Máy của bạn không hỗ trợ nghe xem

'Nhà nước cần chủ động bồi thường'

Luật sư Trần Vũ Hải từ Hà Nội nói kết quả bồi thường vụ Nguyễn Thanh Chấn bị tù oan là "tạm chấp nhận được" nhưng cần thay đổi cách làm, từ việc cơ quan nhà nước cần chủ động tiến hành bồi thường cho tới cách thành nguồn quỹ để chi trả.

Hôm 5/6, Chánh án TAND Tối cao Trương Hòa Bình nói đã đạt được thỏa thuận bồi thường 7,2 tỷ đồng với ông Nguyễn Thanh Chấn.

Ông Chấn đã bị tù oan gần 10 năm.

Việc thông báo kết quả bồi thường vào đúng ngày Quốc hội bàn về vấn đề oan sai là "do sức ép của nhiều vấn đề", theo luật sư Trần Vũ Hải. "Tại sao không phải là tuần trước, năm trước hay là trước đó nữa?"

Về việc gia đình ông Chấn đã phải đòi hỏi, đưa yêu cầu, ông Hải nói: "Luật Việt Nam quy định là người [bị oan sai] phải có yêu cầu bồi thường, phải chứng minh được rằng yêu cầu bồi thường là hợp lý, rồi phải có tài liệu chứng từ kèm theo... Theo tôi, [trình tự đó] là không hay lắm và cần đổi lại. Lẽ ra cơ quan nhà nước phải chủ động làm."

"Ngoài ra, còn có lo ngại về việc những người làm oan sai lại đi đàm phán với người bị oan sai. Đây là những vấn đề phải sửa đổi."

Vấn đề quy trách nhiệm hoàn trả tiền bồi thường oan sai đối với những cán bộ, công chức làm sai cũng là điều chưa được áp dụng rõ ràng tuy luật đã có quy định, theo luật sư Hải. "Cho đến giờ phút này, nhà nước vẫn chưa yêu cầu được cá nhân nào bồi thường cả... chưa thấy cán bộ nào phải đứng ra bỏ tiền bồi thường," tuy đã có những trường hợp bị xử lý về trách nhiệm hình sự, ông Hải nói thêm.

"Nên có quỹ bảo hiểm cho công chức, nếu công chức làm sai thì đầu tiên quỹ đó chi trả, rồi truy lại những người làm sai sau. Có một quỹ như vậy sẽ làm người dân đỡ phản ứng hơn so với hiện nay, khi lấy tiền ngân sách nhà nước để bồi thường cho các hành vi sai của công chức."

Vụ bồi thường ông Nguyễn Thanh Chấn "là một tiền lệ" cho việc áp mức bồi thường cho các vụ án khác trong tương lai, theo luật sư Hải.

"Hiện nay người ta yêu cầu phải có hóa đơn, chứng từ, nhưng tôi cho rằng không nhất thiết phải như vậy. Khi đi kêu oan, người ta không có tiền, không nhớ lấy chứng từ, hoặc không nhớ giữ lại..."

"Người ta chỉ quan tâm tới chuyện người thân của mình có bị oan hay không, và có được giải oan hay không. Những gì họ kê khai ra cần phải được xem xét chấp nhận mà không đòi phải có chứng từ."

Ngay cả trong vấn đề tổn thất tinh thần, thân nhân của những người bị oan sai cũng phải có quyền đòi bồi thường thiệt hại, theo luật sư Hải.

"Cuộc sống thì ngắn ngủi, mà trong cả 10 năm [vợ ông Chấn] không có chồng, chưa kể còn bị mang tiếng, có thể bị hàng xóm xã hội có thái độ miệt thị, không làm ăn hợp tác cùng, v.v... Đó cũng là những thiệt hại."