Gia đình Bin Laden

Đông con

Bản quyền hình ảnh BBC World Service

Các bà vợ

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Pakistan đang giữ các thành viên gia đình Bin Laden

Vụ đột kích ban đêm vào nơi trú ẩn của Osama Bin Laden tại thị trấn Abbottabad ở Pakistan đêm hôm 2/5 đã để lại nhiều khúc mắc và nhiều câu hỏi.

<div style="margin-top: 10px;">Đi đầu trong số những câu hỏi hiện giờ là: ai được tiếp cận các thành viên còn sống trong gia đình của lãnh đạo mạng lưới al-Qaeda này, cũng như thông tin mà họ nắm giữ?

<div style="margin-top: 5px;">

Hoa Kỳ được biết có ý định đưa những họ hàng còn sống này ra khỏi Pakistan cùng thi thể của Bin Laden, nhưng do mất một chiếc trực thăng nên họ phải để các nhân chứng chính ở lại cho Pakistan giam giữ.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Sau vụ đột kích, đã có nhiều thông tin rò rỉ gây khó hiểu cho truyền thông, cả từ phía các quan chức quân sự Pakistan lẫn phía Mỹ, về chuyện có bao nhiêu người trong tòa nhà, ai chết ai sống, và chuyện Bin Laden có thực sự chống trả lại những người tấn công hay không.</div>

<div style="margin-top: 10px;">

Cân nhắc

</div>

<div style="margin-top: 10px;">

Giờ đây lại có tin tức mâu thuẫn về chuyện liệu phía Mỹ có được tiếp cận với những người mà các quan chức Pakistan gọi là ba bà vợ góa của Bin Laden và các thành viên khác trong nhà ông ta hay không.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Các quan chức Mỹ nói họ đã đưa ra đề nghị này. Pakistan thì cho biết họ chưa nhận được đề nghị nào.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Câu hỏi đặt ra là việc Mỹ được tiếp cận những người này sẽ kéo theo hệ quả thế nào?

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Tính đến các quan điểm khác nhau của các chuyên gia về chuyện Pakistan biết được bao nhiêu về nơi ẩn náu của Bin Laden, có rất nhiều khía cạnh để xem xét họ sẽ đối xử với những người sống sót sau cuộc đột kích này như thế nào.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Mọi người đều đồng ý là Pakistan ít có khả năng sẽ coi các phụ nữ và trẻ em bị giam giữ là nghi phạm, hay thậm chí là nạn nhân.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Hiện không có cáo buộc chính thức nào đối với họ, mặc dù họ có thể bị buộc tội cư trú bất hợp pháp tại nước ngoài.

<div style="margin-top: 5px;">

Nhưng những người sống sót này lại giữ nhiều thông tin giá trị cho tình báo.

<div style="margin-top: 5px;">

Các nhà bình luận vốn cho rằng Pakistan không biết rằng Bin Laden đã sống ở đó thì nói những người sống sót sẽ đưa ra rất nhiều thông tin về hệ thống trợ giúp họ tại Abbottabad.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Nhưng các nhà bình luận như vậy chỉ ở trong thiểu số.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Đa phần các chuyên gia nghi ngờ rằng Pakistan, ở cấp độ nào đó, vốn biết Bin Laden đang ẩn trốn trong nước.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Họ nói quan ngại chính của Pakistan giờ đây sẽ là tìm hiểu xem những người sống sót này biết bao nhiêu thông tin, và làm thế nào để hạn chế họ để lộ ra các thông tin bất lợi về tình báo, cả bây giờ cũng như trong tương lai.

</div>

<div style="margin-top: 10px;">

Mỹ quan tâm

<div style="margin-top: 10px;">

<div style="margin-top: 5px;">

Họ nói việc trả tự do cho những người sống sót còn tùy thuộc vào chuyện những người này biết bao nhiêu thông tin, và họ có sẵn lòng tuân thủ theo các phiên làm việc có thể đang diễn ra bây giờ hay không.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Cho dù những người sống sót này có giá trị về mặt tình báo đối với Pakistan, chắc chắn là các nhà thẩm vấn Mỹ cũng đang rất sốt sắng muốn nói chuyện với họ.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Như các quan chức Pakistan đã nói với truyền thông trong các vụ gặp gỡ không ghi âm, người vợ trẻ nhất của Bin Laden, vốn có mặt khi vụ tập kích xảy ra, nói rằng gia đình này đã sống tại Abbottabad trong 5 năm.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Bà này sẽ có nhiều thông tin quý giá về thời gian dài họ sống tại Pakistan.

</div>

Bản quyền hình ảnh TVE
Image caption Vợ trẻ nhất của Bin Laden, as-Sadah

Bà ta có thể nêu danh những người thường liên lạc với gia đình, những người chăm lo cho cuộc sống của họ, như giúp đỡ công việc nội trợ, chăm sóc sức khỏe và giáo dục cho trẻ em.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Bà ta có thể cũng có giải thích về chuyện tại sao lực lượng cảnh sát Pakistan, vốn có vẻ biết mọi chuyện, lại không bén mảng đến khu nhà, và tại sao các quan chức địa phương lại không đến thu thuế nhà đất, vốn không được trả trong nhiều năm.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Rất nhiều chuyên gia cho rằng phía Mỹ có thể biết về toàn bộ mạng lưới chăm lo cho ông Bin Laden tại Abbottabad nếu họ được tiếp cận những nhân chứng sống này, cũng như có thể tìm ra dấu vết dẫn đến những nhân vật lớn hơn trong mạng lưới al-Qaeda và bên ngoài.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Đây là lý do mà Pakistan tỏ ra ngần ngại, không muốn để cho người Mỹ vào thẩm vấn những người này mà không có thông báo với họ trước.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Rất nhiều người tại phương Tây nghi ngờ quân đội Pakistan đã bảo vệ cho lãnh đạo mạng lưới al-Qaeda và Taliban, là một phần trong chiến lược khu vực để kiểm soát Afghanistan và gây bất ổn cho Ấn Độ.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Nhiều người tại Pakistan đồng ý với đánh giá này.

</div>

<div style="margin-top: 5px;">

Họ tin rằng nếu các bà vợ của Bin Laden khai ra cho Mỹ biết về quan hệ chính thức với Pakistan - cho dù ở cấp độ nào - thì chuyện này cũng khiến cho Pakistan gặp rủi ro sẽ bị coi là ‘nhà nước bất trị’.

</div>