BBC Cymru Fyw

Ymgynghoriad am fwrdd cyflogau

Published
image copyright(C) British Broadcasting Corporation
image captionCafodd y Bwrdd ei sefydlu yn 1948
Mae Llywodraeth San Steffan wedi cyhoeddi ymgynghoriad ynglŷn â'r bwriad i ddiddymu'r Bwrdd sy'n rheoli cyflogau amaethyddol yng Nghymru a Lloegr.
Mae'r Adran Amgylchedd, Bwyd a Materion Gwledig o'r farn fod y Bwrdd, a gafodd ei sefydlu ar ddiwedd yr Ail Ryfel Byd, yn "hen ffasiwn" a diangen.
Mae swyddogion yr Adran o'r farn fod diddymu'r Bwrdd yn gyfle i greu trefn fwy hyblyg o osod lefel cyflogau, ond mae Llywodraeth Cymru yn gwrthwynebu unrhyw fwriad i ddileu.
Yn ogystal â gosod cyflogau, mae'r Bwrdd hefyd yn ymdrin ag amodau gwaith ac mae undeb Unite, sef yr undeb sy'n cynrychioli nifer o weithwyr tir, hefyd yn darogan y bydd amodau gwaith megis cyflog gwyliau, yn llai ffafriol os fydd y strwythur bargeinio yn diflannu.

'Oes arall'

Cyhoeddodd Llywodraeth San Steffan yn 2011, drwy'r Mesur Cyrff Cyhoeddus, fod y Bwrdd i fynd yng Nghymru a Lloegr ac mae undeb ffermwyr yr NFU wedi croesawu'r bwriad gan ddweud fod y strwythur cyflogau yn perthyn i oes arall.
Mae'r Mesur i ddiddymu'r Bwrdd yn mynd drwy'r Senedd yn San Steffan ar hyn o bryd ond does 'na ddim dyddiad wedi ei osod ar gyfer diwedd oes y Bwrdd. Mae'r ymgynghoriad yn rhan o'r broses.
Mae'r Cynulliad Cenedlaethol yn gwrthwynebu, ond os ydi'r Llywodraeth i gael gweithredu yna mae'n rhaid cynnal ymgynghoriad cyhoeddus ac mae undeb Unite yn annog pobol i arwyddo deiseb ar-lein i fynegi eu gwrthwynebiad.
Cafodd y Bwrdd Cyflogau Amaethyddol ei sefydlu gan Ddeddf Cyflogau Amaethyddol 1948.
Ond cafodd y strwythur i benderfynu cyflogau amaethyddol ei sefydlu gyntaf yn ystod y Rhyfel Mawr, gydag Undeb Gweithwyr Môn, undeb o weision fferm gafodd ei sefydlu gan y Cyrnol Owen Thomas, yn flaenllaw yn yr ymgyrch i sefydlu'r drefn gyflogau gwledig.

Straeon perthnasol

  • Cyflogau ffermwyr yn cael sylw yn y Cynulliad