Obama'ya vergi isyanı

Şakır şakır yağan yağmura rağmen yüzlerce insan Washington’da Beyaz Saray’ın önünde toplanmış.

Ellerinde dövizler var. “Vergi köleliğine son” yazıyor birinde. ABD'de vergi ödeme günü olan 15 Nisan’da, Obama yönetimi ilk protestolarla karşılaştı.

İş dünyasına yayın yapan CNBC televizyonunun bir sunucusunun yorumlarıyla başlayan bir hareket, internet üzerinden kısa sürede tüm ülkeye yayıldı. Protestocular halkı, 15 Nisan günü “Yeterince vergilendirildik” anlamına gelen, “Taxed Enough Already” adı altında gösterilere katılmaya çağırdı. Bu sözcüklerin kısaltması, İngilizce “çay” anlamına gelen “TEA” sözcüğünü oluşturuyor.

Bu sözcük, bir sembol.

Çünkü ABD'nin oluşmasıyla sonuçlanan olaylar dizisi, 1773 yılında Bostonluların, İngiliz Kralı’nın talep ettiği vergileri ödemeyi redderek, limanda demirlemiş olan bir İngiliz gemisinin taşıdığı çayları denize dökmesiyle başlamış. Yani çay ve vergi karşıtlığı, ülkede merkezi otoriteye güvensizlik geleneğini yansıtıyor.

Serbest kapitalizm

Bugün meydanları dolduran protestocular, Obama yönetiminin ekonomik krizin aşılması için devlet eliyle ekonomiye para pompalamasını kınıyor. Bu ülkede çok yaygın olan, “tamamen serbest kapitalizmin, ancak başarısız olan özel şirketlerin batmasıyla mümkün olacağı” inancını savunuyorlar. Diğer yandan da Obama’nın vergileri artıracağını iddia ediyorlar. Muhafazakar medyada her gün, Obama geldiğinden beri milyonlarca insanın işsiz kaldığı vurgulanıyor. Tabii, bu durumun nedenlerinin Obama’nın iktidara yerleşmesinden önce ortaya çıktığını sadece alçak sesle ekliyorlar. Obama ise yine 15 Nisan’da bir konuşma yaparak, bu tepkilere yanıt verdi. Ekonomik teşvik paketiyle kimsenin cebine bedava para koymadıklarını, sadece küçük işletmeleri desteklediklerini anlattı. Bu destek olmazsa iflas edecek olan bu küçük işletmelerin milyonlarca insana iş ve aş sağladığını vurguladı. Vergileri artırmadıkları gibi, seçimlerde söz verdikleri şekilde, yılda 250 bin dolardan az kazananlara vergi kolaylığı getirdiklerini hatırlattı. Ülkede vergilerin yüksek olmadığını, geçtiğimiz hafta Ohio eyaletinde görüştüğüm yetkililer de doğruluyor. Muhafazakarların yönettiği bu eyalette ekonomik krizden çıkmak için muhafazakarların klasik önlemi haline gelen vergi indirimleri üzerinde durulmuş. Fakat yapılan bir araştırma, vergilerin zaten asgari seviyede olduğunu ve daha fazla indirmenin ekonomiye herhangi bir etki yapmayacağını ortaya koymuş.

Reagan'ın oğlu

Muhafazakar medya, son protestoların arkasında herhangi bir siyasi parti olmadığını öne sürüyor. Oysa Michigan eyaletindeki bir gösterinin ana konuşmasını, Cumhuriyetçi Parti başkan adayı John McCain’in bulup, meşhur ettiği tesisatçı John Wurzelbacher’ın yapması ya da California eyaletindeki gösterilerde Cumhuriyetçi eski başkan Ronald Reagan’ın oğlunun konuşması bunun aksini gösteriyor. Bu arada, bu son sözünü ettiğim toplantıda Ronald Reagan’ın, muhafazakar radyo programları sunan oğlu Michael Reagan, vergileri artıran Vali Arnold Schwarzenegger’i de eleştirdi. Bu Cumhuriyetçi valinin politikasından da Washington’daki Demokrat Partili Obama’yı sorumlu tuttu. Ama babasının radikal şekilde hep vergi indirimi yaptığını söyleyen Reagan, tarihi gerçekleri de fazla kurcalamamayı tercih etti. Çünkü başkan seçilmeden önce iki dönem California valiliği yapan Ronald Reagan’ın 1960’lı yıllarda bu göreve geldiğinde ilk icraatı, vergileri artırmak olmuştu.