Phong cách dã ngoại của dân Bắc Âu

Alamy Bản quyền hình ảnh Johner Images / Alamy Stock Photo

Nhiệt độ lúc này là -2 độ C. Những ngọn cỏ đóng băng trải dài trên lối đi nằm uốn lượn xuyên qua khu rừng ở Ursvik thuộc ngoại ô Stockholm nằm ở ngoài rìa khu Kista, trung tâm khoa học và kỹ thuật của thủ đô Thụy Điển.

Bất chấp giá lạnh

Ấy vậy mà bất chấp nhiệt độ giá lạnh, vẫn có tiếng bước chân đều đặn của những người đi bộ và chạy bộ ở ngoài trời vào giờ nghỉ trưa.

Athens: Thành phố châu Âu mến khách

Delhi, thành phố cực kỳ dễ sống ở Châu Á

Ngôi làng nơi lưng chừng núi ở Iran

"Đây là điều mà chúng tôi làm quanh năm. Bạn sẽ có được rất nhiều năng lượng từ hoạt động này," bà Tina Holm, một nhà khoa học làm việc ở trụ sở các nước Bắc Âu của công ty dược và mỹ phẩm Perrigo, nói. Bà ở đây cùng với câu lạc bộ chạy bộ của công ty.

"Ở Thụy Điển, chúng tôi thường nói là 'Không có thời tiết xấu, chỉ có quần áo không ổn mà thôi'."

"Được nhìn thấy cây cỏ, sông suối và các cánh rừng là một phần rất quan trọng trong cuộc sống chúng tôi," Bo Wahlund, một nhà phát triển đóng gói và là người tổ chức nhóm, nói. "Nó giúp tăng cường thể chất và tinh thần của chúng tôi".

Đam mê đối với thiên nhiên chính là cốt lõi của cái mà người dân các nước Scandinavia gọi là friluftsliv. Từ này dịch ra có nghĩa là "sống ngoài trời" và được nhà viết kịch và nhà thơ Thụy Điển Henrik Ibsen phổ biến trong những năm 1850. Ông đã dùng khái niệm này để nói về giá trị của việc dành thời gian đi đến những nơi xa xôi để đạt được hạnh phúc về thể chất lẫn tinh thần.

Ngày nay, từ này được người dân Thụy Điển, Na Uy và Đan Mạch sử dụng rộng rãi để miêu tả bất cứ hoạt động gì từ chạy bộ trong rừng trong giờ ăn trưa cho đến đạp xe đi làm (hay trượt tuyết từ nơi này đến nơi khác khi tuyết rơi) và cùng bạn bè tắm hơi ở bên hồ (thường sau đó là nhảy xuống nước lạnh giá), hay chỉ đơn giản là nghỉ ngơi ở một túp lều trên núi.

Khái niệm này cũng gắn kết chặt chẽ với allmansrätten, có nghĩa là quyền đi lang thang.

Các nước Scandinavia đều có luật giống nhau là cho phép người dân được đi dạo hay cắm trại ở bất cứ nơi đâu miễn là họ có thái độ tôn trọng đối với thiên nhiên, động vật hoang dã và người dân xung quanh.

Hòa vào văn hóa

"Các nước Bắc Âu có lịch sử lâu đời về các hoạt động ngoài trời và nó thật sự hòa vào nền văn hóa địa phương do chúng tôi có đất đai rộng lớn trong khi dân số ít ỏi," bà Angeliqa Mejstedt đến từ thành phố Västerås của Thụy Điển và là người điều hành một trong những trang blog về hoạt động ngoài trời lớn nhất ở vùng này, giải thích.

"Thậm chí sau khi đất nước chúng tôi đô thị hóa thì chúng tôi vẫn còn khao khát được trở lại với tự nhiên và trong vòng 100 năm qua rất nhiều các tổ chức tình nguyện như các hội hướng đạo sinh và các hội đồng du lịch đã tổ chức và giúp cho mọi người nhận thức tại sao và bằng cách nào dành thời gian cho các hoạt động ngoài trời," cô Angeliqa Mejstedt nói thêm. Cô đồng thời cũng một tư vấn cho các doanh nghiệp và những người dân nhập cư mới về lịch sử và lợi ích của friluftsliv.

Bản quyền hình ảnh Maddy Savage

Chỉ tính riêng Thụy Điển, một đất nước với 10 triệu dân, đã có tới 25 hiệp hội phi lợi nhuận gắn liền với friluftsliv, với 1,7 triệu thành viên trải rộng trên 9.000 câu lạc bộ khu vực và địa phương.

Một chương trình nghiên cứu được thực hiện cho Cục Thống kê Thụy Điển cho biết khoảng một phần ba người dân nước này tham gia vào các hoạt động ngoài trời ít nhất một lần một tuần.

Cung đường biển ngoạn mục nhất thế giới

Las Vegas và những điều ít người biết

Bangkok: Truyền thống sắc màu cứu người bán hàng rong

Trên phân nửa dân số có thể đi nghỉ ở căn nhà nghỉ mát vào mùa hè ở vùng thôn quê hay trên bờ biển.

Nhiều công ty Thụy Điển cũng khuyến khích nhân viên dành thời gian đi ra ngoài trong thời gian làm việc.

Những bộ đồ thể thao bóng loáng mà những người làm trong ngành dược như Wahlund và Holme mặc là dấu hiệu cho thấy họ sắp xếp thời gian hoạt động ngoài trời mà không có sự hỗ trợ nào từ phía các sếp trong công ty.

Tuy nhiên, câu lạc bộ của họ vẫn có thể gặp gỡ hàng tuần nhờ vào một quy định của công ty dành ra 90 phút cho nhân viên vào mỗi thứ Tư. Không ai bị bắt buộc phải tập thể dục nhưng đa số lại muốn vậy và nhiều người phi thẳng đến các khu rừng xung quanh.

Wahlund cảm thấy buồn cười khi 'những công ty thú vị như Apple và Google' được đưa lên tít báo khi họ thử nghiệm các ý tưởng tương tự. Ông nói rằng ở Thụy Điển thì "đó là điều bình thường, rất nhiều công ty làm như thế".

Làm việc thoải mái

Thời gian làm việc linh động là điều rất bình thường ở các nước Scandinavia, nhờ vào các chính sách khuyến khích những nhân viên có con tham gia và các hoạt động gia đình.

Nhiều công ty còn cho nhân viên họ cơ hội thực hiện đam mê của họ thường xuyên hơn, trong đó có hoạt động ngoài trời.

Bản quyền hình ảnh Alamy

"Chúng tôi có một môi trường làm việc rất thoải mái và chúng tôi tin tưởng rằng nhân viên sẽ làm việc tốt nhất nếu họ được quyết định khi nào thì làm việc," ông Jakob Palmers, người đồng sáng lập Graphiq, một cơ quan thiết kế có trụ sở ở thủ đô Oslo, cho biết.

"Điều này có nghĩa là mọi người có thể đi ra ngoài và trải nghiệm friluftsliv khi trời nắng và trở lại làm việc khi trời u ám."

Sự dị thường về biên giới của châu Âu

Rotterdam: thành phố Dubai giữa lòng Hà Lan

Vì sao người Tây Ban Nha ăn tối vào 10 giờ đêm?

Công ty này cũng thử nghiệm họp ngoài trời ở một hồ nước gần bên và có kế hoạch họp ngoài trời thường xuyên hơn khi thời tiết ấm trở lại. "Bạn sẽ có cái nhìn khác khi bạn bước ra khỏi phạm vi công sở," Palmer nói.

Thậm chí các công ty khuyến khích friluftsliv còn được miễn thuế: các công ty ở Thụy Điển và Phần Lan có thể tài trợ các hoạt động và thiết bị thể thao cho nhân viên trong khi một số công ty Phần Lan đang bắt đầu trả thêm tiền cho nhân viên nếu họ đạp xe hay đi bộ đến nơi làm việc.

Thay đổi

Nhưng trong khi tất cả những điều này cho thấy sự ám ảnh của các nước Scandinavia với friluftsliv đã ăn sâu như thế nào thì vẫn có những dấu hiệu cho thấy mọi thứ đang bắt đầu thay đổi.

Ibsen có thể giữ cho đầu óc thanh thản khi dạo bước ở vùng nông thôn nhưng khía cạnh nhấn mạnh vào cảm giác 'ở một nơi xa' của friluftsliv ít có ảnh hưởng ở một khu vực có những nền kinh tế kỹ thuật số phát triển nhất của châu Âu.

Mạng điện thoại di động 3G hay 4G sử dụng công nghệ băng thông rộng nhanh và phủ sóng rộng rãi đảm bảo rằng gần như không có nơi nào mà điện thoại và thư điện tử không thể tới được.

Trong khi đó, toàn cầu hóa có nghĩa là ngày càng có nhiều các công ty Bắc Âu cần phải liên hệ với đồng nghiệp và khách hàng làm việc ở các múi giờ khác nhau.

Unionen, công đoàn lớn nhất Thụy Điển, cho biết trong khi một số người thích được tự do làm việc hay kiểm tra hộp thư vào 'bất cứ lúc nào, bất cứ ở đâu' thì ngày càng có nhiều người cho biết họ cảm thấy căng thẳng do việc không thể thư giãn vào cuối tuần và những ngày nghỉ lễ giống như họ đã từng có thể trước đây.

"Chúng tôi là một dân tộc làm việc chăm chỉ, chúng tôi rất trung thành và lòng trung thành đó có nghĩa là một số người ở đất nước chúng tôi làm việc có hơi quá nhiều vào những lúc không phù hợp - chẳng hạn như khi đang đi trên thuyền buồm hoặc đang ở các căn nhà nghỉ dưỡng mùa hè," ông Peter Hellberg, phó chủ tịch công đoàn nói.

Những người hậu duệ xứ Sparta

Eynhallow: Hòn đảo 'vô hình' ở Scotland

Những biển báo hài hước ở Bhutan

"Tôi đang lên lịch cho friluftsliv của tôi vào lúc này. Hồi trước thì bạn chỉ cần bước ra ngoài thôi. Bây giờ thì tôi phải xem liệu tôi có thời gian để đi dạo ngoài trời vào lúc 5 giờ ngày thứ Sáu hay không," ông nói.

Giới trẻ thay đổi

Ông cũng quan ngại rằng sự bùng nổ các doanh nghiệp khởi nghiệp trong khu vực sẽ dẫn đến một thế hệ doanh nghiệp mới vốn không biết rõ khi nào thì họ được phép ngưng làm việc.

"Gần 10.000 thành viên công đoàn chúng tôi là tự làm việc cho mình. Họ không có người để nói chuyện, để tranh cãi hay để nhận ra rằng họ đang vượt qua giới hạn."

Tuy nhiên, một số người cho rằng những người Scandinavia trẻ chỉ đơn giản là đang khám phá phương pháp mới để tắt và nạp lại năng lượng, cho dù điều này xảy ra theo một chu kỳ ngắn ngủi hơn.

"Tôi cho rằng khủng hoảng thật sự của friluftsliv là ở thế hệ chúng tôi không ai muốn ở thật lâu ở nông thôn mà không làm gì," ông Hjalmar Nilssonne, CEO của công ty năng lượng xanh Watty ở Thụy Điển, nói.

"Chúng tôi muốn làm những việc thú vị, chúng tôi muốn đi du lịch, chúng tôi muốn khám phá những nơi mới mẻ và gặp gỡ những người bạn mới."

Nói về thư giãn ông cho rằng ngồi thiền, tìm không gian tĩnh lặng và thậm chí sử dụng thuốc tạo cảm giác đê mê đang trở nên những lựa chọn được mọi người ưa chuộng để thay thế cho những thú vui truyền thống ngoài trời, ít nhất là trong phạm vi các công ty khởi nghiệp.

Dữ liệu của Thụy Điển xác nhận rằng lượng thời gian mà người trẻ hoạt động ở ngoài trời đã giảm nhẹ trong vòng ba thập niên qua, với khoảng 25% trong số họ giờ đây giành thời gian đi về nông thôn hoặc đi vào rừng ít nhất một lần một tuần, so với 29% vào đầu những năm 1980.

Tuy nhiên, Angeliqa Mejstedt nhấn mạnh rằng thành công của trang blog của bà và hơn 100 cuộc đi bộ mà bà đã tổ chức ở 23 địa điểm trong năm qua là dấu hiệu cho thấy friluftsliv tiếp tục thu hút thanh niên Scandinavia và rằng quan niệm này đã tìm được phương cách mới mẻ để phát triển trong thế giới kỹ thuật số ngày nay.

"Chúng ta bỏ nhiều thời gian trên điện thoại chừng nào thì chúng ta cần phải quay lại những cái cơ bản chừng đó. Tuy nhiên, tôi cho rằng lĩnh vực kỹ thuật số có thể giúp đỡ chúng ta trong nhiều cách, chẳng hạn nó giúp chúng ta lên kế hoạch các chuyến đi bằng các phần mềm hiện đại," bà nói.

"Tôi cũng đã tìm được sự bình an trong tâm hồn bằng việc chụp ảnh bởi vì nó giúp tôi thấy được việc hoạt động ngoài trời càng thêm giá trị và tôi nghĩ ra điều này cũng đúng với những người khác."

Bản tiếng Anh bài này đã được đăng trên BBC Capital.

Tin liên quan