Phản ứng trái chiều khi Chavez ra đi

Cập nhật: 05:42 GMT - thứ tư, 6 tháng 3, 2013
Người dân Venezuela đau buồn trước cái chết của ông Chavez

Đất nước Venezuela đang trong giai đoạn đầy thử thách

Hugo Chavez, tổng thống Venezuela từ năm 1999, đã qua đời ở tuổi 58 sau khi ‘chiến đấu với bệnh hiểm nghèo gần hai năm’, phó Tổng thống Nicolas Maduro thông báo.

Việt Nam hiện chưa có phản ứng chính thức về cái chết của ông Chavez vốn được xem là người bạn thân thiết của chính phủ Hà Nội.

Trước đó, khi ông Chavez sang Cuba phẫu thuật ung thư lần thứ tư, tất cả các nhà lãnh đạo chủ chốt của Việt Nam đều gửi điện thăm hỏi và cầu mong ông sớm bình phục.

Trang chính của hầu hết các báo mạng trong nước hôm nay đều đưa tin, bài, ảnh đậm nét về sự kiện này và không khí đau thương ở Venezuela.

Báo Nhân dân, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Việt Nam, dành những vị trí trang trọng nhất để đưa tin về Chavez.

Trang chủ của Chính phủ Việt Nam khi đưa tin về cái chết của Chavez nhận định: “Ông Chavez được nhiều người dân trong nước tôn kính và yêu quý vì đường lối tự chủ và các các chính sách nhà ở, sức khỏe và giáo dục hợp ý dân”

‘Con trai Fidel’

Trong khi đó, Chính phủ Cuba gọi Chavez là ‘sát cánh bên cạnh Fidel (Castro) như một người con trai thật sự’.

Tổng thống Cristina Fernandez de Kirchner của Argentina đã tạm dừng mọi hoạt động sau khi có thông báo về sự ra đi của ông Chavez. Nữ tổng thống Kirchner và phu quân quá cố của bà, Nestor Kirchner, đều là bạn thân của nhà lãnh đạo Venezuela.

Cấp phó của bà Fernandez là ông Amado Boudou viết trên mạng xã hội Twitter: “Đau khổ tột cùng trên khắp châu Mỹ. Một trong những người lỗi lạc nhất đã rời bỏ chúng ta.”

Phóng viên BBC Vladimir Hernandez ở Buenos Aires cho biết một số người dân Argentina đã bắt đầu tụ tập tại Đại sứ quán Venezuela. Đất nước này đã tuyên bố ba ngày để tang ông Chavez.

Khi được tin ông Chavez từ trần, Tổng thống Brazil Dilma Rousseff đã hủy chuyến công du đến Argentina trong tuần này.

"Sự ra đi này đem đau thương đến khắp Mỹ Latinh và Trung Mỹ. Không có nghi ngờ gì Hugo Chavez là một nhà lãnh đạo hết lòng vì đất nước và vì sự phát triển của nhân dân Mỹ Latinh."

Tổng thống Brazil Dilma Rousseff

“Sự ra đi này đem đau thương đến khắp Mỹ Latin và Trung Mỹ,” bà phát biểu, “Không có nghi ngờ gì Hugo Chavez là một nhà lãnh đạo hết lòng vì đất nước và vì sự phát triển của nhân dân Mỹ Latin.”

Bà nói thêm rằng có nhiều lúc ‘Chính phủ Brazil không hoàn toàn đồng ý với Chavez’ nhưng luôn nhìn nhận ông là ‘một lãnh đạo vĩ đại’ và xem ông như là ‘một người bạn của đất nước và nhân dân Brazil’.

Quốc hội Brazil cũng dành một phút mặc niệm ông Chavez.

Cựu Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva nói ông ‘tự hào được biết và làm việc với ông ấy vì sự hội nhập của Mỹ Latin và vì một thế giới công bằng hơn’.

Tổng thống Evo Morales của Bolivia thì nói: “Chúng ta đau buồn trước cái chết của một người anh em thương mến luôn phấn đấu vì Tổ quốc Vĩ đại (thống nhất Mỹ Latin).”

“Những tên trùm đế quốc chắc chắn đang mở tiệc ăn mừng,” ông nói thêm.

Tổng thống Morales dự định lên đường đi thủ đô Caracas của Venezuela và đã tuyên bố 7 ngày quốc tang.

Từ Colombia, Tổng thống Juan Manuel Santos nói ông đau buồn ‘sâu sắc’ trước cái chết của ông Chavez và sự ra đi này có ‘ý nghĩa đặc biệt’ đối với đất nước ông và bản thân ông.

Cơ hội dân chủ

Về phần mình, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon gửi lời ‘chia buồn sâu sắc nhất đến gia đình, nhân dân và Chính phủ Venezuela’. Ông Ban cũng lưu ý những đóng góp của ông Chavez đối với Venezuela.

Hugo Chavez

Cố tổng thống Chavez đã có 14 cầm quyền ở Venezuela và đang tiếp tục nhiệm kỳ thứ 4 của mình trước khi qua đời

Từ trụ sở Liên Hiệp Quốc, Đại sứ Nga Vitaly Churkin đã mô tả cái chết của nhà lãnh đạo Venezuela là ‘thảm kịch’.

“Ông ấy là một chính khách vĩ đại ở đất nước của ông cũng như ở Mỹ Latinh và trên thế giới,” Đại sứ Churkin nói và cho biết ông Chavez đóng một vai trò quan trọng trong mối quan hệ giữa Nga và Venezuela.

Các nước phương Tây cũng nhanh chóng lên tiếng sau khi cái chết của ông Chavez được loan báo.

Từ Washington, Nhà Trắng ra thông báo viết: “Vào thời điểm thử thách này khi Tổng thống Chavez vừa qua đời, Hoa Kỳ tái khẳng định sự ủng hộ dành cho nhân dân Venezuela cũng như mong muốn phát triển mối quan hệ xây dựng với Chính phủ Venezuela.”

“Trong khi Venezuela đang bắt đầu một chương mới trong lịch sử của mình, Hoa Kỳ vẫn giữ cam kết với những chính sách thúc đẩy các nguyên tắc dân chủ, pháp trị và tôn trọng nhân quyền,” thông cáo viết.

"Vào thời khắc quan trọng này, tôi hy vọng rằng nhân dân Venezuela giờ đây có thể xây dựng cho mình một tương lai tốt đẹp hơn, tươi sáng hơn dựa trên các nguyên tắc tự do, dân chủ, pháp trị và tôn trọng nhân quyền."

Thủ tướng Canada Stephen Harper

Một số kiều dân Venezuela đang sinh sống tại tiểu bang Florida thì lạc quan thận trọng rằng đất nước họ sẽ có thay đổi sau cái chết của ông Chavez, hãng tin Mỹ AP tường thuật.

Hạ nghị sỹ Cộng hòa Ileana Ros-Lehtinen đại diện cho tiểu bang Florida thì cho rằng cái chết của ông Chavez là ‘cơ hội cho dân chủ ở Venezuela’.

Ngoại trưởng Anh William Hague nói ông ‘đau buồn khi biết được Tổng thống Hugo Chavez qua đời hôm nay’.

“Là tổng thống Venezuela suốt 14 năm ông ấy đã để lại dấu ấn lâu dài lên đất nước và thế giới bên ngoài,” ông nói.

Tổng thống Pháp Francois Hollande thì nói rằng mặc dù ‘không phải ai cũng đồng ý với tính khí và lập trường của ông Chavez thì ông vẫn thể hiện ‘một ước muốn không thể phủ nhận là đấu tranh cho công lý và phát triển’.

“Tôi tin chắc rằng Venezuela sẽ vượt qua phép thử về dân chủ và ổn định này,” ông nói thêm.

Hugo Chavez không chỉ có thể phát biểu vài tiếng đồng hồ mà còn có ngôn ngữ màu sắc, đôi khi phi ngoại giao, với những đối tượng mà ông chỉ trích. Mời bạn bấm vào để đọc lại một số khoảnh khắc trong đời chính khách này.

CLICKABLE

Bài ca cho Hillary Clinton

Đang đọc dở diễn văn hồi tháng Sáu 2010, ông Chavez bắt đầu ngâm nga lời hát “Hillary Clinton không yêu tôi…mà tôi cũng chẳng yêu bà ta.”

Ngoại trưởng Mỹ đã thăm châu Mỹ Latinh và chỉ trích chính phủ Chavez.

Bà nói Mỹ muốn cải thiện quan hệ với Chavez nhưng “có vẻ ông ta không muốn”.

Làm Vua Tây Ban Nha giận

Tại một hội nghị năm 2007 ở Santiago, Chile, ông Chavez bị Vua Juan Carlos của Tây Ban Nha răn dạy.

Thủ tướng Tây Ban Nha Jose Luis Rodriguez Zapatero yêu cầu ông Chavez có ngôn ngữ ngoại giao hơn, nhưng ông Chavez cứ cắt lời, khiến nhà vua nói: “Sao ông không im giùm đi?”

'Mùi của hy vọng'

Tại Liên Hiệp Quốc năm 2009, ông Chavez thận trọng hoan nghênh tân chính phủ Mỹ của Tổng thống Barack Obama.

Ông bảo: “Không thấy còn mùi lưu huỳnh. Có mùi khác rồi. Mùi của hy vọng.

Trước đó năm 2006, cũng tại diễn đàn này, ông gọi tổng thống George W. Bush là “quỷ dữ” và nói có “mùi lưu huỳnh” trong phòng.

Đừng giỡn mặt, bé con!

Ông Chavez nhiều lần gọi Ngoại trưởng Mỹ Condoleezza Rice là “bé con”.

Năm 2006, bà Rice mô tả Venezuela là đe dọa cho dân chủ khu vực.

Ông Chavez đáp lại với cảnh cáo:

"Hãy nhớ cho, bé con, tôi như cây có gai nở hoa giữa đồng bằng. Đừng giỡn mặt, Condoleezza. Đừng giỡn mặt với ta, em bé.”

'Con rối đế quốc'

Cựu Thủ tướng Anh Tony Blair cũng hứng chịu chê trách.

Năm 2006, ông Blair kêu gọi Venezuela tuân thủ luật định quốc tế. Ông Chavez nói ông Blair đã vi phạm hết khi xâm lược Iraq.

”Không biết xấu hổ à, ông Blair. Ông thuộc số những người không có đạo đức. Ông không có quyền phê phán bất cứ ai về luật định quốc tế.”

"Ông là con rối đế quốc nịnh bợ Bush-Hitler. Hãy xuống địa ngục đi, Blair ơi.”

'Da trắng, về nhà!'

Năm 2007, khi ông Bush thăm Uruguay, ông Chavez nói với đám đông “chống đế quốc” ở Buenos Aires rằng hãy gửi thông điệp.

"Quý ngài đế quốc từ phương bắc đang ở bên kia song. Hãy hét lên: Da trắng, cút về nước.”

Ủng hộ Cuba

Hugo Chavez luôn ủng hộ Cuba và nhà lãnh đạo Fidel Castro.

Phát biểu khi đứng cạnh ông Castro trong chuyến thăm Havana năm 2005, ông Chavez nói: "[Người dân] hỏi tôi sao lại ủng hộ Fidel nếu ông là nhà độc tài. Nhưng Cuba không có chế độ độc tài, đó là nền dân chủ cách mạng."

Chê Bush

Trong một diễn văn trước Liên Hiệp Quốc tháng Chín 2006, ông Chavez mô tả Tổng thống Mỹ George W. Bush là “quỷ dữ”.

"Con quỷ đang ở ngay trong nhà. Con quỷ, hắn ở ngay đây.”

"Con quỷ đến đây hôm qua. Và nó có mùi lưu huỳnh.”

"Hôm qua, tổng thống Mỹ, người mà tôi gọi là Quỷ dữ, đã đến đây, phát biểu như thể ông ta sở hữu thế giới.”

Ca ngợi Mugabe

Thỉnh thoảng ông Chavez lại chọc giận quốc tế khi ca ngợi các lãnh đạo gây tranh cãi.

Năm 2004, khi Tổng thống Robert Mugabe của Zimbabwe đến dự hội nghị G-15 ở Venezuela, ông Chavez ca ngợi ông ta là “chiến sĩ vì tự do” và tặng bản sao thanh kiếm của anh hung Simon Bolivar.

"Tặng ngài vì giống như Bolivar, ngài đã cầm vũ khí giải phóng cho nhân dân."

Công kích Nữ hoàng Anh

Ông Chavez công kích Nữ hoàng Anh khi ông đòi Anh trả lại đảo Falkland cho Argentina.

"Nữ hoàng Anh, tôi đang nói với bà đây! Nữ hoàng Anh, không còn đế quốc nữa đâu. Bà không nhận ra à?”

Năm 2010, ông nói sự kiểm soát của Anh với quần đảo này là “phản lịch sử và vô lý.”

Chê lãnh đạo Mexico

Ông Chavez cũng công kích một vài lãnh đạo châu Mỹ Latinh. Năm 2005, ông mô tả tổng thống Mexico, Vicente Fox, là “con chó kiểng” của chủ nghĩa đế quốc Mỹ.

"Thật là buồn khi Tổng thống Fox bán rẻ mình, buồn lắm cơ.”

"Thật buồn khi tổng thống của một dân tộc như Mexico lại trở thành chó kiểng cho đế quốc.”

Phê George W. Bush

Trong diễn văn toàn quốc tháng Ba 2006, ông cũng lại mắng nhiếc Tổng thống Bush.

”Ông là thằng hèn, kẻ giết người, thằng say rượu, kẻ dối trá, vô đạo đức.”

Thêm về tin này

BBC © 2014 BBC không chịu trách nhiệm về nội dung các trang bên ngoài.

Trang này hiển thị tốt nhất với phần mềm lướt mạng có mở CSS. Nếu không có chức năng này, hoặc phần mềm cũ, bạn vẫn đọc được nội dung trên trang này nhưng không tận dụng được hết các chức năng. Nếu có thể hãy nghĩ đến chuyện nâng cấp phần mềm hoặc mở CSS lên.