Thông điệp Kabuki đứng vững với thời gian

Kabuki được ghi nhận từ 1603

Kabuki, một trong số loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Nhật Bản có đợt trình diễn hiếm hoi ở Anh tại nhà hát Sadler's Wells, London, qua vở kịch "Yoshitsune và một ngàn cây anh đào".

Qua nhiều thế kỷ, các diễn viên Kabuki vẫn là những siêu sao ở Nhật.

Trước khi báo chí và TV đến Nhật bản thì những người hâm mộ sưu tầm tranh khắc gỗ in hình nghệ sĩ và đọc thêm về đời tư của họ qua các cuốn sách nhỏ.

Hồi giữa thập niên 1800, diễn viên Ichikawa Danjuro VII bị cấm cửa không được tới thành phố Edo (bây giờ là Tokyo) suốt bảy năm vì lối sống quá xa hoa và dùng áo giáp thật trên sân khấu.

Ngày nay thì con cháu của ông, diễn viên Ichikawa Ebizo XI, không còn gặp vấn đề như vậy nữa.

Nhưng là một trong số các diễn viên nổi tiếng nhất của Nhật, ông luôn bị các tay săn ảnh săn đuổi và các tạp chí dành rất nhiều trang bàn về đám cưới của ông với một người dẫn chương trình trên truyền hình.

Ngoài các buổi diễn Kabuki, diễn viên 32 tuổi Ebizo cũng xuất hiện trong phim, phim truyền hình, và cả quảng cáo trà (chè) xanh nữa.

Tuy nhiên, ông có gốc gác xuất thân từ một đại gia đình các diễn viên (Narita-ya) vốn được lập ra vào cuối thế kỷ 17.

Mỗi diễn viên lấy một tên để vinh danh tổ tiên và Ebizo là thế hệ thứ 11.

"Ở Nhật Bản, thế hệ trẻ hơn không biết rõ lắm về truyền thống của đất nước. Những truyền thống này đang mất đi," ông nói.

"Cho nên tôi phải cố gắng rất nhiều để thể hiện truyền thống Kabuki, ngay cả nếu quí vị từ nền văn hóa khác. Tôi nghĩ nghệ thuật này có thể làm giàu thêm cho cuộc sống của bạn khi được xem một cái gì đó đặc biệt."

Nghệ thuật truyền thống

Ebizo sẽ diễn tại nhà hát Sadler's Wells trong vở Yoshitsune và một ngàn cây anh đào. Vở này lần đầu tiên ra mắt vào năm 1748.

Toàn bộ vở diễn kéo dài một ngày nhưng được cải tiến để khán giả nước ngoài dễ tiếp thu, cho nên buổi diễn ở London được rút xuống thành ba màn trong hai giờ.

"Tôi cũng thay đổi nhịp điệu và tốc độ để vở diễn đi nhanh hơn," Ebizo giải thích.

"Có thêm nhiều điệu bộ cử chỉ và chuyển động hơn, sẽ giúp bù lại những điều mà chúng tôi không thể dịch từ văn bản nguyên gốc sang, như là những đoạn chơi chữ," ông nói.

Image caption Ichikawa Ebizo XI là thế hệ thứ 11

Với khán giả hiện đại Nhật Bản, ngôn ngữ cổ điển cũng không dễ hiểu, còn khán giả nói tiếng Anh được phát tai nghe để dịch song hành và chỉ dẫn về các cảnh.

Ebizo đóng vai nhân vật Tadanobu, mà ban đầu người xem được thấy trong vai một chiến binh Samurai rất nam tính.

Sau đó ông chứng tỏ mình là một diễn viên múa uyển chuyển và trong màn cuối cùng thì hóa ra Tadanobu không phải là người mà là một con cáo đang để tang cha mẹ.

"Vai diễn này có cả phần nam tính và nữ tính và nhân vật cáo là dạng trung tính. Không đơn giản chỉ là một người, mà là ca ba góc cạnh khác nhau," Ebizo giải thích.

Khán giả hiện đại

Các chủ đề của vở diễn là về mức độ lòng trung nghĩa mà người hầu sẵn lòng làm với chủ nhân, và sự hiếu thảo vô chừng của con cáo với cha mẹ đã qua đời.

Ebizo nghĩ rằng các soạn giả của thời đó hiểu rõ các vấn đề này và khi đó người ta dành nhiều công sức để tạo dựng quan hệ với người khác hơn là như hiện nay.

"Tôi tôn trọng những người viết kịch hôm nay nhưng họ sẽ không thể nào đạt được tầm vóc của vở diễn viết từ 250 năm trước," ông tâm sự.

Vậy ông có định đánh đổi sự nghiệp trong nghệ thuật Kabuki cho vai diễn nổi hơn trong điện ảnh hay TV hay không?

"Tôi sẽ thử phát triển các ý tưởng của vở diễn đưa vào điện ảnh hay TV, như là 'Oh, tôi yêu bố mẹ' hay 'Tôi chăm sóc bố mẹ' nhưng điều đó dường như trở thành rất giả tạo so với Kabuki," ông nói.

"Và điều làm vở diễn này là độc nhất vô nhị đó là tôi có cơ hội thể hiện tình cảm trong vai một con vật, một con cáo, điều đó khiến buổi diễn rất thuần khiết và mạnh mẽ đối với khán giả hiện đại."

Tin liên quan