Phiến quân vào Mosul, người dân bỏ chạy

Bản quyền hình ảnh AP
Image caption Thủ tướng Kurdistan đã kêu gọi sự giúp đỡ từ Liên Hiệp Quốc

Hơn 150.000 người buộc phải tháo chạy khỏi Mosul sau khi thành phố lớn thứ nhì của Iraq này và nhiều thị trấn khác rơi vào tay phiến quân Hồi giáo.

Các binh sỹ chính phủ cũng nằm trong số những người bỏ chạy sau khi Mosul và phần lớn tỉnh Nineveh bị hàng trăm chiến binh thánh chiến ISIS chiếm giữ.

Thủ tướng Iraq Nouri Maliki đã kêu gọi Quốc hội tuyên bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc.

Hoa Kỳ nói diễn biến này cho thấy ISIS là mối đe dọa cho cả khu vực.

Phát ngôn nhân Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ Jen Psaki nói tình hình tại Mosul là "hết sức nghiêm trọng" và cho biết Hoa Kỳ ủng hộ một "phản ứng mạnh mẽ, phối hợp" để "đẩy lùi hành động xâm lược này".

Người phát ngôn của Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon nói ông "quan ngại sâu sắc" trước tình hình hiện nay.

Ông kêu gọi Chính phủ Iraq và chính quyền địa phương Kurdistan hợp tác để khôi phục an ninh trong khu vực.

'Giải phóng Mosul'

Người dân địa phương nói những lá cờ thánh chiến tung bay trên nhiều tòa nhà và các chiến binh thông báo bằng loa rằng họ "đến để giải phóng Mosul".

"Tình hình trong thành phố rất hỗn loạn và không có ai giúp đỡ chúng tôi cả," ông Umm Karam, một công chức nhà nước, nói.

Có tin nhiều đồn cảnh sát đã bị phóng hỏa và hàng trăm tù nhân đã được tự do.

"Quân chính phủ đã vứt bỏ vũ khí, thay quần áo, bỏ lại xe và rời bỏ thành phố," Mahmud Nuri, một người dân sơ tán nói với hãng thông tấn AFP.

Trong khi đó, lãnh sự quán Thổ Nhĩ Kỳ ở Mosul xác nhận thông tin rằng 28 tài xế xe tải là công dân của họ đã bị phiến quân bắt cóc ở tỉnh Nineveh.

Bản quyền hình ảnh Reuters
Image caption Xác xe quân sự nằm rải rác trên các con đường ở Mosul

Các nguồn tin nói với BBC tiếng Ả Rập rằng hàng chục nghìn người tị nạn đang đổ về ba thị trấn thuộc vùng Kurdistan ở gần đó nơi chính quyền đã dựng lều tạm cho họ.

Thủ tướng Kurdistan Nechirvan Barzani ra lời kêu gọi Liên Hiệp Quốc giúp đỡ.

Các nguồn tin an ninh nói với BBC giao tranh ác liệt đã nổ ra giữa quân đội Iraq và các tay súng ISIS (Nhà nước Hồi giáo ở Iraq và vùng Levant - tức đông Điạ Trung Hải) tại thị trấn Rashad gần Kirkuk về phía đông nam của Mosul.

Một số tin cho biết các tay súng thánh chiến đã chiếm nhiều khu vực của thành phố Kirkuk và hai thị trấn ở tỉnh Salaheddin lân cận.

Trong một bài phát biểu trên truyền hình, Thủ tướng Maliki nói lực lượng an ninh đã được đặt trong "tình trạng báo động cao nhất".

Ông cũng cho biết đã yêu cầu Quốc hội tuyên bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc để cho phép bắt giữ nhiều hơn, áp đặt lệnh giới nghiêm và kêu gọi tổng động viên.

ISIS cũng đã chiếm giữ thị trấn Nineveh nhiều tháng nay và trong tuần qua đã thực hiện hàng loạt vụ tấn công nhằm vào các thị trấn ở phía tây và bắc Iraq, khiến nhiều người thiệt mạng.

Sau năm ngày giao tranh, họ đã chiếm được những cơ sở chính ở Mosul với dân số khoảng 1,8 triệu người.

Bản quyền hình ảnh AFP
Image caption Hàng trăm chiếc xe từ Mosul gây tắc nghẽn giao thông bên ngoài thành phố Erbil lân cận

Chính phủ Iraq đang đối phó làn sóng bạo lực giáo phái khiến gần 800 người, trong đó có 603 thường dân, thiệt mạng chỉ riêng trong tháng Năm, theo số liệu của Liên Hiệp Quốc. Hơn 8.860 người chết trong năm 2013.

ISIS đã tiến quân ở cả Iraq và Syria để giành lãnh thổ trong một chiến dịch thiết lập một khu vực của họ nằm vắt qua biên giới giữa hai nước.

Một phần của thành phố Ramadi, thủ phủ tỉnh Anbar, và phần lớn thành phố Falluja lân cận đã nằm dưới sự kiểm soát của ISIS và các đồng minh kể từ cuối tháng 12.

Tin liên quan