Heddlu'r Gogledd: 'Lle i wella'

Heddlu Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Mae Aelodau Seneddol wedi dadlau y byddai torri cyllideb Heddlu'r Gogledd yn golygu mwy o droseddu

Mae adolygiadau o strwythur a threfniadau gwaith Heddlu'r Gogledd yn awgrymu bod angen newidiadau pellach, er bod nifer o agweddau yn gweithio'n dda.

Mae'r Prif Gwnstabl Mark Polin yn dweud ei fod yn gwneud newidiadau i wella'r ffordd y mae'r heddlu yn gweithio, gan gynnwys penodi Uwch-arolygyddion Ardal.

Dywedodd bod yr heddlu, at ei gilydd, yn cynnig gwasanaeth da, er gwaetha toriadau yn nifer eu swyddogion.

Mae hefyd wedi gofyn i'r cyhoedd eu helpu trwy beidio â gwneud galwadau 999 diangen, gan gynnwys rhywun oedd eisiau cyfarwyddiadau ar sut i gyrraedd bwyty KFC.

Dros y misoedd diwethaf mae'r Heddlu wedi mynd drwy newidiadau er mwyn arbed o leiaf £16 miliwn o'n cyllideb.

Daeth y newid mwyaf ym mis Mai'r llynedd pan ailstrwythurwyd yr Heddlu.

Newidiadau pellach

Dywedodd y Prif Gwnstabl Mark Polin: "Tynnodd y ddau adolygiad sylw at y ffaith bod nifer o agweddau o'r strwythur newydd a'r trefniadau gwaith yn gweithio'n dda ac yn darparu gwir fanteision gweithredol.

"Mae yna hefyd rai agweddau nad ydynt yn gweithio cystal â'r disgwyl ac mae angen newidiadau pellach. Mewn rhai achosion, mân newidiadau i'r trefniadau presennol fydd y rhain, tra mewn achosion eraill bydd angen newidiadau mwy sylweddol.

"Un o'r newidiadau mwyaf sylweddol yw bod Uwch-arolygyddion Ardal wedi dechrau yn eu swyddi ddydd Mercher.

"Nid ail greu'r hen system ranbarthol yw pwrpas hyn ac ni fydd yn golygu unrhyw gostau ychwanegol.

"Mae'n ymwneud â chynyddu atebolrwydd a chyfrifoldeb ac atgyfnerthu ein perthnasau â'n partneriaid er mwyn i ni allu, gyda'n gilydd, ymateb i'r cynnydd diweddar sydd wedi'i weld mewn trosedd yng Ngogledd Cymru."

Gan ddechrau ar Chwefror 1, mae'r Uwch-arolygydd Jeremy Vaughan yn gyfrifol am Sir y Fflint a Wrecsam, Uwcharolygydd Peter Newton yn gyfrifol am Wynedd a Môn ac Uwch-arolygydd dros dro Jane Banham yn gyfrifol am Sir Ddinbych a Sir y Fflint tan fis Ebrill pan fydd yr Uwch-arolygydd Andy Jenks-Gilbert yn cymryd cyfrifoldeb llawn am y rôl.

Mae'r adolygiad hefyd wedi dangos bod elfennau o'r cynllun newydd yn ei gwneud hi'n anodd rheoli adnoddau'n rhesymegol "gan arwain at ddiffyg hyblygrwydd i allu ymateb mewn modd dynamig" a bod rhai agweddau penodol o'r cynllun yn anoddach i'w rheoli mewn ardaloedd gwledig.

'Her aruthrol'

Meddai Mr Polin: " Un o Dasgau cyntaf yr Uwch-arolygyddion Ardal fydd edrych ar blismona yn yr ardaloedd perthnasol a chyflwyno unrhyw gynigion ar gyfer gwella plismona lleol gyda'r un lefel o adnoddau, a hynny erbyn diwedd mis Chwefror.

"Rydym wedi ymroi i wneud popeth o fewn ein gallu i atal trosedd o fewn ein cymunedau ond yn amlwg gyda dros 130 yn llai o swyddogion heddlu a 112 yn llai o staff, bydd hon yn her aruthrol ac mae angen cymorth pobl leol arnom er mwyn gallu llwyddo".

Ond dywedodd y gall pobl eu helpu lawer yn fwy.

"Dros yr wythnosau diwethaf, cafwyd 17 o fyrgleriaethau mewn dim ond un ardal lle'r oedd pobl wedi gadael eu tai heb eu cloi..... mae pobl yn parhau i brynu offer trydanol fel gliniaduron a ffonau symudol am brisiau rhad heb ystyried o le maent wedi dod".

'Ailfeddwl'

Er bod Aelod Seneddol Dwyfor Meirionnydd, Elfyn Llwyd, yn croesawu'r newidiadau yn fras, dywedodd nad ydyn nhw'n ddigon da chwaith.

"Mae'n gam yn y cyfeiriad cywir," dywedodd ar raglen y Post Cyntaf ar BBC Radio Cymru.

"Ond sut all uwch-arolygydd newid y ffaith ei bod hi'n cymryd tri chwarter awr i deithio o Borthmadog i Aberdaron - dyw hi ddim yn ddigon da.

"Mae angen ailfeddwl am yr hybiau yma - lle y byddan nhw - ac ailfeddwl am faint o blismyn sydd ar y strydoedd.

"Mae'r amser ymateb ym Meirionnydd yn mynd yn waeth."

Rhif argyfwng

Ac ychwanegodd bod pobl yn ffonio 999 pan nad ydynt mewn sefyllfa argyfwng, ac y gallai nifer ohonynt fod wedi ffonio'r rhif difrys 101 ond ni ddylai eraill fod wedi ffonio o gwbwl.

"Er enghraifft yr wythnos diwethaf, cafwyd galwad gan rywun oedd eisiau cyfarwyddiadau ar sut i gyrraedd KFC.

"Cafwyd galwad 999 arall gan rywun a oedd eisiau rhif ffôn y cyngor lleol gan eu bod wedi colli ci. Ac efallai mai'r orau ohonynt i gyd oedd yr alwad gan y dyn a ffoniodd 999 i gwyno nad oedd ei ffôn yn gweithio ers 2 ddiwrnod gan fod BT wedi methu â datrys y broblem fel yr oeddent wedi addo.

"Nid llyfr ffôn nac Ofcom ydym ac yn fwy na dim fe allai defnyddio 999 yn y ffordd hon roi pobl eraill mewn perygl".

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.