IVF: Pryderon yn cynyddu

Micrograff golau o wy dynol ar fin cael ei chwistrellu Image copyright Other
Image caption Ers Ebrill 2010 mae gan gleifion yng Nghymru hawl i ddwy driniaeth IVF

Mae pryderon yn cynyddu am newidiadau i ddarpariaeth IVF yn ne Cymru - dyna mae rhaglen materion cyfoes BBC Radio Cymru, Manylu, wedi darganfod.

Mae cleifion presennol a gorffennol y gwasanaeth wedi dweud wrth y rhaglen eu bod yn poeni'n fawr y gallai'r newidiadau effeithio ar safon y driniaeth, ac amseroedd aros.

O dan gynlluniau newydd, fydd yn cael ei gweithredu o fis Ebrill ymlaen, bydd un gwasanaeth IVF yn cael ei greu ar gyfer De Cymru.

Bydd dau glinig yn cyd-weithio, clinig IVF Cymru yn Ysbyty Athrofaol Caerdydd, a chlinig newydd yn Ysbyty Castell-nedd Port Talbot.

Mewn newid pellach, bydd y gwasanaeth unigol newydd yn cael ei reoli gan Fwrdd Iechyd Prifysgol Abertawe Bro Morgannwg.

Y bwrdd felly fydd yn gyfrifol am IVF Cymru yng Nghaerdydd, nid Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro fel y mae nawr.

Mae'r cytundeb gyda'r clinig sydd ar hyn o bryd yn darparu'r gwasanaeth i gleifion o Dde Orllewin Cymru yn dod i ben Fis Ebrill.

Cwmni preifat sydd berchen y London Women's Clinic, sydd wedi ei leoli yn ysbyty Singleton, Abertawe. Ond mae Llywodraeth Cymru eisiau lleihau defnydd y sector preifat oddi fewn i'r gwasanaeth iechyd.

'Dogma ac ideoleg'

Mae beirniaid o'r cynllun wedi dweud wrth Manylu bod dod â'r cytundeb presennol i ben, a gwario yn agos i filiwn o bunnau ar uned newydd, yn wastraff o arian cyhoeddus prin.

Dywed Paul Davies, Aelod Cynulliad Ceidwadol dros Breseli Penfro: "Mae byrddau iechyd lleol, a'r gwasanaeth iechyd yn wynebu heriau ariannol enfawr ar hyn o bryd a byddwn ni yn gweld toriadau i gyllideb y gwasanaeth iechyd dros y blynyddoedd nesaf.

"Dwi ddim yn credu y gall y gwasanaeth iechyd fforddio'r cynllun yma.

"Y pwynt yw os ydi cwmni preifat yn gallu cynnig gwasanaeth o safon dda a gwerth arian i'r trethdalwyr, dwi ddim yn gweld beth yw'r broblem.

"Dwi'n poeni yn fawr iawn bod y llywodraeth yn edrych i wneud y newidiadau yma oherwydd dogma ac ideoleg."

Medi 2012

Mae ymholiadau gan Manylu hefyd wedi darganfod na fydd yr uned newydd yng Nghastell-nedd Port Talbot yn weithredol hyd nes Medi 2012, sydd wedi cynyddu'r pryderon y gallai olygu y bydd cleifion yn gorfod teithio i unig glinig arall y GIG yng Nghymru - IVF Cymru yng Nghaerdydd, i dderbyn rhan o'u triniaeth.

Fis Tachwedd daeth yn amlwg bod yr Human Fertilisation and Embryology Authority wedi dweud wrth IVF Cymru i gyfyngu'r nifer o gylchoedd IVF y maen nhw'n darparu bob wythnos, oherwydd pryderon am gwymp yn y nifer o driniaethau llwyddiannus, prinder staff, a samplau yn cael eu dinistrio mewn camgymeriad.

Pwyllgor Gwasanaethau Iechyd Arbenigol Cymru sy'n gyfrifol am gynllunio darpariaeth IVF yng Nghymru.

Mi wnaeth y pwyllgor gytuno ar ddarpariaeth y gwasanaeth ar ôl adolygiad annibynnol allanol o wasanaethau ffrwythlondeb arbenigol yn Ne Cymru.

Dywedodd llefarydd wrth Manylu: "Rydym yn gweithio ar gynlluniau i sicrhau nad oes unrhyw effaith negyddol ar driniaeth cleifion.

"Mae hyn yn cynnwys asesiad o'r nifer o gleifion fydd angen eu trin dros flynyddoedd 2012, 2013 i gyrraedd amseroedd aros yn Ne Cymru.

"Mae lleoliad y gwasanaeth wedi ei ddewis i sicrhau bod gofynion poblogaeth de orllewin Cymru yn cael eu hateb, gan ystyried y cysylltiadau teithio gwych i Ysbyty Castell-nedd Port Talbot."

'Cyfleusterau ardderchog'

Dywedodd Llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru:"Rydym yn hapus bod Byrddau Iechyd Abertawe Bro Morgannwg a Chaerdydd a'r Fro yn gweithio â'i gilydd i ymateb i'r cyngor annibynnol clinigol a dderbyniwyd drwy Bwyllgor Gwasanaethau Iechyd Arbenigol Cymru.

"Bydd hyn yn creu gwasanaeth IVF cryf i gleifion y gwasanaeth iechyd yn Ne a Gorllewin Cymru. Bydd y buddsoddiad yn darparu cyfleusterau ardderchog i gleifion o Dde Orllewin Cymru.

"Rydym yn ymroi i gynyddu'r ddarpariaeth oddi fewn i'r gwasanaeth iechyd, tra'n lleihau'r defnydd o'r sector preifat oddi fewn i'r gwasanaeth hwnnw."

Bydd MANYLU yn cael ei darlledu ar BBC Radio Cymru ddydd Llun am 6.03pm

Straeon perthnasol