Đức, Brazil muốn LHQ ngăn chặn do thám

  • 2 tháng 11 2013
Ông Obama và bà Merkel
Image caption Cáo buộc do thám đang gây căng thẳng giữa các quốc gia

Đức và Brazil vừa yêu cầu Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc xem xét dự thảo nghị quyết về quyền riêng tư trong thời đại kỹ thuật số.

Dự thảo này kêu gọi chấm dứt các hoạt động theo dõi điện tử vượt giới hạn, đồng thời nhấn mạnh việc thu thập dữ liệu cá nhân bất hợp pháp là "hành vi xâm phạm ở cấp độ cao".

Cả Brazil và Đức đã tỏ ra bất bình trước các cáo buộc về chương trình do thám quy mô lớn của Hoa Kỳ, vốn bắt nguồn từ các thông tin mà Edward Snowden rò rỉ.

Quan ngại sâu sắc

Dự thảo nghị quyết, không nêu tên cụ thể của quốc gia nào, sẽ được đưa ra thảo luận tại một ủy ban chuyên trách nhân quyền của Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc.

Văn bản này kêu gọi 193 quốc gia thành viên bày tỏ "quan ngại sâu sắc về những vi phạm nhân quyền và lạm dụng bắt nguồn từ các hoạt động theo dõi thông tin liên lạc."

Các hoạt động này bao gồm việc "theo dõi thông tin từ nước ngoài, nghe lén cũng như thu thập thông tin cá nhân, đặc biệt là việc theo dõi, nghe lén và thu thập dữ liệu trên diện rộng."

Nghị quyết, được trông đợi đưa ra bỏ phiếu trong tháng 11 này, cũng kêu gọi các nước bảo vệ quyền riêng tư vốn đã được luật pháp quốc tế bảo đảm.

Tuy các nghị quyết của Đại Hội đồng Liên Hiệp quốc không mang tính ràng buộc pháp lý, chúng có ảnh hưởng tâm lý và chính trị to lớn nếu được sự ủng hộ rộng rãi.

Dự thảo nghị quyết này được đưa ra sau khi Hoa Kỳ bị cáo buộc đã nghe lén các lãnh đạo nước ngoài, trong đó có cả Tổng thống Brazil Dilma Rousseff và Thủ tướng Đức Angela Merkel.

Image caption Edward Snowden nói ông sẵn sàng cung cấp thông tin về hoạt động do thám của NSA cho Đức

Điều này đã khiến các đồng minh của Hoa Kỳ ở châu Âu và châu Á tức giận.

Quy mô hoạt động do thám của Mỹ bị phơi bày trong các tài liệu do cựu nhân viên Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), Edward Snowden, rò rỉ cho giới truyền thông.

Chính phủ Đức trước đó cho biết nước này có nguyện vọng nói chuyện trực tiếp với ông Snowden về chương trình do thám của Mỹ, sau khi có cáo giác điện thoại di động của bà Merkel đã bị NSA nghe lén nhiều năm nay.

Ông Snowden đã có cuộc gặp với dân biểu thuộc đảng Xanh của Đức, ông Hans-Christian Stroebele, ở Moscow và cho biết ông sẵn sàng cung cấp thông tin về hoạt động do thám của NSA cho chính phủ Đức.

Các luật sư của Snowden nói bất kỳ cuộc gặp nào giữa ông này với các điều tra viên của Đức cũng phải diễn ra ở Moscow chứ không phải ở Đức.

Sự bất bình của thủ tướng Đức trước chương trình do thám của Mỹ đã bao trùm lên không khí của hội nghị thượng đỉnh châu Âu vào tuần trước, với lời bình luận của bà rằng việc do thám giữa những người bạn là "không chấp nhận được".

Bà Rousseff cũng đã tỏ ra tức giận trước tin nói NSA đã xâm nhập vào hệ thống máy tính của tập đoàn dầu khí quốc gia nước này, Petrobras, để thu thập dữ liệu email và điện thoại.

'Đi quá xa'

Ngoại trưởng Hoa Kỳ John Kerry ngày 1/11 đã thừa nhận rằng trong một số trường hợp, hoạt động do thám của Mỹ đã đi quá xa.

Ông Kerry nói ông sẽ làm việc với Tổng thống Obama để ngăn chặn hành động sai phạm của NSA.

Ông Snowden, 30 tuổi, đã trốn sang Nga kể từ tháng Sáu năm nay, sau khi rò rỉ hàng loạt thông tin về chương trình theo dõi điện thoại và internet quy mô lớn của Mỹ.

Ông này hiện đã được chính phủ Nga cấp phép tỵ nạn tạm thời đến tháng 7/2014.

Luật sư của Snowden nói thân chủ của ông đã bắt đầu làm việc cho một website tư nhân lớn ở Nga từ ngày 1/11, tuy nhiên không nêu cụ thể đây là trang web nào vì lý do an ninh.

Quy mô chương trình do thám của Mỹ đã làm dấy lên quan ngại của quốc tế cũng như dẫn tới kêu gọi thắt chặt kiểm soát.

Các nước châu Á cũng đang tỏ ra bất bình trước tin nói Úc cũng tham gia vào mạng lưới do thám do Mỹ dẫn đầu. Indonesia ngày 1/11 đã cho triệu hồi đại sứ Australia ở Jakarta để yêu cầu giải thích.

Tin liên quan