Nghi can Binghamton là người Việt gốc Hoa

Jiverly Wong, người Việt gốc Hoa, đến Mỹ từ đầu thập niên 1990
Image caption Những người sống gần Wong nói họ biết Wong đang buồn bực vì mất việc làm.

Một ngày sau vụ thảm sát tại Binghamton, tiểu bang New York, làm thiệt mạng 13 người, nay có thêm bằng chứng nói về nguồn gốc xuất thân của hung thủ.

Hôm thứ Sáu 03/4 một người đàn ông gốc Á châu đã tiến vào tòa nhà của Hội Công dân, thị trấn Binghamton, tiểu bang New York, nổ súng và giết chết 13 người. Sau đó y tự kết liễu đời mình.

Theo báo đài địa phương, tay súng là Huỳnh Linh Phát, 41 tuổi, người Việt gốc Hoa, sinh đẻ ở Việt Nam và đã sang Mỹ định cư trong 28 năm.

Lãnh sự quán Trung Quốc cho biết có bốn người gốc Hoa trong số những người bị bắn chết.

Ở Mỹ ông lấy tên Jiverly Wong, là tên ông dùng khi mua súng, theo lời cảnh sát.

Trước đây Wong từng theo học một số khóa học ở trung tâm của Hội Công dân Mỹ, American Civic Association.

Hội này có chức năng giúp di dân mới đến Mỹ hội nhập vào xã hội Hoa Kỳ. Đây chính là địa điểm ông thực hiện vụ tấn công. Một số người quen biết Wong nói đến khủng hoảng kinh tế và mất công ăn việc làm là động cơ đẩy Wong đến bước đường cùng. Hãng tin AP trích lời cảnh sát trưởng thị trấn Binghamton, Joseph Zikuski, nói trong cuộc họp báo rằng Wong luôn có cảm giác bị thua thiệt khi bị những người xung quanh chế diễu khả năng nói tiếng Anh kém cỏi.

Bà Huỳnh Huệ, người phụ nữ Việt Nam, có cửa hàng thực phẩm Á châu tại Binghamton, cho hãng AP hay chồng của bà là bạn của Wong thời gian hai người làm chung hãng trước đây.

Bà Huệ nói Wong có vẻ buồn rầu và căm giận khi gần đây anh bị mất việc. Lúc đó Wong đang làm tại một xưởng sản xuất máy hút bụi.

Bà nói: "Ông ta không kiếm được việc làm nào khác, và than phiền là mỗi tuần chỉ được vẻn vẹn $200 đô la tiền trợ cấp mất việc."

Image caption Wong từng theo học tiếng Anh tại Trung tâm ACA

Bà Huệ kể thêm Wong qua Hoa Kỳ từ đầu thập niêm 1990, từng lái xe tải ở California, sau đó trở về Binghamton, để gần với gia đình. Có việc làm một thời gian, và cuối cùng bị mất việc. Theo bà Huệ thì Wong tỏ ý bực bội vì không tìm ra được công ăn việc làm mới. Dù chồng bà tìm cách động viên, bà Huệ nói Wong cứ than vãn và cho rằng mình đang gặp ‘vận xui'.

Tai tiếng

Ký giả tự do Trần Đông Đức ở Mỹ nói việc một người Việt gốc Hoa đổi lại tên họ cho giống cách phiên âm của người Hoa đối với người Việt Nam là coi như không còn quan hệ cộng đồng.

''Cho nên khi ban đầu báo chí đưa tin ông Wong là người Việt Nam đã khiến nhiều người Mỹ gốc Việt cảm thấy bất an''.

Trần Minh Đạo một người Mỹ gốc Việt ở San Diego lo lắng cho hình ảnh cộng đồng Việt Nam bị hoen ố sau vụ thảm sát này. Ông cảm thấy công bằng hơn khi báo chí bắt đầu đưa tin chính xác gốc gác "người Việt gốc Hoa'' của hung thủ.

"Điều này làm tôi dễ chịu hơn vì dù sao người Việt không thể dính hết sự tai tiếng không chính đáng này," ông Đạo nói.

Trong vụ thảm sát ở trường đại học Virginia Tech cách đây gần 2 năm do sát thủ Cho Sung-Hui ra tay giết hại 32 người, các lãnh đạo cộng đồng gốc Đại Hàn phải tổ chức cầu nguyện và một phần tạ lỗi vì hung thủ là đồng hương của mình.

Ký giả Đức nói lần này, cộng đồng Việt Nam sẽ đứng thật xa coi ông Wong không có liên hệ trong cộng đồng gốc Việt, đồng thời yêu cầu báo chí công bằng khi nhắc đến nguồn gốc của ông ta.

Một nhà hoạt động cộng đồng ở California còn đề nghị ra thông cáo báo chí để người ta không hiểu lầm về một cộng đồng Việt Nam hiếu sát.

Thảm sát

Hôm thứ Sáu Wong dùng xe hơi chặn lối thoát cửa sau của Trung tâm trợ giúp di dân thuộc Hội Công dân Mỹ, ACA.

Sau đó ông tiến vào cửa chính, tay cầm hai khẩu súng và bắn liên tiếp vào những người ông gặp.

Trong vòng vài phút, một nhân viên tiếp tân, một giáo viên, và 11 học viên đang dự lớp chuẩn bị thi quốc tịch thiệt mạng ngay tại chỗ. Sau đó Wong dùng súng tự sát.

Cảnh sát Binghamton cho hay họ phát hiện ra xác của Wong trong một văn phòng của trung tâm với vết tử thương do đương sự gây ra. Trên người Wong người ta thấy có chiếc túi nải đựng đạn quàng qua ngực. Cảnh sát nói thêm Wong mặc áo giáp chống đạn. Họ dự đoán nhiều khả năng Wong chuẩn bị cho tình huống xấu nhất và sẵn sàng đương đầu với sự bủa vây của cảnh sát.

Trong số người thoát chết có cô Nguyễn Phương, người Việt năm nay 36 tuổi. Cha của cô Phương, ông Nguyễn Hội, cho hãng AP hay khi vụ nổ súng bắt đầu, con gái ông lúc đó đang học tiếng Anh tại một lớp dưới tầng hầm. Ông Hội nói: "Con tôi kể lại khi ấy ai cũng giật mình vì nhiều tiếng tành tành như pháo nổ vang lên. Thầy giáo khóa liền cửa phòng lại, và gọi cảnh sát. Ông nói với học sinh là không ai được rời khỏi phòng."

Vụ bắn giết xảy ra ở nơi gần trung tâm của thị trấn Binghamton, với nhà dân, khu văn phòng và cơ sở làm ăn nằm sát bên nhau. Binghamton, nơi khai sinh ra công ty điện toán IBM, cách thành phố New York 250 cây số về hướng Tây Bắc. Hãng giày Endincott-Johnson cũng đặt trụ sở chính tại vùng này. Hai công ty này trước đây thuê mướn nhiều chục ngàn nhân viên. Gần đây số nhân công làm giày hoặc điện toán đã giảm rất nhiều.

Tin liên quan