Fooramii Diinagdee Addunyaa: Dubartoonni waggaa 100 keessatti 'wal-qixxummaa hin qabaatan'

Kalaqa 'Getty' yeroo dhiirri tokko dubartoota shan caalaa ulfaatu agarsiisu Image copyright Getty Images

Haala amma jiruun garaagartee dhiirotaa fi dubartoota gidduu jiru dhabamsiisuuf waggoota 100 fudhata jedhe, gareen diinagdee to'atu.

Ragaan Fooramii Diinagdee Addunyaa akka mul'isutti garaagarteen koorniyaa waggaa gara waggaatti hammaataa jira.

Gabaasichi biyyoota 144 carraa diinagdee, barnoota, hirmaannaa siyaasaa fi fayyaan madaalee sadarkaa kenneefi jira.

Dubartoonni carraa fi bu'aalee dhiirotni argatan keessaa dhibbeentaa 68 qofa akka argatan herreegame.

Kun kan bara darbe herreegame dhibbeentaa 68.3 irraa xiqqoo hir'atee jira.

Gabaasichi garaagartee kana guutummaan guutuutti dhabamsiisuuf jaarraa tokko fudhata jedhe, kunis kan bara darbe herreegame waggaa 83 irra caalee jira.

Garaagarteen koorniyaa gama fayyaa fi barnootaan jiru fooyyee qaba, kan gama diinagdee fi hirmaannaa siyaasaa garuu daran bal'aa akka ta'e mul'isa.

Dubartoonni dhiirota waliin qixa kaffaltii argachuuf waggoota 217 turuu qakka qaban mul'isu lakkoofsonni gabaasichi eere.

Image copyright Getty Images

Biyyoonni Noordiik ykn Kaaba Awrooppaa argaman biyyoota walqixxummaa gaariin keessa jiru jedhamanii jiru. Ayislaand garaagartee %12 qofaan sadarkaa 1ffaa irra jirti. Noorway, Fiinlaand fi Siwiidin biyyoota shanan sadarkaa 1-5 keessa jiru.

Ruwaandaan dhibbantaa 18'n sadarkaa afraffaarra teesse. Biyyattiin biyyoota addunyaa kamuu caalaa dubartoonni paarlaamaa keessa baay'atudha. Teessuma shan keessa sadii dubartoota.

Nikaaraaguwaa, Isloveeniyaa, Aayirlaand, Niw Ziilaand, akkasumas Filippins sadarkaa garaagartummaa korniyaa idil-addunyaa irratti 1-10 keessa jiru.

Dubartoonni Giggugaleessa Bahaa fi Kaaba Afrikaa sadarkaa bareedaa hin qabani. Biyyi waraanni gidirse Yaman sadarkaa xumuraarra jirti.

Gabaasichi akka agarsiisutti dubartoonni galii xiqqaa argatan miindaan isaanii waan xiqqaatef osoo hin taane dubartoonni dhiira caalaa hojii hin kanfalamne ykn hojii dabalataa waan hojjataniifi.

Biyyoonni Sahaaraa gadii fayyaa dubartootaan fooyyee agarsiisaniiru. Biyyoota duraa 20 keessaa 9 naannoo kana keessaa kan fiatamanidha.

Mata dureewwan walitti dhiyaatan