Asean cần xúc tiến vấn đề Biển Đông

Hải quân Trung Quốc
Image caption Các nước Asean muốn tìm giải pháp với Trung Quốc

Indonesia nói các nước Asean cần xúc tiến tìm kiếm Quy tắc ứng xử để thoát khỏi tình trạng bế tắc tại Biển Đông.

Ngoại trưởng nước hiện đang giữ chức chủ tịch luân phiên Asean, ông Marty Natalegawa, nói sau Hội nghị Ngoại trưởng của khối, rằng Asean sẽ lập thêm một diễn đàn đối thoại nữa để đẩy mạnh quá trình suốt chín năm không mang lại kết quả gì đáng kể.

Hội nghị Ngoại trưởng Asean vừa diễn ra vào cuối tuần rồi tại đảo Lombok của Indonesia.

Ông Natalegawa nói các nước Đông Nam Á cần "tìm con đường khác để thúc đẩy chủ đề Biển Đông đang bế tắc thông qua việc tổ chức nhóm thảo luận giữa các quan chức cao cấp và đàm phán trực tiếp về Quy tắc Ứng xử".

Năm 2002, các nước Asean cùng Trung Quốc ra Tuyên bố chung về quy tắc ứng xử tại Biển Đông (DOC), văn bản bị cho là yếu tính ràng buộc về pháp lý.

Ngoại trưởng Indonesia được báo Jakarta Post dẫn lời nói: "Chúng tôi đã thảo luận chủ đề này một cách hết sức chi tiết và nhấn mạnh lại lập trường chung của Asean như đã viết trong Tuyên bố chung DOC."

"Đây là chủ đề cần được thúc đẩy ngay lập tức."

Ông ngoại trưởng nói các nước cần tỏ ý nguyện thiết lập một khu vực hòa bình.

"Chúng ta cần nhìn vào toàn cảnh, một sự đột phá là cần thiết."

Bản hướng dẫn

Asean đã thảo luận một bản hướng dẫn thực hiện DOC tại Biển Đông, có thể được dùng làm cơ bản cho bộ Quy tắc ứng xử trong tương lai.

Tuy nhiên còn một vài điểm gây tranh cãi, trong đó có về tính pháp lý của bản hướng dẫn này.

Ông Natalegawa thừa nhận rằng chủ đề Biển Đông đang là "vấn đề lớn" cho khu vực và trên thế giới, liên quan chính không chỉ bốn nước Asean mà cả Trung Quốc và Hoa Kỳ.

Trung Quốc đang có tranh chấp với Việt Nam, Philippines, Malaysia và Brunei về quyền kiểm soát các quần đảo tại Biển Đông là Hoàng Sa và Trường Sa. Quá trình này diễn ra đã hàng thập niên nay.

Ngày 19/01/1974 là ngày Trung Quốc chiếm hoàn toàn quần đảo Hoàng Sa từ tay chế độ Việt Nam Cộng hòa.

Trong 39 tuyến hàng hải của Trung Quốc thì 21 tuyến là qua vùng Biển Đông, chiếm tới 60% dung lượng ngoại thương của nước này.

Cũng 60% số tàu bè đi qua eo biển Malacca là tàu Trung Quốc, chở tới 80% lượng dầu nước này nhập từ Trung Đông và châu Phi.

Bởi vậy, bất cứ việc nước ngoài nào kiểm soát khu vực này cũng ảnh hưởng nghiêm trọng tới Bắc Kinh.

Chủ đề Biển Đông có thể sẽ được đề cập trong cuộc họp cấp cao Asean với Nam Hàn, Nhật Bản và Trung Quốc tại Bali trong năm 2011.

Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đang có chuyến thăm Hoa Kỳ và giới chuyên gia trông đợi Mỹ sẽ bày tỏ ủng hộ đối với các nước Asean trong khi Trung Quốc ngày càng tỏ ra mạnh bạo trong khu vực.

Tin liên quan