Nyrsys i geisio taclo goryfed

Menyw wedi meddwi Image copyright Getty Images
Image caption Yn y cynllun peilot fe wnaeth chwarter y cleifion gwtogi eu lefel yfed o "peryglus" i "diogel"

Bydd nyrsys yn cael eu hyfforddi i gynorthwyo cleifion sydd â phroblemau alcohol wedi i gynllun peilot weld tua chwarter y bobl yn yfed llai.

Fel rhan o'r cynllun gan Brifysgol Fetropolitan Caerdydd, fe gafodd pobl oedd ag anafiadau eu holi wrth iddyn nhw gael tynnu pwythau mewn clinig trawma.

Dywedodd yr ymchwilwyr bod cleifion yn fwy tebygol o wynebu eu problemau bryd hynny gan eu bod yn teimlo'n ddigalon am eu cyflwr.

Mae Llywodraeth Cymru nawr yn bwriadu cyflwyno'r cynllun ar draws Cymru.

Bydd nyrsys sy'n gweithio mewn clinigau o'r fath yn derbyn hyfforddiant i siarad gyda'r holl gleifion gydag anafiadau wrth iddyn nhw drin eu briwiau neu dynnu pwythau.

Fe fyddan nhw'n holi cyfres o gwestiynau am arferion yfed y claf - y Prawf Sgrinio Alcohol Cyflym neu FAST - ac os yw'r atebion yn awgrymu problem bydd nyrsys yn siarad ymhellach gyda nhw am y problemau hynny.

'Anffurfiol'

Bydd y nyrsys hefyd yn cynnig cefnogaeth a chyngor am daclo'r camddefnydd o alcohol, ac awgrymu targedau er mwyn yfed llai, a chyfeirio'r claf at arbenigwr os oes ganddyn nhw ddibyniaeth ar alcohol.

Dywedodd yr Athro Jonathan Shepherd o Adran Ymchwil Trais a Chymuned Prifysgol Caerdydd, bod y cynllun ynglŷn ag anffurfioli ac yn gydymdeimladwy a bod hynny yn fwriadol.

"Fe welsom fod cael tynnu pwythau wythnos wedi'r anaf yn cynrychioli cyfnod lle mae modd addysgu.

"Gall y cwestiynau gysylltu'r profiad o feddwi gyda'r trafferthion y cawsoch chi'ch hun iddo."

Ychwanegodd y byddai'r gost isel o hyfforddi nyrsys yn golygu arbedion i'r gwasanaeth iechyd yn y tymor hir pe bai'n lleihau'r nifer o bobl sy'n camddefnyddio alcohol.

"Mae'r dull yma yn cwtogi'r nifer o tua chwarter lefel yfed "peryglus" i "ddiogel" mewn blwyddyn - dyna yw canlyniad ein hymchwil," meddai.

Dywedodd Llywodraeth Cymru bod Athrofa Prifysgol Cymru, Caerdydd (UWIC) - sydd bellach yn rhan o Brifysgol Fetropolitan Caerdydd - wedi hyfforddi 131 o nyrsys fel rhan o'r cynllun.

Dywedodd llefarydd: "Bydd Iechyd Cyhoeddus Cymru yn adolygu'r gweithgaredd hyfforddi hyd yma ac yn datblygu rhaglen o gefnogaeth i sefydlu sesiynau ar lefel byrddau iechyd lleol."

Ychwanegodd Dr Sara Hayes, Dirprwy Brif Swyddog Meddygol Cymru: "Mae gwerthuso sesiynau fel hyn wedi dangos yn gyson mae dyma'r dull mwyaf effeithiol o leihau problemau goryfed."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.