Căng thẳng Việt Trung sẽ ‘hạ nhiệt’?

Bản quyền hình ảnh XINHUA

Việt Nam xác nhận ba nguyên tắc "chỉ đạo phát triển" quan hệ Việt - Trung đạt được trong chuyến thăm Bắc Kinh của ông Lê Hồng Anh, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Truyền thông Trung Quốc và Việt Nam nói hai bên “đạt được nhận thức chung nguyên tắc ba điểm”.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh quan hệ hai nước có những căng thẳng sau khi Trung Quốc hạ đặt giàn khoan gần quần đảo Hoàng Sa hồi tháng Năm 2014.

TTXVN

Truyền thông Việt Nam đa phần lấy tin từ nguồn Thông tấn xã Việt Nam.

Liên quan tới chủ đề Biển Đông, trang tin Điện tử Chính phủ nói ông Lê Hồng Anh “nêu rõ trước khó khăn, căng thẳng xảy ra trong quan hệ Việt - Trung vừa qua, lãnh đạo cấp cao hai nước cần trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo các cơ quan hữu quan của mỗi bên tuân thủ nghiêm túc các thỏa thuận cấp cao và “Thỏa thuận về nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam - Trung Quốc.

“Kiên trì đàm phán giải quyết tranh chấp trên biển theo tinh thần dễ trước khó sau, cố gắng tìm kiếm giải pháp cơ bản và lâu dài mà hai bên đều có thể chấp nhận được; đồng thời tích cực nghiên cứu giải pháp mang tính quá độ không ảnh hưởng đến lập trường và chủ trương của mỗi bên.

“Đặc biệt, cần kiểm soát tốt những bất đồng trên biển; tránh để xảy ra tình hình phức tạp ảnh hưởng quan hệ hai nước; cùng nhau duy trì hòa bình, ổn định trên Biển Đông và xu hướng phát triển tốt đẹp quan hệ hai Đảng, hai nước.”

Báo Tuổi Trẻ VietnamNet dường như cũng lấy nguồn từ TTXVN và nhấn mạnh về điều họ gọi là “duy trì đại cục” quan hệ Việt – Trung.

Tân Hoa Xã

Tân Hoa xã tập trung nhiều vào cuộc gặp của Chủ tịch Tập Cận Bình với ông Lê Hồng Anh tại Bắc Kinh vào hôm thứ Tư trong đó ông Tập được dẫn lời nói rằng Trung Quốc và Việt Nam là láng giềng gần và đều là các nước xã hội chủ nghĩa.

"Không thể đưa một láng giềng ra chỗ khác và hai phía đều có lợi ích chung là hiền hòa với nhau", ông Tập nói.

Chủ tịch nước Trung Quốc cũng nói rằng "quan hệ song phương gần đây đã bị ảnh hưởng về bình diện chung mặc dù tốt đẹp trong những năm gần đây."

Căng thẳng gần đây "thu hút nhiều sự chú ý từ cộng đồng quốc tế cũng như từ người dân hai nước”, ông Tập Cận Bình nói.

Wall Street Journal

Trong khi đó báo Wall Street Journal dẫn lời một chuyên gia an ninh châu Á bình luận về động thái hàn gắn rạn nứt trong quan hệ Việt Trung.

Ông Ian Storey từ Viện nghiên cứu Đông nam Á tại Singapore cho rằng Trung Quốc sẽ không xuống thang trong việc tuyên bố chủ quyền.

"Trung Quốc sẽ không nhượng bộ. Thông điệp của chính phủ Trung Quốc là trước sau như một. Trung Quốc sẽ sẵn sàng làm việc với láng giềng nhưng họ sẽ không thỏa hiệp về các tuyên bố về chủ quyền", ông Storey nói.

Ông Trần Công Trục - nguyên Trưởng ban Biên giới Chính phủ Việt Nam được báo này dẫn lời nói một chuyến thăm đơn lẻ không giải quyết được các tranh chấp có bề dày lịch sử.

Ý định kiểm soát Biển Đông của Trung Quốc không thay đổi và chính phủ Trung Quốc “sẽ có các hành động đơn phương có thể làm căng thẳng thêm trong tương lai”, ông Trục nói.

'Hai khuynh hướng'

Trong khi đó Tạp chí The Economist trước chuyến đi của ông Lê Hồng Anh trong mục blog đã nhận định việc Trung Quốc di chuyển giàn khoàn Hải dương 981 một tháng trước hạn đưa ra trước đó là để tránh bão.

Bài báo cho dẫn lời ông Trần Định Định từ Đại học Macau viết trên tạp chí The Diplomat rằng giai thoại giàn khoan là rất nhất quán với các động thái lấn lướt của Trung Quốc trong những năm gần đây nhằm bảo vệ chủ quyền và rằng nguyên nhân chính xác cho việc di dời giàn khoan sớm “không quan trọng” trong bức tranh lớn.

Bài viết dựa vào đánh giá của một số nhà phân tích nghi ngờ việc Bắc Kinh dời giàn khoan có hệ lụy đáng kể tới quan hệ Việt Trung.

Bàn về chuyến thăm của ông Lê Hồng Anh, thường trực Bộ Chính trị, tới Trung Quốc, Giáo sư Nguyễn Mạnh Hùng chuyên gia bang giao quốc tế thuộc Đại học George Mason nói với BBC hôm 28/08:

"Ở Việt Nam gần đây, có hai khuynh hướng, một khuynh hướng là 'China liberationists', tức là khuynh hướng muốn Thoát Trung, một khuynh hướng là muốn hòa hiếu với Trung Quốc.

"Trong những việc Việc Nam đưa ra nhiều chủ động, để có tính cách quyết liệt hơn, trong những năm tháng gần đây, nhất là vụ Giàn khoan (Hải Dương-981), thì chuyến đi này có nghĩa làm dịu đi sự căng thẳng của hai nước, tìm cách hậu thuẫn cho những phe chủ trương hòa hiếu.

"Khuyến khích, hậu thuẫn cho phe có chủ trương hòa hiếu với Trung Quốc, làm giảm vai trò quan trọng của Việt Nam trong khối Asean. Bởi vì Việt Nam trong mấy năm nay cố gắng đóng vai trò quan trọng trong khối Asean.

"Họ muốn tách Việt Nam ra khỏi Asean, khỏi ảnh hưởng của Hoa Kỳ và đồng thời làm cho suy yếu Asean," Giáo sư Hùng nói.

Tin liên quan