MH370: Hộp đen có đem lại lời giải?

  • 25 tháng 3 2014
Image copyright Getty

Sự bí hiểm về chuyến bay MH370 nhiều khả năng sẽ không thể lý giải được cho tới khi hộp đen của máy bay được tìm thấy.

Thực ra là có hai hộp, một hộp thu lại âm thanh ở buồng lái và một hộp ghi dữ liệu. Nhưng các thiết bị này đều có những hạn chế riêng.

Hộp thu âm chỉ ghi lại được hai tiếng đồng hồ cuối cùng.

Việc nghe lại những khoảnh khắc cuối cùng của chiếc phi cơ 447 của hãng Air France, bị đâm xuống Đại Tây Dương hồi 2009, giúp ta hiểu thấu được những bối rối, khó khăn mà phi hành đoàn phải vượt qua.

Nội dung ghi lại về những diễn biến trong buồng lái là công cụ vô giá để các điều tra viên có thể làm sáng tỏ được liệu chiếc phi cơ của hãng hàng không Malaysia có phải là nạn nhân của một âm mưu nào không, hay nó gặp nạn do vấn đề kỹ thuật.

Nhưng mọi việc không đơn giản như thế, ngay cả khi người ta tìm được hộp đen.

Thiết bị ghi âm trong buồng lái tiếp tục ghi âm trong lúc máy bay đang bay. Hãng Honeywell Aerospace của Hoa Kỳ nói hộp đen trên chiếc phi cơ mất tích, là thiết bị do hãng cung cấp, chỉ lưu giữ hai giờ thu âm. Đó là khoảng thời gian mà giới chức đòi hỏi.

Nguyên tắc này được đưa ra bởi thường thì đó là phần cuối cùng trong mỗi chuyến bay, có thể giúp xác định nguyên nhân tai nạn.

Nhưng trong trường hợp chiếc Boeing 777 của Malaysia Airlines, rất có thể là các sự kiện chính đã diễn ra từ lâu trước khi nó thực sự bị rớt.

Mặt khác, Steve Buzdygan, một cựu phi công lái 777 cho hãng BA của Anh, nói rằng thiết bị thu giữ dữ liệu có thể đem lại rất nhiều thông tin hữu ích. "Quý vị hầu như có thể tái hiện đường bay từ đó."

Pin chỉ hoạt động một thời gian ngắn

Hộp đen gửi ra một tín hiệu 'ping', được kích hoạt khi chìm trong nước, có thể thu nhận được bởi microphone và bởi "thiết bị phân tích tín hiệu".

Cả thiết bị thu âm và thiết bị thu dữ liệu đều phát 'ping' riêng. Nhưng vấn đề là pin cho phần phát 'ping' trên chiếc MH370 chỉ hoạt động trong 30 ngày, Steve Brecken, giám đốc truyền thông của Honeywell nói.

Một số bộ phận phát 'ping' hoạt động tới 90 ngày. Những khác biệt này là do quy định hàng không đã có những thay đổi sau vụ tai nạn phi cơ 447 của Air France. Người ta đã mất gần hai năm để tìm được hộp đen của nó, và các quy định mới đòi hỏi việc phát tín hiệu ping phải được duy trì 90 ngày để các nhóm tìm kiếm có thêm thời gian.

Image copyright Reuters
Image caption Hộp đen của phi cơ Air France 477 chỉ được tìm thấy gần hai năm sau vụ tai nạn, khi nguồn pin cho bộ phận phát tín hiệu ping đã cạn kiệt

Một số máy bay kể từ đó đã được cập nhật, nhưng có vẻ như chiếc MH370 thì chưa.

Ngay cả khi pin phát 'ping' cạn kiệt, thì các dữ liệu thu được trong thiết bị vẫn còn nguyên.

Đó là một thiết bị nhỏ, khiến khó tìm

Hộp đen được gắn vào đuôi máy bay để tránh bị hư hại nếu bị tai nạn từ phía trước.

Đó là một hộp nhỏ cỡ hộp đựng giày, Tiến sỹ Guy Gratton từ Phòng nghiên cứu An toàn Chuyến bay của Đại học Brunel nói.

Khác với tên gọi, thiết bị này có màu cam sáng. Thế nhưng nó không dễ phát hiện ra giữa đại dương mênh mông.

Việc tìm kiếm sẽ nhằm xác định vị trí của xác máy bay trước khi có thể định vị được hộp đen thông qua việc dò bắt tín hiệu 'ping'.

Nếu như bộ phận phát 'ping' hết pin, thì người ta sẽ phải dùng các biện pháp khác, chẳng hạn như dùng máy do kim loại.

Thiết bị đó không nổi

Hộp đen được làm bằng nhôm và được thiết kế để chịu được sức va đập mạnh, sức nóng từ hỏa hoạn dữ dội và áp suất lớn.

Do đó nó nặng, khoảng 10kg, tuy kích thước nhỏ, và sẽ nhanh chóng chìm xuống.

Ấn Độ Dương là nơi rất sâu. Phạm vi tìm kiếm có độ sâu từ 1.150m đến 7.000m, các tường thuật trên truyền thông nói.

Do đó, các nhà điều tra sẽ phải cân nhắc tới chuyện nó nằm ngoài tầm phát hiện của nhiều thiết bị hoạt động ngầm dưới mặt nước. "Quý vị phải đặt câu hỏi là liệu địa hình có hiểm hóc không. Đáy biển có thể cũng nhấp nhô như núi, như dãy Alps vậy," David Barry, một chuyên gia chuyên giám sát dữ liệu bay từ Đại học Cranfield nói.

Tầm phát 'ping' chỉ vài dặm

Honeywell, hãng làm thiết bị phát 'ping' gắn trên MH370, nói tín hiệu chỉ có thể thu được trong phạm vi bán kính một dặm. Nhưng nếu ở đáy biển sâu và bên hải quân dùng công nghệ phát hiện âm thanh dưới nước thì cơ hội tìm thấy sẽ cao hơn so với các thiết bị tìm kiếm thông thường.

Image copyright BBC World Service

Hộp đen của chiếc 447 của Air France chỉ được tìm thấy sau khi nó không còn phát 'ping' nữa. Cuối cùng nó được phát hiện bằng các phương tiện không người lái di chuyển dưới nước.

Một tàu ngầm hiện đại, chẳng hạn như một trong những mẫu săn mồi sát thủ của Hải quân Hoàng gia, có thể sẽ nghe được tín hiệu 'ping' từ cách xa hàng dặm, Gratton nói.

Hoa Kỳ, Trung Quốc và Úc đều có những tàu ngầm tương tự, ông nói. "Tới nay, sẽ có một tàu ngầm lặn xuống. Tôi chắc chắn là Trung Quốc sẽ đưa cái gì đó tới nơi."

Hoa Kỳ đã triển khai một chiếc tàu kéo theo thiết bị đặc biệt nhằm phát hiện hộp đen dưới nước.

Theo hãng tin Associated Press, "thiết bị Towed Pinger Locator, được kéo sau tàu này ở tốc độ chậm, có khả năng bắt âm thanh rất nhạy. Cho nên nếu xác định được vị trí có xác máy bay thì nó sẽ nghe được tín hiệu ping từ độ sâu chừng 6.100m".

Tuy nhiên, cũng còn những vấn đề phức tạp nữa, Barry nói. Hộp đen có thể phát tín hiệu ping từ đáy biển, nhưng nếu các tín hiệu bị cản bởi tầng nước ấm hơn hoặc lạnh hơn ở phía trên, thì nó có thể bị gián đoạn hoặc bị đổi hướng.

Tin liên quan