Giữa lòng Donetsk

  • 5 tháng 8 2014
Image copyright d
Image caption Người dân Donetsk đang lo sợ chiến sự sẽ lan vào thành phố

Khi tôi đến nơi một tuần trước đây tôi có thấy một trạm kiểm soát của quân ly khai thân Nga nằm trên con đường chính đi vào thành phố.

Con đường bị đất đá chặn lại và phiến quân đã đào những chỗ phòng ngự.

Một tuần sau, trên đường ra khỏi Donetsk chúng tôi đi ngang qua chỗ cũ.

Nhưng giờ đây trên đường vương vãi các mảnh vỡ và mảnh kính; có những vết tích của một cuộc tấn công bằng tên lửa Grad với các mảnh kim loại cắm vào mặt đường và một số chiếc ô tô phải tìm đường lánh qua một chiếc xe tăng đã cháy trụi.

Phiến quân thuộc tiểu đoàn Vostok tuyên bố họ đã gây thất bại cho lực lượng trinh sát Ukraine.

Nhưng có nhiều bằng chứng hơn cho thấy quân đội Ukraine đang tiến quân trong những ngày gần đây.

Giờ đây họ đã đến khu vực ngoại ô của Donetsk.

‘Không bắn MH17’

Tiểu đoàn Vostok là một trong các đơn vị của phiến quân hiện đang hoạt động ở trong và xung quanh Donetsk. Chúng tôi đã ghé thăm trụ sở của họ ở trong thành phố.

Image copyright AP
Image caption Một số nhóm phiến quân nói họ quyết tiến về Kiev

Họ đang trong quá trình tuyển thêm quân. Họ biết là họ không bằng quân đội Ukraine về quân số nhưng họ sẽ không từ bỏ cuộc chiến.

Bên trong trụ sở của họ là một đội quân khác đang tiếp tục chiến dịch tuyên truyền.

Họ đang biên tập lại những đoạn video chiếu các binh lính của họ đang chiến đấu để đưa lên mạng. Cả hai phía đều tuyên bố họ đã gây tổn thất nặng nề cho đối phương.

Alexander Khodakovsky là tư lệnh của Tiểu đoàn Vostok.

Tình báo Ukraine nói giọng của người đàn ông được họ bắt được trong đoạn hội thoại sau khi chiếc máy bay MH17 bị bắn hạ chính là giọng của ông ta.

Trong đoạn hội thoại này, một số người đang trao đổi với nhau phải làm như thế nào với hộp đen của chiếc máy bay.

Nhưng khi tôi gặp Khodakovsky, ông ấy một mực khẳng định rằng người của ông ấy không có liên quan đến vụ bắn hạ máy bay dân sự.

“Lương tâm tôi hoàn toàn trong sạch,” ông nói.

Image copyright Reuters
Image caption Khodakovsky không cáo buộc chính quyền Ukraine đứng đằng sau vụ MH17 bị bắn hạ

Tuy nhiên, ông không loại trừ khả năng các nhóm phiến quân khác là thủ phạm.

“Ngay cả khi anh cho rằng quân ly khai có liên quan thì anh cũng cần hiểu rằng đây là vùng chiến sự,” ông nói.

Ông cáo buộc giới chức Ukraine đã ‘không chuyển hướng bay của các máy bay thương mại ra khỏi vùng xung đột’.

Về tình hình hiện nay, ông cho rằng ‘đang bế tắc’.

Giọng điệu của ông Khodakovsky ôn hòa hơn những thủ lĩnh phiến quân khác. Ông nhấn mạnh rằng ông không muốn thấy miền đông Ukraine trở thành một phần của Nga và rằng ông muốn hòa bình.

Ông tạo ra ấn tượng rằng ông đang cố tạo khoảng cách với những thủ lĩnh ly khai cứng rắn.

Alexander Khodakovsky có lẽ sành sỏi về chính trị hơn so với các thủ lĩnh khác. Một số người vẫn đang nói về khả năng ‘tiến về thủ đô Kiev’.

‘Siết chặt vòng vây’

Image copyright EPA
Image caption Người dân đông Ukraine bị thiệt hại nhiều nhất trong cuộc xung đột

Tuy nhiên những gì ông nói cho thấy quân ly khai đang trả giá nhiều hơn. Quân đội Ukraine đang siết chặt vòng vây xung quanh thành phố.

Bên trong thành phố người dân đang ngày càng lo ngại về trận chiến sắp tới. Các con đường của Donetsk hoàn toàn vắng lặng.

Cư dân ở đây đang than vãn về sự uy hiếp của các phiến quân thân Nga.

Đã có nhiều tin tức về việc phiến quân vũ trang tịch thu xe cộ hay dí súng ép buộc những người đàn ông đào chiến hào.

Một số người nói rằng họ sợ không dám đi trình báo chính quyền ở nước cộng hòa tự xưng này vì ngại họ sẽ bị trả thù.

Một người dân nói với chúng tôi rằng nhiều người ở Donetsk vẫn ủng hộ phiến quân vì họ xem truyền hình Nga.

Nhưng bà cũng nói: “Tôi cũng biết nhiều người đang hy vọng quân Ukraine sẽ sớm đến đây và đuổi phiến quân ra khỏi thành phố.”

“Nhưng những người này không dám nói vì thường là họ hàng của họ không có cùng suy nghĩ như họ.”

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền đã phát hiện những vi phạm nhân quyền từ cả hai phía.

Image caption Trạm kiểm soát của phiến quân bên ngoài Donetsk đã bị bỏ hoang

Đó là nguy cơ từ việc quân đội Ukraine dùng hỏa tiễn và vũ khí hạng nặng gần các khu dân cư đông đúc.

Họ cũng cho biết họ có bằng chứng cho thấy phiến quân đang sử dụng xe cứu thương dân sự để vận chuyển lính chiến đấu.

Trong nhiều ngày, có lẽ nhiều tuần, tới đây, có nguy cơ thật sự là tình hình ở đây sẽ ngay càng tệ hơn.

Nếu quân đội Ukraine tiến vào thành phố thì sẽ có giao tranh trên đường phố.

Quân nổi dậy đã vào vị trí ở những khu vực dân cư.

Khó mà giành chiến thắng trong cuộc xung đột này mà không trả một cái giá đắt.

Và nhân dân ở Donetsk sẽ là những người trả cái giá đắt nhất.

Tin liên quan