اى جمال دوستم " بيزده هم عيال جمهور ريس بولادى"

Мултимедиа ўйнаш бу қурилмада дастакланмайди
Image caption اى جمال دوستم " بيزده هم عيال جمهور ريس بولادى"

.افغانستان شمالیده گی اینگ قدرتلی سیاستچیلردن بیری بولگن جنرال عبدالرشید دوستم قیزی نینگ ایتشیچه، شخصأ اوزی نینگ کتته سیاست بیلن شغلنه نیش ایستگی یوق، اما یقین ییللرنینگ اوزیده مملکتده عیال کیشی ریس جمهوربولیشی ایشانه دی

«کوپلب خارجی دولتلرومنطقه مملکتلری بیلن سالیشتیرگنده، افغانستانده عیاللرسیاستده حقیقتأ هم فعاللر. شونینگ اوچون هم، اوزاققه باریب یاتیش نینگ حاجتی یوق، حتی، شویقین ییللرنینگ اوزیده افغانستانده عیال کیشی ریس جمهور بولیشی ممکن»،- دییدی آی جمال دوستم بی بی سی اوزبیک خذمتی بیلن صحبتیده

.اونینگ آته سی جنرال عبدالرشیددوستم نینگ اوزی ایسه، بو گلگی سیلاولرده فقط ریس جمهورلیککه اساسی نامزادلردن اشرف غنی احمدزی نینگ 1- معاونی صفتیده اشتراک ایتماقده

افغانستانده گی ییریک مخالف سیاستچیلردن بیری سنه لیشگه قر ه مه ی، جناب دوستم ینگی افغان حکومتی قدرتگه کیلگندن سونگ فقط بیرمرته – 2004 ییلگی ریس جمهورلیک سیلاولریده اشتراک ایتگن و10 فایز آواز توپلشگه موافق بولگندی.

اوزاورنیده ایسله تییب اوتیش جایز، بوگل افغانستان ریس جمهورلیگی اوچون بیلله شه یاتگن نامزادلرآره سیده بیرارته هم اوزبیک ملتی گه منسوب بولگن سیاستچی یوق.

اوستیگه اوستک، اوتگن ایککی سیلاولردن فرقلی طرزده، ییلگی سیلاولرده فقط ایرکک نامزادلرگینه ریس جمهورلیک اوچون بیلله شیشماقده، خلاص.

خودی شواورینده، صحبتداشیمیز آی جمال دوستم نینگ ایتشیچه، اونگه بوله جک ریس جمهورنینگ عیال یاکه ایرکک سیاستچی بولیشی نینگ فرقی یوق.

اونگه کوره، افغانستان ریس جمهورلیگی اوچون بیلله شه یاتگن 11 نامزاد آره سیده بیرارته هم خانم نینگ یوقلیگی اونی نه – ده خرسند و نه – ده خفه قیلووچی واقعه لیکدیر.

«صادق، دیگن پیتده، آدم نینگ خیالیگه نه عیال و نه – ده ایرکک کیله دی. نامزاد هم عیال بولیشی ممکن وهم ایرکک. مین بواورینده اولرنینگ مملکتیم وملتیمگه قیلگن خذمتیمگه قره یمن. یعنی، صداقتلی می، بیرگن وعده لری نینگ اوستیده چیقه آله دیمی؟..خودی شونینگ اوچون هم، مین اوچون نامزادلرنینگ ایرکک یاکه عیالیگی مهم ایمس. دیماقچی من که، خذمتی مهم»،- دییدی او.

اما، صحبتداشیمیزگه کوره، کتته سیاست بیلن شغلنه نیش ایستگی نینگ یوقلیگی بوآنه وطنی وملتی گه خذمت قیلیش مقصدیده ایمسلیگینی عمومأ انگلتمه یدی.

اونینگ ایتیشیچه، بوایشنی آته سی یاکه ایریم عایله اعضالریگه اوخشب سیاست ایمس، بلکه تعلیم – تربیه یولیدن عملگه آشیرماقچی.

«کیله جکده گی ریجه لریم آره سیده حاکم بولیش، پارلمان گه کیریش یاکه عیال ریس جمهوربولیش مقصدیم یوق. خودی شونینگ برابریده، مینینگ هم اوزخلقیم وملتیمگه خذمت قیلیش نیتیم، البته که، بار. اما مینینگ وطنیم وملتیمگه خذمتیم تعلیم – تربیه طرقیدن بوله دی. سوزسیز، مین افغانستانده گی برچه سیاستچی خاتین- قیزلرنی دستک له یمن. سیاستده جوده فعال بولگن خانم لریمیزبار. لیکن، شخصأ اوزیم نینگ بونده ی نیتیم یوق»،- دییدی آی جمال دوستم.

اوزاورنیده، ایسله تیب اوتیش جایز، آی جمال نینگ اوزی عالی تحصیلینی تورکیه ده توتگن وروح شناس دیپلومیگه ایگه.

Image copyright BBC World Service

اما شونده هم، بیزنینگ «افغانستان ریس جمهوری بولیب قالگنینگیزده، اینگ اولا قنده ی ایشلرنی عملگه آشیرگن بولردینگیز؟،- دیگن سوالیمیزگه:

«بوگونگی افغانستان بیلن کیله جکده گی افغانستان بیرخیل بولمه یدی، البته. بوگونگی افغانستان نینگ کوپلب جدی معماله لری بار- طالبان، ترورچیلیک...بیریلگن قربانلر، توکیلگن قانلرنینگ حسابی یوق. خاتین دیمه یدی، باله دیمه یدی، چقه دیمه یدی. قولیده قورالی بولمه گن بیگناه انسانلرنی اولدیریب کیته ویره دی. اسلام دینی دن تارتیب، بیراربیرقانون بونگه ایزین بیرمه یدی. اگر، کیله جکده مین افغانستان ریس جمهوری بولسم وبومعمالرهنوز برهم تاپگن بولسه، بیردولت اوچون تینچلیک کوپ مهم مساله. باشینی یاستیققه قویگن فرزندلر بولسین، عایله لربولسین، تینچ یاتماغی اوچون مملکت آرام بولماغی شرط. مین خودی شو یولده قولیمدن کیگلن برچه ایشنی قیلردیم. عکس حالده، هیچ بیرآلدینگه سیلجیش بولمه یدی. شفاخانه لر، مکتبلر قدراستلشی، تعلیم گورکیره ب رواجله نیشی ممکن. اما شونداق یانگیننگیزده طالب سیزنی اولدیره من، حکومتگه کیله من، دیب تورسه، بولرنینگ هیچ بیرفایده سی یوق. اینگ اولا افغانستانده ترورچیلیک وطالبلرنینگ اوزینی یوق قیلیش کیره ک»،- دییدی آی جمال دوستم.

صحبتداشیمیز، اوزاورنیده، افغانستان ده قدرتگه کیله جک ینگی ریس جمهور تعلیم آلیشدن موسووا قاله یاتگن، معیشی زوروانلیکلر ایسکنجه سیده بولگن، باله باشیدن آته سی تینگی ایرککلرگه مجبورأ اوزه تیله یاتگن وجنسی زورله نیب، دشت وصحرالرگه تشلب کیله یاتگن خاتین- قیزلرنینگ حمایه سیگه اعتبار قره تیشگه مهم لیگینی هم اورغوله یدی.

Image copyright Getty Images

«نیمه اوچون قیزلر کوپراق تعلیم آلیشلری کیره ک، دییمن: چونکه ایرکک کیشی اوزنینگ نانینی هم چیقه ره آله دی. هرقنده ی شرایطده یولینی تاپیب کیته آله دی، حیاتینی قوره آله دی. اما، عیال کیشی، کیچکینه بولسه هم، بیرمسلک صاحبی بولیشی شرط. اوزینی باقه آلسه، معلم می، همشیره می بولسه...مین اورلرگه شوجهتدن یاردم بیریلیشینی جوده خواهله یمن»،- دییدی او.

5 اپریل کونیگه ریجه لنگن بوگلگی ریس جمهورلیک سیلاولی ایسه، قوشنی افغانستان اوچون تاریخیسی بوله دی- اگر، موفقیت لی عملگه آشسه، مملکت نینگ بویقین تاریخیده قدرت تینچ، دیموکریت یول بیلن عمللشه دی.

اوستیگه اوستک، سیلاولر13 ییللیک حربی حاضرلیکلری آرتیدن غرب باشچیلیگیده گی اتفاق قشونلری افغانستان نی ترک ایته جک بیرییلده بولیب اوته دی.

هلی – هنوز افغان ماجراسی ایچیم تاپگن بیروضعیتده افغانستانده گی واقعه لرنینگ قه ی طرزده رواج تاپیشی اوزبیکستان داخل بیرار بیرمنطقه دولتینی بی فرق قالدیرمه گن.

اما، صحبتداشیمیزآی جمال دوستم نینگ اینگ سونگیده ایتیشیچه، اگر، افغانستان نینگ اوزی بیرلشه آلسه، اساسی دشمنی ترورچیلیک ایکنینی قبول قیلسه، طالبان معماسیگه برهم بیره آله دی وشو باعث هم، خارجی قشونلرنینگ عاموی سفربرلیکلری آرتیدن، قدرتگه طالبلرقیته دی، خاتین – قیزلرینه تورت دورآره سیگه قمه لیب قالیشده، دیب اونچه لیک هم قورقه یاتگنی یوق.