Qantas điều tra cáo buộc 'bóc lột tù'

Image caption Qantas, Emirates và BA bị cáo buộc dùng hàng do 'lao động cưỡng bức' sản xuất ra

Hãng hàng không của Úc, Qantas, hôm thứ Tư đã bắt đầu cuộc điều tra về các khiếu nại nói hãng đã mua các bộ tai nghe sản xuất tại một nhà tù ở Trung Quốc, nơi các tù nhân nếu không đạt sản lượng sẽ bị đánh đập và nhốt cấm cố, hãng tin AFP nói.

Báo Australian Financial Review (AFR) tường thuật các công ty lớn, trong đó có cả British Airways và Emirates, được cho là đã sử dụng các sản phẩm làm tại nhà tù Đông Quản ở tỉnh Quảng Đông ở miền nam Trung Quốc.

Hai tù nhân mới được ra trại, trong đó có một công dân New Zealand là Danny Cancian, nói với báo này rằng họ đã làm các bộ tai nghe dùng một lần cho cả ba hãng hàng không được nêu tên trên đây.

Một tù nhân khác, người muốn giấu tên, nói ông làm các phần cảm biến điện cho các thiết bị điện và các bộ tai nghe.

"Đúng, tôi làm các phần này cho hãng hàng không Qantas của Úc, hãng có hình con chuột túi trong logo của họ," ông nói. "Chúng tôi cũng làm cho hãng Emirates, British Airways và rất nhiều hãng khác nữa."

Ông Cancian nói các bộ tai nghe được để vào trong các hộp có tên các công ty ở trên.

Ông Cancian nói ông cũng làm cả các phần cảm biến điện dùng trong sản phẩm điện của các công ty địa phương, gồm cả hãng cung ứng cho tập đoàn làm đồ điện gia dụng Thụy Điển, Electrolux, và hãng khổng lồ của Mỹ Emerson thuộc danh sách Fortune 500.

Nêu đích danh

Bài tường thuật dẫn lời một đại diện từ công ty Dongguan City Joystar Electronics nói hãng của ông sử dụng tù nhân làm nhân công cho các đơn hàng lớn và đã làm 300 ngàn bộ tai nghe cho Qantas hồi đầu năm ngoái.

Có tin nói đây là nhằm đáp ứng đơn đặt hàng từ Airphonics, một công ty đặt trụ sở tại Việt Nam được Qantas xác nhận là một nhà cung ứng hàng chủ chốt của hãng.

"Qantas rất quan ngại trước các cáo buộc đưa ra trên truyền thông hôm nay, và chúng tôi đã ngay lập tức ngưng các thỏa thuận cung ứng hiện thời cho tới khi có thể điều tra đầy đủ," hãng nói trong một tuyên bố.

Hãng nói thêm rằng cáo buộc về việc nhà cung ứng sử dụng một công ty thứ ba tại Trung Quốc để hoàn tất các đơn hàng "mâu thuẫn với các cam kết miệng và cam kết bằng văn bản mà chúng tôi có từ nhà cung ứng này, theo đó nói dây chuyền sản xuất của họ đáp ứng tiêu chuẩn của chúng tôi, trong đó có cả việc đối xử một cách có đạo đức đối với các công nhân."

"Qantas áp dụng những điều kiện rất nghiêm ngặt đối với các nhà cung ứng, và chúng tôi thường xuyên tự mình kiểm tra các nhà máy để đảm bảo rằng các yêu cầu đó, gồm cả yêu cầu về việc không có lao động cưỡng bức, được đáp ứng".

Tờ báo đã không thể liên hệ được với British Airways để lấy phản ứng, nhưng một phát ngôn viên của hãng nói các nhà thầu của họ "phải chịu một quá trình kiểm tra gắt gao trước khi được chọn".

"Chúng tôi áp dụng chính sách về tiêu chuẩn sử dụng lao động gắt gao trong suốt quá trình hợp đồng."

Emirates nói hãng hài lòng rằng "không có bằng chứng về các hoạt động vô đạo đức trong quá trình sát xuất các bộ tai nghe".

'Đối xử tàn tệ'

AFR nói họ đã có các chuyến đi tới nhà tù Đông Quản trong tháng Năm và tháng Sáu, và chứng kiến cảnh hàng chục xe tải lớn rời khỏi khu tổ hợp sản xuất của nhà tù.

Theo ARF, Đông Quản là một nhà tù điển hình kiểu Trung Quốc, hoạt động theo mô hình tự trang trải kinh phí, với khoảng 5.400 tù nhân và 15 nhà máy trong khu tổ hợp sản xuất khổng lồ.

Ông Cancian, chịu án tù bốn năm về tội ngộ sát, nói nếu không làm đủ số lượng yêu cầu, các tù nhân sẽ "bị đưa ra ngoài và bị đánh bằng dùi cui điện".

"Đó là một môi trường vô cùng tàn nhẫn. Mỗi sáng thức dậy là tôi lại tự hỏi liệu rồi mình có qua khỏi ngày hôm nay hay không," ông nói.

Ông Cancian nói các tù nhân được trả 8 nhân dân tệ (1,3 đô la Mỹ) một tháng, và phải làm việc hơn 70 giờ một tuần.

"Nếu họ muốn gọi tôi là kẻ dối trá thì họ nên tới đó mà xem," ông Cancian nói.

Mức lương 8 nhân dân tệ mỗi tháng chỉ còn dư chút ít nếu tù nhân mua một bánh xà phòng trong tù.

Tuy nhiên, lợi nhuận thu được không được nộp cho chính quyền địa phương mà thường được các quản giáo, cai ngục chia nhau, ARF nói.

Joystar Electronics tự giới thiệu mình là được thành lập từ nằm 2006, và là "nhà sản xuất chuyên nghiệp, chuyên cung ứng và xuất khẩu tất cả các loại tai nghe đeo đầu, tai nghe gắn trong" và phục vụ trong nhiều lĩnh vực công nghiệp hàng không, bên cạnh các thiết bị phụ trợ máy tính khác.

Tin liên quan