Đức triệu hồi đại sứ Mỹ vụ nghe lén

Thủ tướng Đức Merkel
Image caption Mỹ nói họ không bao giờ nghe lén bà Merkel

Đức đã triệu hồi đại sứ Mỹ tại Berlin sau khi Thủ tướng Đức gọi điện cho Tổng thống Mỹ vì có thông tin Hoa Kỳ theo dõi các cuộc điện đàm của bà.

Ngoại trưởng Đức Guido Westerwelle sẽ gặp Đại sứ John Emerson trong điều được xem là bước đi bất thường giữa hai đồng minh thân cận.

Bà Merkel đã yêu cầu có "lời giải thích đầy đủ" về các cáo buộc này và người ta đang nói về khả năng hội nghị thượng đỉnh châu Âu sẽ bị ảnh hưởng từ vụ việc này.

Phát ngôn nhân của bà Merkel cho biết nhà lãnh đạo Đức ‘xem cách hành xử này... là hoàn toàn không chấp nhận được’.

Bà Merkel đã gọi điện cho các quan chức Mỹ để làm rõ phạm vi chương trình do thám của họ ở Đức.

Mỹ phủ nhận

Nhà Trắng cho biết Tổng thống Obama đã nói với bà Merkel rằng Mỹ không soi mói các cuộc điện đàm của bà.

“Hoa Kỳ không và sẽ không bao giờ giám sát các cuộc nói chuyện của Thủ tướng Đức,” phát ngôn nhân Nhà Trắng Jay Carney phát biểu hôm thứ Tư ngày 23/10.

Nước Mỹ đang phải gánh chịu sự tức giận của các nước đồng minh trước cáo buộc do thám dựa trên những tài liệu do cựu nhân viên phân tích tình báo Mỹ Edward Snowden phát tán.

Ông Carney nói với các phóng viên rằng Washington đang xem xét các mối quan ngại của Đức cũng như Pháp và các đồng minh khác về các hoạt động tình báo hải ngoại của họ.

Tuy nhiên ông không nói rõ có hay không điện thoại của bà Merkel đã bị theo dõi trong thời gian trước đây.

Berlin đã yêu cầu ‘lời giải thích toàn diện và ngay lập tức’ từ Washington về cái mà họ gọi là ‘sự tổn hại niềm tin nghiêm trọng’.

Thông cáo của phủ thủ tướng Đức viết: “Giữa những người bạn và đối tác gần gũi như trường hợp của Cộng hòa Liên bang Đức và Hoa Kỳ trong nhiều chục năm qua, không nên có chuyện theo dõi các cuộc nói chuyện của người đứng đầu chính phủ.”

Thông cáo này cũng cho biết bà Merkel đã nói với ông Obama rằng: “Hành động như vậy cần phải được ngăn chặn ngay lập tức.”

Phóng viên BBC Steve Evans ở Berlin cho biết có những dấu hiệu cho thấy bà Merkel đã không nhận được lời cam kết nào từ phía Mỹ bởi vì thông cáo này được đưa ra sau cuộc điện đàm giữa hai nhà lãnh đạo.

‘Bà Merkel dễ tin’

Ông cho biết việc chính quyền theo dõi các cuộc điện đàm là một vấn đề thật sự xảy ra ở Đức. Bà Angela Merkel lớn lên ở Đông Đức nơi việc làm này là phổ biến.

Tổng thống Obama đã đảm bảo với Thủ tướng Merkel khi ông thăm Đức hồi tháng Sáu rằng Mỹ sẽ không do thám công dân Đức và phóng viên Evans cho biết khi đó bà Merkel đã bị các đối thủ chính trị của bà chỉ trích vì đã dễ dàng tin vào lời của ông Obama.

Chính phủ Đức sẽ không tiết lộ vì sao mà họ biết được về cáo buộc Mỹ do thám họ.

Tuy nhiên tờ báo Der Spiegel, vốn đã đăng tải những thông tin do Edward Snowden tiết lộ, cho biết đó là do kết quả cuộc điều tra của họ.

Một số đồng minh của Mỹ đã bày tỏ tức giận trước các cáo buộc Mỹ do thám họ.

Tổng thống Brazil Dilma Rousseff đã hủy chuyến công du Mỹ để phản đối hành động do thám mà Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ bị cáo buộc nhằm vào đất nước của bà, trong đó có theo dõi các cuộc nói chuyện tại văn phòng của bà.

Trong bài phát biểu trước Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, bà Rousseff đã bác bỏ lập luận của Mỹ rằng việc do thám các cuộc trao đổi là nhằm để bảo vệ các nước trước các nguy cơ khủng bố, buôn bán ma túy và các tội phạm có tổ chức khác.

Chính phủ Mexico đã gọi cáo buộc Mỹ do thám hai tổng thống của họ là Enrique Pena Nieto và đương kim Tổng thống Felipe Calderon là ‘không chấp nhận được’.

Tin liên quan