BBC Cymru Fyw

Derbyniad annisgwyl i Gymro gafodd ei gamgymryd am arwr

Published
image copyrightWales News Service
image captionBu stori am David Wilson a'i wraig Deborah yn y papur newydd lleol yn Norwy
Mae dyn aeth ar daith i Norwy wedi cael ei drin fel gwestai pwysig wedi iddo cael ei gamgymryd am arwr o'r Ail Ryfel Byd.
Roedd David Wilson, 47, wedi hedfan i Tromso i chwilio am fwy o wybodaeth am ei hen ewythr Capten Paddy Gingles, a fomiodd long ryfel Natsïaidd ger Norwy ym 1944.
Ond roedd yr amgueddfa y cysylltodd ag ef cyn ei ymweliad yn meddwl mai fe oedd Capten Gingles.
"Cawsom barti croeso mawr - roedd braidd yn chwithig," meddai Mr Wilson, o Benarth.
Bu raid iddo esbonio mai fe yw or-nai Capten Gingles - ac nad oedd erioed wedi cwrdd â'i ewythr a fu farw dros 20 mlynedd yn ôl.
"Pan gyrrhaeddon ni, wnaethon ni gwrdd â hen arwr rhyfel, milwr o fyddin Norwy, wnaeth ein tywys o amgylch yr amgueddfa a dyn arall oedd wedi gweld y Lancasters yn dod mewn i fomio'r Tirpitz," meddai Mr Wilson, a aeth i Norwy gyda'i wraig, Deborah.
"Yna'n sydyn daeth rhywun i fyny tu ôl i ni, aelod o'r wasg - daeth dyn camera a dechrau cymryd lluniau ohonof gyda'r hen arwr ryfel.
"Dwi'n meddwl ei bod yn meddwl mai'r hen ddyn oedd Paddy Gingles a fi oedd mab y peilot yn dod yn ôl i weld faint o ddifrod roeddent wedi gwneud y diwrnod hwnnw."
image copyrightGetty Images
image captionArgae Mohne ym 1943 wedi cael ei fomio gan Chwalwyr yr Argae
Roedd Mr Gingles yn aelod o sgwadron 617 sy'n cael eu hadnabod fel y 'Dambusters' oherwydd eu ymosodiadau bomio ar argaeau Almaeneg yn ystod yr Ail Ryfel Byd.
Fe wnaeth hefyd helpu i suddo'r llong rhyfel Almaeneg y Tirpitz oddi ar arfordir Norwy yn Nhachwedd 1944.
Bu Capten Gingles, a enillodd Medal Hedfan Neilltuol, ymddeol i'r Algarve, Portiwgal, a bu farw ym 1988.
Sefydlodd amgueddfa Tromso arddangosfa parhaol am y Tirpitz ym 1993 a dydy pobl y dref erioed wedi anghofio gweithredoedd yr awyrenwyr dewr.
"Ar ôl bod yn yr amgueddfa aethon ni i swyddfa'r maer a chael coffi a chacen gyda'r maer a'i staff," meddai Mr Wilson.
"Ceisiais esbonio ond fe gymrodd ychydig o amser cyn i bopeth ddod yn glir."
Sylweddolodd y maer a'r arweinwyr dinesig eraill beth oedd wedi digwydd ac roedden nhw'n meddwl ei bod yn ddigri iawn.
Aeth y derbyniad yn ei flaen ac ymddangosodd stori'r camgymeriad ar dudalen flaen papur newydd Tromso.
Dywedodd y maer, Jens Joah Hjort: "Mae camdealltwriaethau'n digwydd.
"Roedd yn ddrwg gan y Wilsons am y camgymeriad ond nid eu bai nhw oedd e.
"Aethon nhw yn ôl i Gymru fel llysgenhadon gwych dros Tromso."