Hội nghị biến đổi khí hậu đạt thỏa thuận

Công dân Canada biểu tình tại Hội nghị khí hậu Cancun
Image caption Với thỏa thuận mới đạt được, một số nước sẽ thoát không gia tăng cắt giảm khí thải như theo Hiệp ước Kyoto.

Các cuộc hội đàm Liên Hiệp Quốc tại Cancun vừa đạt được thỏa thuận ngăn chặn biến đối khí hậu, bao gồm một quỹ hỗ trợ các nước đang phát triển.

Các quốc gia thông qua văn bản thỏa hiệp được nước chủ nhà Mexico soạn thảo, mặc dù có sự phản đối từ Bolivia.

Các văn bản dự thảo nói rằng việc cắt giảm hơn nữa lượng khí thải carbon là cần thiết, nhưng không thiết lập một cơ chế để đạt được các cam kết mà các quốc gia đã đưa ra.

Sự miễn cưỡng của một số quốc gia đối với Hiệp ước Kyoto là một trở ngại trong tuần cuối cùng đàm phán.

Tuy nhiên, các nhà ngoại giao đã tìm được một thỏa hiệp.

Thỏa hiệp

Các đại biểu hoan nghênh bài phát biểu từ các chính phủ đã gây ra những tranh cãi gay gắt nhất trong quá trình đàm phán - đó là Nhật Bản, Trung Quốc, và cả Hoa Kỳ - khi từng nước một lần lượt thông qua dự thảo.

Phóng viên chuyên về Môi trường của đài BBC, Richard Black, nói cuộc họp đã không đạt được thỏa thuận toàn diện và bao quát mà nhiều nhà hoạt động vì môi trường và nhiều chính phủ mong muốn.

Nhưng phóng viên BBC cũng cho biết nó được "giới thiệu như là nền tảng mà trên cơ sở đó một thỏa thuận toàn diện có thể được xây dựng".

Quỹ khí hậu xanh - Green Climate Fund - nhằm quyên góp và giải ngân 100 tỉ USD mỗi năm từ nay tới năm 2020 để bảo vệ các nước nghèo chống lại ảnh hưởng của biến đổi khí hậu và hỗ trợ họ phát triển với mức thải carbon thấp.

Một Ủy ban Thích ứng mới sẽ hỗ trợ các quốc gia khi họ lập kế hoạch bảo vệ khí hậu.

Và các thông số tài trợ cho các nước đang phát triển để giảm bớt nạn phá rừng đã được vạch ra.

Nhưng thỏa thuận này là ít hơn nhiều so với thỏa thuận toàn diện nhiều quốc gia muốn đạt được tại hội nghị thượng đỉnh Copenhagen năm ngoái và họ vẫn tiếp tục tìm kiếm. Nó vẫn để ngỏ câu hỏi liệu các biện pháp nào, bao gồm việc cắt giảm khí thải, sẽ có tính ràng buộc về pháp lý.

Ngôn từ

Ngày cuối của hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai tuần đã diễn ra với rất ít hy vọng sẽ đạt được một thỏa thuận.

Nhưng các Bộ trưởng Ngoại giao đã tiến hành những cuộc thảo luận căng thẳng ở hậu trường, để có được văn bản mà tất cả các bên có thể chấp nhận được.

Nga và Nhật Bản được bảo đảm có các ngôn từ trong dự thảo cho phép họ có thể có lối thoát khỏi việc gia tăng cắt giảm khí thải thể theo Hiệp định Kyoto vốn có tính chất ràng buộc pháp lý, trong khi ngụ ý mạnh mẽ rằng hiệp ước này có hiệu quả trong tương lai - một đòi hỏi chủ chốt từ các nước đang phát triển.

Quỹ khí hậu xanh ban đầu sẽ sử dụng Ngân hàng Thế giới là cơ quan được ủy thác - theo đòi hỏi của Mỹ, EU và Nhật Bản - trong khi việc giám sát sẽ được giao cho một cơ quan mới cân bằng giữa các nước phát triển và đang phát triển.

Các nước đang phát triển sẽ có biện pháp kiềm chế phát khí thải của mình và phải chịu xác minh của quốc tế chỉ khi nào họ được tài trợ bằng tiền của phương Tây - một công thức có vẻ như đáp ứng cả Trung Quốc, vốn quan ngại về thủ tục xác minh này, và cả Mỹ, vốn vẫn luôn đòi hỏi việc xác minh đó.

Tin liên quan