'nin 7 Ağustos'u 8'ine bağlayan gece Gürcistan tarafından topa tutulması oldu.

Raporda açıkça, "Bu güç kullanımının uluslararası hukuka göre meşru olup olmadığı sorusu gündemde. Meşru değildi" deniliyor.

Raporda ayrıca savaşın başlangıcından önce Rusya'nın Güney Osetya topraklarına kapsamlı bir askeri harekatı zaten başlatmış olduğu yolundaki iddiaların yeterince temellendirilemediği söyleniyor, ancak daha küçük ölçekli bir Rus hazırlığının saptandığı söyleniyor.

AB raporunda Rusya'nın Güney Osetya'daki personeline yönelen saldırılara verdiği ilk yanıtların meşru olduğu kaydediliyor, ama daha sonra bu bölgenin ötesine geçerek Gürcistan topraklarına girmekle "makul bir meşru müdafaanın çok ötesine geçtiği" ve onun da uluslararası hukuku ihlal ettiği kaydediliyor.

AB ile Rusya arasındaki ilişkilerin geçen yıla göre çok daha düzelmiş olduğu göz önüne alındığında AB içinde rapor olumlu karşılanabilir. Ama BBC'nin Brüksel muhabiri Dominic Hughes yine de AB'nin hazırlanan rapordan belli bir mesafe almak isteyebileceğine işaret ediyor.

AB ülkeleri tarafından yapılan yazılı açıklamada, raporun suçlu bulmak için yazılmadığını ama geçen yıl yaşanan çatışmanın nedenleri ve gelişiminin daha iyi anlaşılmasına hizmet etmesinin umulduğunu belirttiler.

Rusya Güney Osetya ve Abhazya bölgelerinin bağımsızlıklarını tanıyor ve onları koruyacağını söylüyor.

Ancak Gürcistan ve uluslararası toplumun önemli bir bölümü bu iki bölgeyi hala Gürcistan'ın parçası olarak kabul ediyor. AB raporunda da Rusya'nın bu bölgeleri tanımış olması "uluslararası hukuk bağlamında geçerli değildir ve Gürcistan'ın toprak bütünlüğü ve egemenliğinin ihlali olarak görülmelidir" deniyor.

İlgili haberler