Iran bắt đầu nạp nhiên liệu hạt nhân ở Bushehr

Nhà máy Bushehr
Image caption Nhà máy Bushehr dự kiến sẽ phát điện trong vòng một tháng nữa

Iran bắt đầu nạp nhiên liệu cho nhà máy điện nguyên từ đầu tiên trong buổi lễ có các quan chức Nga tham gia.

Nga sẽ vận hành nhà máy điện Bushehr ở miền nam Iran, cung cấp nhiên liệu nguyên tử và thu hồi chất thải nhiễm xạ.

Iran chịu bốn vòng cấm vận của Liên hiệp quốc vì chương trình đơn phương chiết xuất và tinh luyện uranium.

Giới chuyên gia nói khi nào nhà máy này vẫn còn do Nga vận hành thì sẽ ít có nguy cơ tức thời về chuyện nhiên liệu bị chuyển sang làm bom.

Phương Tây lo ngại Tehran muốn chế tạo vũ khí nguyên tử, nhưng Iran khẳng định các nhà máy của họ là để sản xuất năng lượng hòa bình.

Cơ sở Bushehr mất 35 năm xây dựng và nổi tiếng về các vụ chậm trễ.

"Bất kể mọi áp lực, trừng phạt và khó khăn do các nước phương Tây tạo ra, chúng ta bây giờ chứng kiến quá trình khởi động biểu tượng lớn nhất của Iran về hoạt động nguyên tử hòa bình," lãnh đạo về hạt nhân của Iran, Ali Akbar Salehi, nói với các phóng viên tại nhà máy.

Phóng viên BBC, Jon Leyne, nói giới chức Iran quảng bá buổi lễ khởi động hôm thứ Bảy như là chiến thắng của nước cộng hòa Hồi giáo trước kẻ thù.

Các sự kiện toàn quốc được tổ chức để đánh dấu sự kiện này.

Nhưng giáo sư Ali Ansari, một chuyên gia về Iran tại đại học St Andrews ở Scotland, nói Tehran có nhiều khả năng thổi phồng độ quan trọng của quá trình khởi động ở Bushehr.

"Điều dĩ nhiên là buổi khai mạc rất kịch tính nhưng các lần chậm trễ có nghĩa rằng nhà máy điện này xây dựng theo thiết kế rất cũ và đóng góp rất ít vào mạng điện toàn quốc," ông nói.

'Thỏa thuận Nga-Mỹ'

Giới chuyên gia nói nhà máy điện Bushehr sẽ bắt đầu sản xuất điện trong vòng một tháng.

Nhiên liệu uranium được dùng còn cách xa mức tinh luyện cần thiết để làm bom hạt nhân.

Image caption Uranium dùng ở đây được tinh luyện ở mức 3,5%

Lượng uranium đủ để chế tạo vũ khí cần phải đạt mật độ 90% trong khi loại dùng ở Bushehr chỉ được tinh chế đến mức 3,5% mà thôi.

Iran bắt đầu chương trình thử nghiệm để chế tạo uranium 20% mà họ nói là cần cho lò phản ứng phục vụ nghiên cứu y khoa.

Chương trình đó đã khiến phương Tây và Israel báo động.

Các tin tức ở Washington cho rằng Hoa Kỳ rút mọi phản đối đối với nhà máy ở Bushehr là để đổi lại lá phiếu của Nga trong vòng cấm vận mới nhất nhắm vào Iran.

Giới chức phương Tây gần đây cũng đổi giọng, theo nhận định của phóng viên, mô tả Bushehr là một ví dụ cho các lợi ích hòa bình từ năng lượng hạt nhân, mà Iran có quyền theo đuổi.

Trong một công văn ra hôm thứ Sáu, lãnh đạo cơ quan năng lượng nguyên tử của Iran Ali Akbar Salehi nói nước ông sẽ tiếp tục tinh luyện uranium, theo lời trích trên hãng thông tấn chính thức của Iran, IRNA.

Nhắc đến nhà máy Bushehr, ông nói: "Cứ coi như là chúng ta nhận được lượng nhiên liệu nguyên tử cần thiết cho nhà máy từ Nga trong vòng 10 năm tới, rồi thì chúng ta sẽ làm gì cho 30 hay 50 năm tiếp theo đó?"

Ông nói Iran sẽ sản xuất 30 tấn uranium tinh chết tại nhà máy Natanz khi lắp đặt xong hệ thống máy gia tốc hạt ở đó.

Tin liên quan