Chi tiêu quốc phòng châu Á tăng cao

Quân đội Trung Quốc tập luyện Bản quyền hình ảnh Getty
Image caption Trung Quốc chiếm hơn 30% trong chi tiêu quân sự của châu Á.

Lần đầu tiên trong lịch sử chi tiêu quốc phòng của châu Á sẽ cao hơn châu Âu trong năm 2012, theo một viện nghiên cứu.

Viện Quốc tế Nghiên cứu Chiến lược (IISS), đặt ở London, nói sự tái phân phối sức mạnh quân sự và chi tiêu quốc phòng trên thế giới vẫn đang tiếp tục.

Báo cáo viết: "Kể từ khủng hoảng tài chính năm 2008, đã có sự hội tụ trong mức chi tiêu quốc phòng giữa châu Âu và châu Á."

Kể từ 2008 đến 2010, ngân sách quốc phòng ở ít nhất 16 nước thuộc khối Nato đã giảm đi.

Một số nước châu Âu thậm chí đang tìm cách chia sẻ khả năng chiến đấu để tiết kiệm tiền. Theo IISS, chiến lược mới này cũng tạo ra những mắc míu, ví dụ rủi ro phụ thuộc lẫn nhau.

Báo cáo nói châu Á "ngày càng quân sự hóa, do tăng trưởng kinh tế nhanh và sự bất trắc chiến lược".

Năm 2011, các nước châu Á - không tính Úc và New Zealand - dành 262 tỉ đôla cho quốc phòng, so với con số 270 tỉ đôla của các thành viên châu Âu trong Nato.

IISS ghi nhận Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ, Hàn Quốc và Úc chiếm hơn 80% trong tổng số ngân sách quốc phòng châu Á.

Nghiên cứu, có tựa Cân bằng quân sự năm 2012, cũng ghi nhận Việt Nam, Úc, Indonesia, Malaysia, Singapore, Thái Lan, Ấn Độ, Nhật và Hàn Quốc đều đang đầu tư cho không quân và hải quân.

Chiến lược Trung Quốc

Ước đoán của IISS nói Trung Quốc chiếm hơn 30% trong chi tiêu quân sự của châu Á.

Tuy vậy, theo tổ chức này, tiến bộ công nghệ của Trung Quốc "khiêm tốn hơn so với một số giả thuyết mang tính báo động".

Cũng theo báo cáo, ưu tiên chiến lược của quân đội Trung Quốc đang dần chuyển dịch từ việc bảo vệ biên giới sang việc đặt lực lượng tại Đông Á và xa hơn nữa để bảo đảm đường hàng hải.

Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Ông Leon Panetta nói Hoa Kỳ sẽ gia tăng hiện diện ở châu Á

Nhắc đến các điểm nóng toàn cầu, IISS ghi nhận "ngoại giao pháo hạm và những va chạm ngắn ngủi giữa tàu dân sự, bán quân sự, hải quân tiếp tục ở Biển Đông năm 2011".

"Sự chuyển giao lãnh đạo của Trung Quốc dự kiến bắt đầu năm nay, và trong thời gian chuyển giao, những vấn đề nhạy cảm liên quan chủ quyền quốc gia có thể gây chú ý đặc biệt."

"Cạnh tranh hải quân ở Biển Đông sẽ có thể tiếp tục và những nước quan tâm sẽ vẫn mua thêm thiết bị cho hải quân."

"Điều tiết căng thẳng ở Biển Đông sẽ là thử thách gia tăng," báo cáo viết.

Chi tiêu quân sự gia tăng của Trung Quốc là lý do chính khiến Hoa Kỳ loan báo thay đổi chiến lược quân sự trong năm nay.

Theo đó, châu Á sẽ là một ưu tiên của Lầu Năm Góc trong khi quân lực Mỹ tại châu Âu sẽ giảm đi.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Leon Panetta cam kết sự hiện diện của Mỹ ở châu Á sẽ tăng lên cho dù Lầu Năm Góc đối diện khả năng cắt giảm 485 tỉ đôla trong 10 năm tới.

Mặc dù dư luận tại Mỹ nói chung ủng hộ việc dịch chuyển chú ý sang châu Á, cũng có một số tiếng nói quan trọng cảnh báo không nên khiêu khích Trung Quốc vì rủi ro dẫn tới chạy đua vũ trang.

Tuần này, ông Zbigniew Brzezinski, cựu cố vấn an ninh quốc gia, kêu gọi Hoa Kỳ xem lại việc tiến hành tập trận gần bờ biển Trung Quốc.

"Chúng ta cũng đâu có thích nếu Trung Quốc tiến hành các hoạt động đó gần San Diego," ông nói.

Tin liên quan