Xem lại các vụ CIA lạm dụng tù nhân

Image caption Bản phúc trình sẽ công bố thêm các chi tiết về tình trạng nhân viên CIA lạm dụng những đối tượng bị giam giữ.

Tờ New York Times nói Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đang đòi mở lại vài chục vụ cáo buộc lạm dụng tù nhân.

Báo này nhận xét lời khuyến nghị có thể sẽ dẫn tới việc truy tố các nhân viên Cục Tình Báo Liên Bang (CIA) và các nhà thầu quanh cách thức đối xử với các nghi phạm khủng bố.

Lời kêu gọi được đưa ra khi các quan chức tư pháp đang chuẩn bị tiết lộ các phần trước đây bị kiểm duyệt trong một bản phúc trình về tình trạng lạm dụng những người bị giam giữ.

Truyền thông Mỹ nói các thông tin cho thấy máy khoan điện và hình thức giả xử tử đã được nhân viên CIA sử dụng để lấy cung.

Một phiên bản được kiểm duyệt chặt chẽ của bản phúc trình nội bộ 2004 của CIA đã được công bố hồi năm ngoái nhưng nội dung hầu như vô nghĩa bởi còn rất nhiều vấn đề vẫn được xếp vào dạng thông tin mật, phóng viên BBC Daniel Sandford tường thuật từ Washington.

Hôm Thứ Hai, một thẩm phán liên bang đã ra lệnh phải công bố thêm các thông tin chi tiết, sau khi Hiệp Hội Quyền Tự Do Dân Sự Mỹ (Aclu) đệ khiếu nại pháp lý.

Theo truyền thông Hoa Kỳ, bản phúc trình do tổng thanh tra CIA thực hiện cho biết chi tiết cách thức các nhân viên đã dùng một khẩu súng và một máy khoan điện trong một phiên thẩm vấn nghi phạm đánh bom chiến hạm USS Cole và cùng là nhân vật được cho là chỉ huy của al-Qaeda, Rahim al-Nashiri, nhằm uy hiếp tinh thần.

Trong một vụ khác, một khẩu súng đã nã đạn trong một căn phòng khác nhằm khiến một người bị bắt giữ tưởng rằng có một nghi phạm đã bị giết chết.

Hoa Kỳ đã cấm áp dụng các biện pháp thẩm vấn khốc liệt, kể cả việc dọa giết.

Ngay cả dưới thời Tổng Thống Bush, khi việc diễn giải luật đã gây nhiều tranh cãi thì việc "gây đau đớn nghiêm trọng về tinh thần" bằng cách "đe dọa sẽ giết chết" cũng được coi là bất hợp pháp.

Điều tra hình sự

Theo tờ New York Times, bộ phận phụ trách vấn đề xử thế của Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ đã kêu gọi phải xem lại khoảng mười vụ lạm dụng tù nhân, chủ yếu là ở Iraq và Afghanistan.

Con số này chiếm chừng một nửa các vụ được tổng thanh tra CIA chuyển sang cho Bộ Tư Pháp nhưng sau đó đã bị đóng hồ sơ.

Paul Gimigliano, phát ngôn viên của CIA nói với tờ New York Times: "Quyết định về việc có tiếp tục theo đuổi trước tòa hay không được đưa ra sau khi các công tố viên của Bộ Tư Pháp đã cân nhắc cẩn thận. Bản thân CIA đã đưa những vấn đề này, các sự kiện và các cáo buộc, ra trước sự chú ý của Bộ."

Các khuyến nghị xét lại một số vụ, có thể sẽ làm đảo ngược chính sách của chính quyền ông Bush, đã được chuyển tới Tổng Chưởng Lý Hoa Kỳ Eric Holder.

Dự kiến ông sẽ sớm công bố quyết định liệu ông có chỉ định công tố viên điều tra các cáo buộc nói nhân viên CIA lạm dụng tù nhân hay không.

Người ta cho rằng ông sẽ yêu cầu tiến hành một cuộc điều tra hình sự mới.

Các phóng viên nhận xét quyết định như vậy, nếu có, sẽ gây khó khăn cho CIA. Nó cũng sẽ tạo những phân rẽ chính trị, bởi Tổng Thống Barack Obama không muốn xét lại các vấn đề về hoạt động thẩm vấn diễn ra trước đây, dưới thời ông Bush.

Trong một diễn biến khác, theo tờ Washington Post tthif ông Obama đã chuẩn thuận việc thành lập một đơn vị mới nhằm thẩm vấn các nghi phạm khủng bố chủ chốt.

Đơn vị có tên Đội Thẩm Vấn Các Đối Tượng Đáng Giá (the High-Value Detainee Interrogation Group) sẽ gồm các chuyên gia được chọn từ một số các cơ quan tình báo và thực thi pháp luật.

Tờ báo nói đơn vị này sẽ đóng trụ sở tại Cục Điều Tra Liên Bang (FBI) nhưng sẽ do Hội Đồng An Ninh Quốc Gia giám sát hoạt động dưới sựu theo dõi trực tiếp của Tòa Bạch Ốc.

Tin liên quan