Yasser Arafat ‘có thể đã bị đầu độc’

Yasser Arafat
Image caption Cái chết của ông Arafat đã gây ra nhiều nghi ngờ trong thời gian qua

Cố Tổng thống Palestine Yasser Arafat có thể đã bị đầu độc bằng chất phóng xạ polonium, một báo cáo pháp y của Thụy Sỹ mà kênh truyền hình al-Jazeera có được.

Theo hồ sơ y khoa chính thức thì ông Arafat qua đời vào năm 2004 do bị đột quỵ vì tắc mạch máu.

Tuy nhiên thi thể của ông đã được khai quật hồi năm ngoái khi có những cáo buộc liên tiếp rằng ông đã bị sát hại.

Khảo nghiệm chi tiết

Báo cáo pháp y của Thụy Sỹ cho biết các xét nghiệm trên thi thể cho thấy ‘nồng độ cao không ngờ’ của polonium và điều này ‘trong chừng mực nào đó’ có thể chứng tỏ giả thiết bị đầu độc.

Nhiều người Palestine lâu nay vẫn cho rằng chính Israel đã đầu độc Arafat. Có người còn nói ông mắc bệnh Aids hay ung thư. Israel vẫn một mực bác bỏ sự dính líu đến cái chết của ông Arafat.

Một phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Israel nói cuộc điều tra của Thụy Sỹ giống ‘phim ướt át hơn là khoa học’.

Các nhà khoa học ở Bệnh viện Đại học Vaudois ở Lausanne đã thực hiện một cuộc khảo nghiệm chi tiết hồ sơ y khoa của Arafat và các mẫu từ thi hài của ông và một số thứ mà ông đem vào bệnh viện ở Paris nơi ông qua đời vào năm 2004.

Các mẫu sinh học còn bao gồm các mẩu xương của Arafat và mẫu đất xung quanh thi hài ông.

Các nhà khoa học kết luận rằng kết quả khảo nghiệm ‘trong chừng mực nào đó ủng hộ giả thiết rằng ông Arafat chết do bị đầu độc bằng polonium-210’.

Image caption Bà quả phụ Suha tin rằng chồng bà đã bị đầu độc

Họ cũng nhấn mạnh rằng họ không thể đưa ra một kết luận dứt khoát vì ông Arafat qua đời cũng đã lâu và số lượng mẫu vật bị hạn chế.

Polonium-210 là một chất phóng xạ rất mạnh. Chất này có trong thực phẩm và trong cơ thể người với hàm lượng thấp, nhưng ở liều cao thì có thể gây chết người.

‘Thầy bói xem voi’

Giáo sư Paddy Regan, một chuyên gia về phát hiện và đo lường phóng xạ tại Đại học Surrey, Anh quốc, nhận xét rằng các nhà khoa học Thụy Sỹ đã đưa ra ‘một kết luận tương đối mạnh’. Giáo sư Regan không tham gia vào cuộc khảo nghiệm này.

“Họ nói rằng giả thiết Arafat bị đầu độc bằng polonium-210 là có cơ sở và bằng chứng thực tế không phủ nhận giải thiết này. Tuy nhiên họ không thể kết luận dứt khoát là ông ấy đã bị giết hại,” ông nói.

Polonium-210 có chu kỳ phân rã phóng xạ ngắn chỉ khoảng 138 ngày.

Ông nói thêm rằng cần phải cân nhắc một loạt giả thiết để xác định chắc chắn có bao nhiêu lượng Polonium-210 có thể đã có hoặc không có trong cơ thể Arafat vào thời điểm ông qua đời.

Giáo sư Regan nhận xét rằng đo đếm một lượng nhỏ polonium-210 còn lại và truy lượng polonium-210 này về lúc ông Arafat qua đời thì giống như thầy bói mù xem voi.

Một vấn đề nữa, theo ông, là polonium-210 có tồn tại trong môi trường tự nhiên. Tuy nhiên, chất này có thể được tổng hợp nếu như hàm lượng chì-210 trong mẫu vật là rất ít.

Ông nhấn mạnh kết quả xét nghiệm hai mẫu vật – tấm vải liệm đặt dưới thi hài ông Arafat và mẫu nước tiểu lấy từ quần lót của ông – cả hai đều có hàm lượng polonium-210 cao so với hàm lượng chì-210. Điều này có nghĩa là có khả năng có mặt polonium tổng hợp.

Các nhà khoa học Pháp và Nga cũng đang tiến hành các cuộc điều tra song song, nhưng một quan chức Nga nói hồi tháng trước rằng họ không tìm thấy dấu hiệu nào của polonium cả.

Israel phản bác

“Kết quả này giống một bộ phim lâm ly bi đát hơn là khoa học,” ông Yigal Palmor, phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Israel nói với BBC.

Image caption Ông Arafat là nhân vật lãnh đạo cuộc đấu tranh giải phóng của người Palestine

Ông chỉ trích cuộc khảo nghiệm của Thụy Sỹ là được tiến hành theo yêu cầu của ‘các bên quan tâm’, đó là bà quả phụ của ông Arafat và Chính quyền Palestine, và ‘chẳng bao giờ thèm’ quan tâm đến các dữ liệu chủ chốt.

“Một lỗ hổng lớn nữa trong giả thiết này là không có bất kỳ sự tiếp cận nào đến bệnh viện ở Pháp nơi ông Arafat qua đời cũng như hồ sơ y khoa của ông,” ông nói.

“Làm sao có thể xác định nguyên nhân cái chết mà không tham khảo ý kiến của các bác sỹ cũng như kết quả các xét nghiệm y khoa của ông Arafat?”

Từ Paris, bà Suha, quả phụ của ông Arafat, nói kết quả điều tra của các nhà khoa học Thụy Sỹ đã cho thấy ‘một tội ác thật sự, một vụ ám sát chính trị’.

“Kết quả này đã xác nhận tất cả nghi ngờ của chúng tôi. Các bằng chứng khoa học đã chứng minh ông ấy không chết một cách tự nhiên,” bà nói.

Hãng tin Anh Reuters nói bà không nêu tên kẻ tình nghi và thừa nhận rằng chồng bà có rất nhiều kẻ thù trong đời.

Arafat là người lãnh đạo Tổ chức Giải phóng Palestine PLO trong suốt 35 năm và trở thành tổng thống đầu tiên của Chính quyền Palestine vào năm 1996. Ông ngã bệnh nặng hồi tháng 10 năm 2004 tại tư dinh.

Hai tuần sau đó ông được đưa đến một quân y viện ở Paris và qua đời vào ngày 11/11 cùng năm, thọ 75 tuổi.

Tin liên quan