Llwybr hynafol y Mynaich i gau

Ystrad Fflur Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Mae Llwybr y Mynaich yn cysylltu Ystrad Fflur ag Abaty Cwm-hir

Bydd llwybr hynafol a gafodd ei ddefnyddio gan fynaich yn y canol oesoedd yn cael ei gau i'r cyhoedd am byth.

Ddydd Mawrth penderfynodd Cabinet Cyngor Powys gau rhan o Lwybr y Mynaich sy'n rhedeg o Bont ar Elan ym Mhowys i Ryd yr Hengae ar y ffin â Cheredigion.

Cafodd Llwybr y Mynaich ei ddefnyddio gan fynaich Sistersaidd rhwng y 12fed ganrif a'r 16eg ganrif wrth iddynt deithio'r 25 milltir o Abaty Cwm-hir ger Rhaeadr i Ystrad Fflur ger Pontrhydfendigaid.

Ond mae'r llwybr wedi dirywio yn ystod y blynyddoedd diwethaf ac yn awr mae'r cyngor sir wedi penderfynu cau'r llwybr 9 cilometr o hyd oherwydd y gallai adfer y llwybr ar gyfer cerddwyr, marchogwyr a cheir gostio hyd at £300,000.

Ymgynghoriad

Nid yw cerbydau wedi gallu defnyddio'r llwybr er 1990 ond yn awr mae Cyngor Powys wedi penderfynu atal cerddwyr a marchogwyr rhag defnyddio'r llwybr.

Mae'r Gorchymyn Rheoleiddio Traffig (GRT) yn amodol ar Gyngor Ceredigion benderfynu cau'r rhan o Lwybr y Mynaich sy'n rhedeg am ddwy filltir yng Ngheredigion.

Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Cafodd Abaty Cwm-hir ei godi yn y 12fed ganrif

Bydd y GRT hefyd yn amodol ar ymgynghoriad.

Dywedodd y Cynghorydd Wynne Jones, Aelod o Gabinet Cyngor Sir Powys gyda chyfrifoldeb dros Adfywio: "Mae Llwybr y Mynaich yn teithio trwy ucheldir mawnog sy'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig, Ardal Cadwraeth Arbennig ac yn Ardal Gwarchodaeth Arbennig.

"Mae'r llwybr wedi dirywio am fod ceir a cherbydau eraill wedi teithio arno ac fe fydd hi'n cymryd blynyddoedd i adfer y mawn a'r orgors.

"Mae gennym ni ddyletswydd i adfer priffyrdd ond mae gennym ni ddyletswydd statudol i warchod bioamrywiaeth.

"Fe fydd y llwybr ar gau tan fydd arian ar gael i'w adfer heb niweidio safleoedd ecolegol yr ardal."

Cafodd Abaty Cwm-hir ei sefydlu yn 1143 ac fe gafodd Ystrad Fflur ei sefydlu 30 mlynedd yn ddiweddarach.

Y gred yw bod rhannau o Lwybr y Mynaich wedi cael eu codi er mwyn sicrhau bod modd croesi rhai mannau anhygyrch ar gefn ceffyl.