Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem

'Một lần nữa nhà cầm quyền bị động'

Bản quyền hình ảnh FB Chu Teu
Image caption Giáo sư Huệ Chi (ngoài cùng, phải) tham gia tưởng niệm cuộc hải chiến Hoàng Sa ở Hà Nội hôm 19/1/2014

Ban lãnh đạo Việt Nam rõ ràng đã 'lúng túng', 'bị động' khi có những hành động được xem là 'nực cười' ngăn cản người dân tưởng niệm các tử sỷ trong trận Hải chiến Hoàng Sa 40 năm trước và dừng đột ngột nhiều hoạt động đánh dấu trên truyền thông và ở các địa phương, theo Giáo sư Nguyễn Huệ Chi từ Hà Nội.

Trao đổi với BBC hôm 19/01/2014, Giáo sư Huệ Chi nhân xét rằng màn dùng 'khói bụi' và 'loa âm thanh với công suất lớn' xua đuổi, cản trở hàng trăm người dân đặt hoa tưởng niệm Hoàng Sa ở tượng đài Vua Lý Thái Tổ, thuộc vườn hoa Chí Linh, đối diện Hồ Hoàn Kiếm ở Hà Nội hôm Chủ Nhật là hết sức phản cảm.

Đồng thời theo ông chính quyền đã bỏ lỡ một cơ hội để khẳng định đồng hành với tinh thần và ý chí của dân tộc, của nhân dân vốn 'không bao giờ quên ngày đau thương của đất nước' và sẵn sàng nuôi chí 'lấy lại Hoàng Sa' một ngày.

Tuy đã có dấu hiệu 'hạ nhiệt chút ít' so với những lần chính quyền ra tay trước đây với các cuộc biểu tình tuần hành của dân phản đối Trung Quốc, theo Giáo sư Huệ Chi, vẫn diễn ra các hành động 'đàn áp', 'xô xát' mà lực lượng an ninh tiến hành trong lúc ngăn cản dòng di chuyển của người tưởng niệm dự định đi vòng xung quanh Hồ Gươm.

Nhiều dân oan mang theo biểu ngữ, cờ quạt và cả hình ông Hồ Chí Minh, đã bị lực lượng an ninh gia tay không thương tiếc tại hiện trường, theo quan sát của học giả.

'Lạc quan quá mức'

Giải thích việc chính quyền có giảm mức độ ác liệt khi trấn áp, giải tán biểu tình ở lần này, học giả cho rằng chính quyền bị kẹt vì năm nay Việt Nam đã là thành viên của Hội đồng Nhân quyền Liên Hợp Quốc và không thể ngang nhiên ngăn cản các quyền cơ bản của người dân như quyền biểu tình, quyền tưởng niệm sự kiện văn hóa, lịch sử...

Gần đây, một cựu quan chức ngoại giao Việt Nam từng làm Tổng Lãnh sự tại Quảng Châu, Trung Quốc, ông Dương Danh Dy cho rằng chính quyền đã đang thay đổi chủ trương và sẽ cởi mở hơn cho người dân và truyền thông, các địa phương trong nước đánh dấu các sự kiện như Hoàng Sa 1974, hay Chiến tranh Biên giới phía Bắc 1972.

Bình luận về ý kiến này, Giáo sư Huệ Chi nói: "Ông Dương Danh Dy phát biểu như thế, người ta có thể nghĩ rằng ông ấy lạc quan quá mức cần thiết, bởi vì thực tế chưa cho phép như thế."

Tuy nhiên, người đồng khởi xướng trang mạng Bauxite Vietnam cũng cho rằng ban lãnh đạo Việt Nam có phương án "nghĩ tới việc bảo vệ độc lập" của đất nước.

"Nhưng đối với người cầm quyền, tôi nghĩ, không phải là họ thay đổi đâu, trước cái sự bề ngoài có vẻ nhẫn nhịn, nhưng bên trong âm thầm chuẩn bị, như mua tàu Kilo chẳng hạn, thì tôi chắc, trước sau nhà cầm quyền cũng đã nghĩ tới việc bảo vệ độc lập lãnh thổ mà nhìn thấy nguy cơ lãnh hải có thể mất thêm và họ chuẩn bị âm thầm," Giáo sư nói với BBC.