BBC Cymru Fyw

Ceisio cael gwared ar 'fygythiad' i fywyd gwyllt morol

Published
image copyrightOther
image captionDaw chwistrell y môr yn wreiddiol o Japan
Mae cael gwared ar chwistrellau môr, sy'n bygwth bywyd gwyllt morol Ynys Môn, wedi dechrau.
Y Cyngor Cefn Gwlad sy'n arwain y gwaith o waredu harbwr Caergybi o'r creaduriaid o Japan sydd ar fwiau angori a chadwyni angori.
Heb y camau hyn, mi allai ymledu'n gyflym a bygwth diwydiant cregyn gleision Y Fenai, yn ôl y cyngor.
Mae'n debyg fod y chwistrellau môr carped (Didemnum vexillum) wedi cyrraedd yr harbwr ar longau pleser o'r Iwerddon.
Mae'r gwaredu'n cynnwys gosod bagiau anferth o amgylch strwythurau tanddwr y marina. Wrth atal dŵr glân rhag cyrraedd y chwistrellau, maen nhw'n mygu ac yn marw.

Cynghori

Os bydd y dechneg yn llwyddiannus, efallai y bydd y mudiad yn cynghori ardaloedd eraill ynglŷn â sut i gael gwared ar y creaduriaid.
Yn ôl Rohan Holt, biolegydd môr y cyngor a rheolwyr y prosiect, "Os llwyddwn ni i gael gwared ar y chwistrell fôr, mi wnawn ni ein gorau glas i sicrhau na fydd yn dod yn ôl.
"Mae hyn yn golygu y bydd angen monitro marina Caergybi, marinas eraill ac ardaloedd angori ledled Cymru.
"Rhan bwysig o hyn fydd rhoi canllawiau i berchnogion cychod ynglŷn â sut y gallan nhw helpu."

Ail-baentio

Os oes problemau, dylai perchennog cwch lanhau corff y cwch a'i ail-baentio.
"Peidiwch â chrafu'r chwistrell i ffwrdd pan mae'r cwch yn y môr," meddai. "Byddai hynny dim ond yn helpu iddyn nhw ledu."
Y nod yw cael gwared ar y chwistrell o'r harbwr yn llwyr erbyn gwanwyn 2012 ac mae Llywodraeth Cymru'n ariannu'r prosiect.

Straeon perthnasol

  • £250,000 i daclo'r chwistrell fôr yng Nghaergybi