Thượng Hải khuyến khích đẻ thêm con

Trẻ em Trung Quốc
Image caption Chính sách một con của Trung Quốc gây nhiều tranh cãi cả trong và ngoài nước

Trong một bước ngoặt về chính sách, thành phố đông dân nhất của Trung Quốc, Thượng Hải, bắt đầu hối thúc các cặp vợ chồng nên có hai con.

Đây là lần đầu tiên các quan chức Trung Quốc khuyến khích việc này, kể từ sau khi 'chính sách một con' được đưa ra vào năm 1979.

Một chiến dịch thông tin công chúng được phát động để tạo ngoại lệ trong chính sách một con của Trung Quốc.

Các đôi vợ chồng mà cả hai đều là con một, mà hầu hết các đôi vợ chồng mới cưới đều như vậy, được khuyến khích sinh con thứ hai.

Biện pháp này được đưa ra trong bối cảnh thành phố đông dân nhất này của Trung Quốc đang ngày càng giàu lên nhưng cũng già đi, với con số người về hưu tăng cao.

"Số cư dân trên 60 tuổi ở Thượng Hải vượt quá 3 triệu, hay 21,6% số dân cư có đăng ký," lời ông Zhang Meixin, phát ngôn nhân cho Ủy ban dân số và kế hoạch hóa gia đì̉nh của ủy ban thành phố.

Phát tờ rơi

Ông nói con số trẻ con trung bình sinh ra là chưa đầy một bé trên một phụ nữ trong suốt cuộc đời.

Nếu Trung Quốc cứ tiếp tục như vậy thì tỷ lệ người già trong xã hội sẽ tiếp tục tăng.

Đây là vấn đề vì kéo theo là một nhóm nhỏ người lao động sẽ phải trả chi phí cho nhóm người về hưu.

Nhưng giới chức trung ương kiên quyết loại trừ khả năng thay đổi chính sách quốc gia về gia đình.

Họ vẫn tin là Trung Quốc quá đông dân - quan điểm mà hầu như ai ở Trung Quốc cũng nghĩ như vậy.

Điều đó khiến cho các thành phố đơn lẻ, ví dụ như Thượng Hải, phải nghĩ ra cách để đối phó với tình hình cộng đồng đang ngày càng cao tuổi.

"Nếu tất cả các đôi vợ chồng đều có con theo chính sách thì sẽ chắc chắn sẽ giúp giảm bớt áp lực về lâu dài," ông Zhang nói thêm.

Hàng chục năm áp dụng chính sách triệt để chỉ có một con đã tạo ra một xu hướng mới trong dân số và tạo ra ngoại lệ trong một số loại gia đình.

Các bậc phụ huynh ở nông thôn cũng được phép có con thứ hai, nếu con đầu là con gái.

Ở Thượng Hải, giới chức kế hoạch gia đình và những người hoạt động thiện nguyện sẽ đến thăm các gia đình và phát tờ rơi vào khe cửa để khuyến khích các đôi vợ chồng có con thứ hai nếu cả hai đều là con một.

Giới chức nói cũng sẽ có tư vấn về tâm lý và tài chính.

Vào năm 2020, thành phố đông dân nhất này dự kiến sẽ có trên một phần ba dân cư tuổi từ 60 trở lên.

Giảm nhẹ chính sách

Theo nghiên cứu của Trung tâm quốc tế và chiến lược ở Hoa Kỳ, vào năm 2050 Trung Quốc sẽ có tỉ lệ là chỉ khoảng 1,6 người ở độ tuổi lao động giúp cho mỗi người về hưu, so với 7,7 trong năm 1975.

Từ báo Trung Quốc do chính phủ kiểm soát, China Daily trích lời một người bán hàng nói anh sung sướng về cách nhìn mới của chính quyền.

Xiao Wang, 25 tuổi, đang làm cho một công ty địa phương, nói: "Tôi không chắc, nhưng chính sách mới cho chúng tôi thêm một khả năng nữa. Nếu hoàn cảnh tài chính gia đình cho phép, tôi muốn có hai con với vợ tôi trong tương lai". Một số người khác thì không hớn hở cho lắm.

"Tôi không nghĩ là chúng tôi sẽ có con thứ hai," lời của Xiao Chen, 26 tuổi, một nhân viên văn phòng. "Nói cho cùng thì việc có con rất stress."

Những đôi vợ chồng không tuân theo chính sách kiểm soát sinh đẻ của Trung Quốc thường phải đóng tiền phạt và có khả năng bị phân biệt đối xử ở chỗ làm việc.

Nhiều đứa trẻ con một ở Trung Quốc đã được gọi bằng biệt hiệu "những ông hoàng bà hoàng nhỏ" từ sự đối xử đặc biệt dành cho các em.

Chính sách kiểm soát sinh sản ở Trung Quốc vốn gây nhiều tranh cãi ở trong nước lẫn ở nước ngoài, vì chuyện thực hiện có cả phá thai cưỡng bức và các tình trạng ngược đãi khác.

Điều đó cũng bị coi là nguyên nhân khiến cho lệch giới tính, vì truyền thống ở Trung Quốc vốn thường thích con trai, khiến các bậc bố mẹ phá thai nhi con gái.