Marsariitiin suuraa dubartootaa qullaa buusu akka ugguramu gaafatame

Dubartii bilbila harkaa fayyadamaa jirtu

Madda suuraa, Getty Images

Miseensi paarlaamaa UK Maariyaa Miilar suuraa, mala dijitaalaan gara suuraa qullaatti jijjiiruun akka ugguramu paarlaamaan akka irratti mari’atu barbaadu.

Yaada kanas kan dhiyeessan tajaajilli suuraa dubartootaa hubannoo nam-tolchee fayyadamuun qullaa buusu miidiyaa hawaasaa irratti qoodamuun babal’achaa waan jiruuf.

Marsariitiin akka ugguramu barbaadamu kuni Waxabajjii keessa si'a miiliyoona shan caalaa mil’atameera.

Suuraa atleeltota dabalatee kan namoota beekamoo biroo fayyadamtootaan qullaatti hafee fayyadamtoota miidiyaalee hawaasaa waliin gaheera.

Marsariitiin DeepSukebe jedhamu fayyadamtootasaa, ‘’isa uffatni dhokse qullaa buuseen isinitti agarsiisa,’’ jedhaan.

Marsariitiin 2020tti hojii eegale kuni eenyu duuba akka jiru hin beekamu. Dhaabbaticha BBC’n dubbisuu yaalus, deebii hin arganne.

Akka fuulli Twitter marsariitii kanaa jedhutti kaayyoon isaa,’’abjuu dhiirota hundaa dhugoomsuu dha.’’

Barreefama marsariitii isaa irratti baaseenis hoji-maata kana caalaa jabaa tahe gadhiisuuf hojjechaa jira jedheera.

Yakka cimaa

Miilar akka BBCtti himanitti amma yeroo marsariitiiwwan akkanaa ugguramu qabani dha.

‘’Suuraawwan eeyyama abbaa malee mala dijitaalaan gara suuraa qullaatti geeddaraman seeraan dhorkamuu qabu kan jedhu paarlaamaan akka mari’atu carraan kennamu qaba,’’ jedhan.

Suuraa qullaa namaa mul’isu miidiyaalee hawaasa irratti eeyyama malee raabsuun yakka tahuu qaba, ‘’jireenya namootaa irrattis rakkoo fida,’’ jechuun dhiibbaasaa ibsu.

‘’Injinarooti sooftweerii kana hojjetan yakka cimaa irratti hirmaachaa jiru, hoji-maata kana hambisuu danda’u kalaquu qabu,’’ jedhan.

Miseensi paarlaamaa kun dhimma suuraa qullaa namaa agarsiisu eeyyama malee miidiyaa hawaasaa irratti tamsaasuu, mormuun waggaa jahaaf duula gaggeessaa bahaniiru.

‘’Ammatti seerri gahaa suuraa qullaa eeyyama malee mala dijitaalaan tolchuu, fudhachuu fi rabsuu dhorku hin jiru .

Dhimmi kuni seera wiixinee eegumsa onlaayinii irratti xiyyeefachuun qophaa’aa jiru keessatti akka dabalamu barbaadu.

Gareen duulaa haleellaa saalaa gosa hundumaa dhaabuuf hojjetu sirni dijitaalaa suuraa qullaa buusu seera amma dhufu kanarratti furamuu qaba jechuun gaafata.

‘’Seerri dhimma kanarratti jiru gahaa miti,’’ jedhan hoggantuun dhaabichaa Vanessaa Morse.

‘’Teeknolojiin dubartoota qaanessuufi akka meeshaatti ilaalu cufamu qaba, marsariitiiwwan saal-quunnamtiis suuraawwan akkasii tamsaasuu dhaabuu qabu, ‘’ jedhan.

Kana malees itti gaafatamummaa kan fudhataa jiru nama isa miidhame tahuun namoota dararaaf kan saaxiluufi qaanessu dha,’’ Suuraawwan kunneen intarneetii irraa kaasuu danda’uun qofti gahaa mitiis jedhan.

Malli dijitaalaa suuraa gara qullaatti geeddaru waan haaraa miti.

Marsariitiin DeepNude jedhamu bara 2019tti hojii kan jalqabe yoo tahu, warreen kalaqan yeroosuma dhaabanii mormii irratti ka’eef beenyaa kaffalaniiru.

Namoonni marsariiticha kalaqan ‘akka-malee’ itti fayyadamuu danda’u, addunyaanis kanaaf qophii hin turre jedhan.

Haa tahu malee tajaajiloonni gosa kanaa baayyee ammallee gabaa keessa jiru, warri kalaqanis fayyadamtootaaf ifatti banaa godhaniitu jiru.