Pwerdy Penfro: Asiantaethau yn ffraeo

Pwerdy Penfro Image copyright (C) British Broadcasting Corporation
Image caption Mae disgwyl i'r pwerdy gael ei adeiladu erbyn diwedd 2012

Mae mwy o fanylion wedi dod i'r fei am ddwy asiantaeth amgylcheddol sy'n anghytuno ynglŷn â gorsaf bŵer gwerth £1 biliwn ym Mhenfro.

Ym mis Tachwedd fe ganiataodd Asiantaeth yr Amgylchedd drwyddedu pwerdy RWE nPower er gwaethaf gwrthwynebiad Cyngor Cefn Gwlad Cymru.

Mae copi o sylwadau'r cyngor, a gododd pryderon ynghylch bywyd morol, wedi dod i law Cyfeillion y Ddaear Cymru, er bod yr asiantaeth yn mynnu bod bywyd morol yn yr ardal yn cael ei warchod.

Mae Cyfeillion y Ddaear yn dweud y gallai'r fath bryderon fod yn flaenoriaeth isel o dan asiantaeth gyfunol yn y dyfodol.

'Ymchwiliadau helaeth'

Bydd Asiantaeth yr Amgylchedd a Chyngor Cefn Gwlad yn uno â'r Comisiwn Coedwigaeth ym mis Ebrill 2013 i ffurfio un asiantaeth fydd yn gyfrifol am faterion amgylcheddol yng Nghymru.

Cafodd caniatâd cynllunio ar gyfer y pwerdy ei gymeradwyo gan Lywodraeth y Deyrnas Unedig yn 2009.

Dywedodd Asiantaeth yr Amgylchedd eu bod wedi cyflawni ymchwiliadau "helaeth" ynghylch effaith posib y pwerdy cyn rhoi'r drwydded.

Mae Cyfeillion y Ddaear Cymru yn gwrthwynebu'r drwydded i weithredu'r pwerdy gan honni y byddai'n difrodi bywyd morol a gwastraffu ynni.

Image copyright Other
Image caption Llun arlynydd o'r pwerdy sy'n cael ei adeiladu ym Mhenfro

Ym mis Gorffennaf gofynnodd Llywodraeth Cymru am fwy o wybodaeth gan y Cyngor Cefn ynghylch eu gwrthwynebiadau ac am ymateb i wrthwynebiadau Asiantaeth yr Amgylchedd.

Mae copi o wrthwynebiadau manwl y cyngor wedi dod i lw Cyfeillion y Ddaear drwy gais rhyddid gwybodaeth.

Draenogod y môr

Dywed y gwrthwynebiad nad oedd y cyngor yn "gallu cytuno â chanlyniadau Asiantaeth yr Amgylchedd na fyddai effaith andwyol ar Ardal Cadwraeth Arbennig Sir Benfro Forol (ACA)".

Yn y ddogfen mae'r cyngor yn rhybuddio y byddai'r pwerdy yn cael effaith andwyol ar gynefinoedd a rhywogaethau sydd eisoes dan fygythiad gan gynnwys draenogod y môr a phenwaig.

Mae'r ddogfen hefyd yn dweud bod gwrthwynebiad y cyngor wedi'i gamliwio yn ddogfen asesiad amgylcheddol terfynol Asiantaeth yr Amgylchedd.

Dywedodd Gordon James o Gyfeillion y Ddaear Sir Benfro, fod y llythyr yn dangos "beirniadaeth hynod o lom", gan honni y dylai ymchwiliad cyhoeddus wedi cael ei gynnal i drafod effaith posib y pwerdy.

"Mae'n warthus bod Llywodraeth Cymru wedi anwybyddu gwrthwynebiadau cryf eu harbenigwyr amgylcheddol mewn cysylltiad â'r pwerdy gwastraffus a niweidiol hwn," meddai.

"Mae'r anghydfod hefyd yn codi nifer o bryderon ynghylch effeithiolrwydd y corff fydd yn cael ei ffurfio drwy gyfuno'r cyngor, yr asiantaeth a'r Comisiwn Coedwigaeth."

'Buddiannau economeg'

Ychwanegodd Mr James fod y Comisiwn Ewropeaidd yn ymchwilio i gŵyn Cyfeillion y Ddaear ynglŷn â phwerdy Penfro.

Dywedodd Steve Brown, rheolwr ardal Asiantaeth yr Amgylchedd Cymru, mai hwn oedd "y tro cyntaf" iddyn nhw weld y ddogfen, ond ni fyddai'n newid eu penderfyniad i roi'r drwydded.

"Roedd y penderfyniad yn dilyn un o'r asesiadau mwyaf dwys rydyn ni wedi'u cynnal," meddai.

"Mae Ardal Cadwraeth Arbennig Sir Benfro Forol yn un o'r lleoliadau amgylcheddol mwyaf pwysig yng Nghymru ac mae rhaid iddo gael ei amddiffyn dan y gyfraith.

"Gan ganiatáu'r drwydded, fe wnaethom sicrhau bod yr amgylchedd lleol yn cael ei warchod ond fe wnaethom ddiogelu ffynonellau ynni a buddiannau economeg yr ardal hefyd."

Dywedodd y Dr David Worrall, cyfarwyddwr rhanbarthol Cyngor Cefn Gwlad Cymru: "Nid yw safbwynt Cyngor Cefn Gwlad Cymru wedi newid ers i ni ddechrau cynghori ynglŷn â Phwerdy Penfro yn 2004.

"Mae ein pryderon ynghylch Ardal Cadwraeth Arbennig Sir Benfro Forol yn parhau."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.