Iran thực thi thỏa thuận hạt nhân

Cơ sở hạt nhân Bushehr tại Iran
Image caption Iran luôn nói chỉ phát triển hạt nhân vì mục đích hòa bình

Tổng thống Iran nói nước này sẵn sàng chuyển uranium ra nước ngoài để tiếp tục làm giàu theo thỏa thuận đã đạt được với phương Tây.

Ông Mahmoud Ahmadinejad nói trên truyền hình nhà nước rằng Iran "không có vấn đề gì" nếu như đa phần nhiên liệu nguyên tử của nước này được lưu giữ vài tháng trước khi được làm giàu thành thanh nhiên liệu.

Các phóng viên nói đây là thay đổi quan trọng trong thái độ của Tehran, nhưng phương Tây vẫn tỏ ra hoài nghi.

Mỹ nói nếu quả thực Iran nghiêm túc thì cần nói chuyện với cơ quan năng lượng nguyên tử LHQ.

Tháng trước, giới ngoại giao cho hay Iran đã thông báo cho IAEA rằng Tehran không chấp thuận các điều khoản trong thỏa thuận và yêu cầu phải thực hiện trao đổi nhiên liệu ngay tại Iran chứ không chuyển ra nước ngoài.

Hoa Kỳ và các đồng minh lo ngại rằng Iran đang tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân. Bản thân nước này thì luôn khẳng định chỉ có mục đích hòa bình.

Thỏa thuận đạt được hồi tháng Mười giữa Iran, IAEA và nhóm P5+1 - bao gồm Mỹ, Nga, trung Quốc, Anh, Pháp và Đức - quy định Iran phải chuyển khoảng 70% uranium sơ chế sang Nga và Pháp để tiếp tục làm giàu thành thanh nhiên liệu.

Thế nhưng trong nhiều tháng, quan chức Iran công khai chỉ trích các điều khoản của thỏa thuận và nói Iran không muốn chuyển giao uranium nếu không nhận lại nhiên liệu ngay lập tức.

Điều này lại không được phương Tây chấp thuận.

Nay trong một phỏng vấn trên truyền hình, Tổng thống Ahmadinejad đã bác bỏ quan ngại của các đồng nghiệp rằng phương Tây sẽ "quịt" hạt nhân vì lẽ Iran luôn có thể sản xuất nhiều hơn.

"Chúng ta nói: chúng tôi sẽ chuyển cho các ông 3,5% lượng uranium để đổi lấy nhiên liệu. Có thể mất bốn tới năm tháng để chúng tôi nhận được số nhiên liệu này."

"Nếu như chúng tôi chuyển uranium ra nước ngoài mà không nhận lại được thanh nhiên liệu cho lò phản ứng, thì chúng tôi sẽ tự sản xuất lấy ở trong nước."

Phản ứng của nước ngoài

Phản ứng trước phát biểu của ông Ahmadinejad, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ P J Crowley lêu gọi Iran đưa ra câu trả lời cuối cùng cho IAEA.

Ông được hãng Reuters trích lời nói: "Chúng tôi không chấp thuận thay đổi thỏa thuận hay tái đàm phán. Nếu Iran muốn chấp nhận nó thì họ phải thông báo cho IAEA".

Phóng viên BBC Jon Leyne nhận định ngay cả bây giờ thái độ của phương Tây cũng là nghi ngờ.

Mỹ đang vận động đưa ra các biện pháp chế tài mới đối với Iran về chương trình hạt nhân và có thể Washington cho rằng Tehran đang cò kéo lấy thời gian.

Trong bài phỏng vấn, ông Ahmadinejad cũng nói các bên đang đàm phán trao đổi tù nhân Iran hiện đang bị giam ở Hoa Kỳ lấy ba du khác Mỹ hiện đang ở tù tại Iran.

Ông Ahmadinejad không cho biết chi tiết nhưng hồi tháng 12 Tehran đưa ra danh sách 11 công dân Iran hiện bị Mỹ giam giữ, trong có một khoa học gia về nguyên tử năng vốn mất tích tại Ảrập Saudi và một cựu quan chức bộ quốc phòng.

Hoa Kỳ bác bỏ việc giam giữ họ và người phát ngôn của Ủy ban An ninh Quốc nội Mike Hammer nói với hãng Agence France-Presse rằng Mỹ chưa tham gia đàm phán gì với Iran về trao đổi tù nhân.

Tin liên quan