Vì sao học sinh TQ học giỏi?

Bản quyền hình ảnh BBC World Service

Học sinh từ các gia đình Trung Quốc thường rất thành công trong các hệ thống trường học phương Tây - ở Anh, kết quả kỳ kiểm tra của các em thường tốt hơn các nhóm dân tộc khác.

Một nghiên cứu từ Viện Giáo dục đã khảo thí xem vì sao trẻ em người nhập cư Trung Quốc lại thành đạt đến vậy.

Cuộc khảo sát được thực hiện ở các trường học Úc cho thấy học sinh tuổi 15 từ các gia đình người Trung Quốc vượt hẳn trước 2 năm so với bạn học người Úc.

Nghiên cứu chỉ ra các nhân tố như chăm học và sự tham gia của cha mẹ.

Thành tích cao của học sinh Trung Quốc và học sinh Đông Á đã trở thành điểm tập trung so sánh của giáo dục quốc tế - và chiếm lĩnh bảng xếp hạng thế giới như kỳ thi Pisa.

Nhưng nếu điều này phản ánh sự thành công của hệ thống trường học châu Á thì nó không giải thích được vì sao thế hệ thứ hai người Trung Quốc lại học giỏi đến vậy khi nhập cư tới các nước khác.

Đạo đức học tập

Nghiên cứu từ Viện Giáo dục ở London xem xét kết quả toán học từ các cuộc thi Pisa của 14000 thiếu niên ở Úc – cho thấy học sinh từ các gia đình Đông Á, phần lớn là Trung Quốc, có kết quả cao hơn nhiều so với gia đình Úc hay các gia đình nhập cư khác, chẳng hạn như người Anh.

Nếu học sinh Trung Quốc ở Úc được tính thành một nước riêng trong kỳ thi Pisa, có lẽ các em đã đứng trong số có kết quả hàng đầu thế giới – và chỉ kém học sinh Thượng Hải.

Nhưng các nhà nghiên cứu cho rằng không có cách giải thích giản đơn nào cho sự thành công này – và nền tảng gia đình cùng với sự tham gia của cha mẹ trong lựa chọn giáo dục có ý nghĩa quan trọng.

Nhân tố lớn nhất là các gia đình Đông Á, từ Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản, có vẻ rất thành công trong việc đưa con vào trường tốt.

Điều này cho học sinh lợi thế đáng kể để thúc đẩy kết quả học tập. Cha mẹ ở các gia đình Đông Á cũng cũng thường được giáo dục tốt hơn so với tỷ lệ trung bình ở Úc.

Nhưng cũng có sự khác biệt về hành vi học tập của các em.

Học sinh Đông Á dành thêm sáu giờ mỗi tuần học thêm ở nhà, so với bạn đồng lứa từ các gia đình Úc.

“Các em có đạo đức học tập rất tốt và thường tin sẽ đạt được thành công nếu thật sự cố gắng,” nghiên cứu kết luận.

Có 94% học sinh Đông Á muốn vào đại học, cao hơn hẳn tỷ lệ trung bình ở Úc.

Bản quyền hình ảnh Getty
Image caption Các trường học ở Thượng Hải đứng đầu thế giới trong cuộc thi Pisa

Nền tảng gia đình

Ông John Jerrim, giảng sư về giáo dục và các chỉ số xã hội ở Viện Giáo dục, nói nghiên cứu cho thấy cách học sinh có thể phát triển các kỹ năng toán học cấp độ cao mặc dù học trong hệ thống trường trung bình.

Ông nói nghiên cứu cũng cho thấy mức độ ảnh hưởng của nền tảng gia đình và việc cải thiện tiêu chuẩn trường học là thay đổi lớn không thể chỉ thực hiện trong giới hạn lớp học.

"Thực tế là điều này chỉ có thể được thực hiện trong thời gian rất dài, và sẽ cần tới một cuộc thay đổi văn hóa rộng lớn. Tất cả các gia đình sẽ phải ghi sâu vào trong tâm trí con cái họ niềm tin mạnh mẽ vào giá trị của giáo dục – cùng với việc nhận ra rằng có thể chúng sẽ phải làm việc chăm chỉ và hy sinh để đạt được thành công,” Tiến sỹ Jerrim nói.

Nhưng phân tích không giải thích được mọi khác biệt trong kết quả của học sinh Đông Á với các học sinh khác ở Úc. Nhân tố gia đình, lựa chọn trường học và chăm chỉ ước tính mang lại 85% lợi thế.

Tiến sỹ Jerrim cho rằng điều này chỉ có thể phản ánh chất lượng giáo dục tiền tiểu học hoặc nếu không thì những học sinh này có “khả năng vốn có cao hơn”.

“Tác động của những nhân tố này vẫn sẽ là phạm vi quan trọng cho các nghiên cứu trong tương lai.”

Tin liên quan