Gwasanaethau i gofio'r Holocost

Carcharorion gwersyll Auschwitz-Birkenau Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Ar Ionawr 27 cafodd carcharorion gwersyll Auschwitz-Birkenau eu rhyddhau

Bydd Gwasanaeth Cenedlaethol Cymru yn nodi Diwrnod yr Holocost yn Neuadd y Ddinas Caerdydd am 1pm.

Caiff gwasanaethau a digwyddiadau eu cynnal ar draws y byd i gofio'r rhai a fu farw yn yr Holocost a phob hil-laddiad.

Mae'r diwrnod yn anrhydeddu'r rhai a oroesodd, ac yn cofio'r rhai a gollodd eu bywydau.

Mae hefyd yn gyfle i gymdeithas fyfyrio am y ffordd rydym yn byw ein bywydau heddiw.

Bob blwyddyn, mae thema i'r diwrnod yn y Deyrnas Unedig ac eleni y thema yw "Codwch Lais, i greu dyfodol gwell, mwy diogel".

Mae'r thema'n gofyn i bobl ystyried yr hawl, y cyfrifoldeb a'r ddyletswydd sydd gan bawb ohonom i godi llais pan fyddwn yn gweld neu'n clywed rhywbeth y credwn ei fod yn anghywir.

Bydd Prif Weinidog Cymru, Carwyn Jones; Arglwydd Faer Caerdydd, y Cynghorydd Delme Bowen ac Arweinydd Cyngor Caerdydd, y Cynghorydd Rodney Berman yn bresennol.

'Casineb ac anoddefgarwch'

"Wrth i'r blynyddoedd fynd heibio, mae llai a llai o oroeswyr yr Holocost," meddai Mr Jones.

"Mae hyn yn ei gwneud yn bwysicach fyth i ni gofio'r erchyllterau all ddigwydd yn sgil casineb ac anoddefgarwch.

Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Cafodd miloedd o bobol eu lladd yn y gwersyll

"O ddysgu o'r gorffennol gallwn gofio bod yn wyliadwrus er mwyn sicrhau na fydd hil-laddiad yn digwydd eto.

"Rwyf yn falch o atgyfnerthu ymrwymiad Cymru i gofio'r rheiny a fu farw yn sgil yr Holocost, yn sgil erledigaeth gan y Natsïaid ac yn sgil hil-laddiadau eraill.

"Rydyn ni'n falch o anrhydeddu'r goroeswyr a brwydrwn yn erbyn pob math o anoddefgarwch."

Dywedodd Arglwydd Faer Caerdydd, y Cynghorydd Delme Bowen, bod y diwrnod yn un "ingol iawn".

"Mae'n bwysig i ni barhau i ddysgu o gamgymeriadau'r gorffennol a dysgu cenedlaethau'r dyfodol am yr awr ddu hon mewn hanes."

Cynhelir gwasanaeth hefyd yn Neuadd Powis, Prifysgol Bangor am 10.30am.

Dywedodd Cadeirydd Cyngor Gwynedd, y Cynghorydd John Gwilym Jones, bod croeso i'r cyhoedd ymuno yn y gwasanaeth a miloedd o bobl drwy'r byd i gofio'r gorffennol a gosod seiliau ar gyfer byd diogel a theg i'r dyfodol.

Mae'r diwrnod hefyd yn cofio trychinebau mwy diweddar yn Cambodia, Bosnia, Rwanda a Darfur.

Ychwanegodd Mr Wyn Thomas, Dirprwy Is-Ganghellor, Prifysgol Bangor: "Mae'n anrhydedd i ni fel Prifysgol gael cynnal digwyddiad o'r fath bwys a'r Diwrnod Coffau'r Holocost blynyddol."

Cynhelir y diwrnod ar ben-blwydd rhyddhau camp Auschwitz-Birkenau - gwersyll-garchar y Natsïaid lle collodd miloedd o Iddewon eu bywydau.

Straeon perthnasol