Koronaavaayirasii: Xaaliyaaniin biyyashee guutummaatti cufatte

Roomaa

Madda suuraa, EPA

Lammileen miiliyoona 60 ta'an marti akka magaalaafi qe'ee isaanii keessaa akka hin baane, imallii fi namoonni akka walitti hin qabamne Xaaliyaaniin guutummaa biyyattiitti labsii yeroo muddamaa labsuun dhorkite.

Guutummaa biyyattiitti akka namoonni walitti hin qabamneef jecha ispoortii, cidha, sirna awwaalchaafi qophileen aadaafi amantaa dhorkamaniiru.

Wiixata kana Ministirri Muummee Juuseeppe kontiree namootni mana isaani keessa akka turaniifi imaloota barbaachisoo ta'aniif eeyyama akka gaafataniif ajaja dabarsaniiru.

Dabalataniis, "guutummaan xaaliyaanii zoonii eegamtu ni taati" jedhaniiru.

Xaaliyaanii keessatti lakkoofsi namoota vaayirasichaan du'anii 366 irraa Wiixata 463 gaheera. Ammatti vaayirasiin kun bulchiinsota biyyatti 20n keessatti mul'ateera.

Addunyaa guututti maal fakkaata?

Tatamsa'inni Koronaavaayirasii amma yaaddoo addunyaa ta'eera. Israa'eel namni biyyaa ishee galu martii ofiin guyyooti 14f addaa of baase akka taa'u murteessitetti.

Biyyoonni hedduun diinagdeen isaanii baayyee miidhamaa jira. Chaayinaan 'warshaa addunyaa' jedhamuun beekamtullee sababa Koronaavaayirasii kanaan gidiraa argaa jirti.

Lammiileen Chaayinaa kutaa bulchiinsaa Huubee lakkoofsaan hanga baay'ina ummataa UK ta'an akka manaa bahanii hin galle itti cufamee jira.

Lammileen miiliyoona 60 ta'an kutaa sana keessa jiraatan yeroo hojii dhiisanii taa'an kufaatii diinagdee guddaa Chaayinaa irratti akka fidu beekamaadha.

Koronaavaayirasii ilaalchisee wantota haaraa maaltu jiru?

  • Biyoonni addunyaa hanga ammaa Koronaavaayirasiin keessatti mul'ate 93 qaqqabeera
  • Akka addunyaatti hanga ammaa lakkoofsi namoota koronaavaayirasiin qabamanii 113,000 qaqqabeera.
  • Lakkoofsa kana keessaa 80,813 Chaayinaa keessatti.
  • Lakkoofsi addunyaa keessatti namoota du'anii 4009 qaqqabeera.
  • Lakkoofsi namoota Chaayinaa keessatti du'anii 3097 ga'eera.
  • Chaayinaan alatti lakkoofsi namoota du'anii 497 ga'eera.
  • Burkinaafaasoo keessatti namootni qabaman lama argamaniiru.
  • Kooriyaa Kibbaatti vaayirasichaan qabamanii 7,134 qaqqabeera.
  • Awustiraaliyaatti ammoo namoonni 76 qabamanii 3 du'aniiru.
  • Faransaayitti namoonni 949 qabamanii 11 du'aniiru.
  • Jarmanitti namoonni 800 qabamaniiru.
  • Jappaanitti namoonni 461 qabamanii 6 du'aniiru.
  • Sandbata darbe Chaayinaatti namoonni haaraan qabaman 44 qofaa ture. Lakkoofsi kun ammoo hanga ammaatti isa gadi aanaadha jedhameera.
  • Vaatikaan, Sarbiyaa, Silovaakiyaa, Peeruu, Kaameruuniifi Toogoon dhiyeenya kana itti makamaniiru.
  • Kolombiyaa, Bulgaariyaa, Kostaarikaa, Maltaa, Maaldiveviisiifi Paraaguwaay tokkoo tokko isaanii nama tokko tokko kan Koronaavaayirasiin qabaman mirkanaa'eera.
  • Nezerlaandis ammoo namoota 188 qabaman keessaa Jimaata namni tokko akka lubbuun darbe ibsiteetti.
  • Xaaliyaanitti namoonni qabaman 7375 yoo ta'u kan du'an 366 qaqqabeera.
  • Niiwuu Yoork ammoo Labsii yeroo atattamaa labsiteetti. Magaalaa sanatti namoonni qabaman jedhaman 76.
  • Ameerikaatti walumaagalatti ammoo namoonni 19 du'aniiru.
  • Tapha Piriimer Liigiitti namoonni akka harka wal hin fuune dhorkameera.
  • Miseensonni paarlaamaa Ingilizillee harka walfuudhuu dhiisaniiru.
  • Iraanitti lakkoofsi namoota qabamanii 7,161 qaqqabeera. Kana keessaa namoonni du'an ammoo 237 irra ga'eera. Lakkoofsi kun garuu kana ni caala jedhamee shakkama.
  • Israa'el ammoo loltoota 1,200 ta'an adda ba'anii akka turan taasifteetti.
  • UK keessatti lakkoofsi namoota vaayirasii kanaan qabamanii 206 qaqqabeera. Hanga ammoo ammoo namoonni 2 du'aniiru.
  • Phaapphaasiin Dilbata kaleessaa sirna kadhannaa kan gaggeessan kallattiin viidiyoodhaan ture. Kun ammoo akka namoonni walitti hin qabamneef ittisuudhaaf jecha.
  • Vayirasiin kun biyya addunyaatti xiqqoo taate Vaatikaanillee seeneera.
  • Kooriyaan Kibbaa haguugguu afaniifi funyaanii dabareedhaan rabsaa jirti.
  • Kooriyaa Kibbaati mana sagadaa deemuun dhorkameera.
  • Jarman, Kooriyaa Kibbaafi biyyoonni biroon hedduun haguugguu afaaniifi funyaanii biyya alaatti erguu dhorkaniiru.

Tibba kana ammoo Chaayinaa keessatti hoteelli namoonni koronaavaayirasiitiin qabaman keessatti wallaanaman jigee namoonni 10 du'anii 28 ammallee babaadamaa jiru.

Namoonni hoteelichi irratti jige walumagalatti 70 ture. Abbaan qabeenyaa hoteelichaa to'annaa poolisii jala ooleera.

  • Ameerikaan magaalaa Waashingiteen keessatti nama yeroo jalqabaatiif koronaavaayirasitiin qabameera jettu galmeessu dubbatteetti.