Rhaid colli pwysau cyn llawdriniaeth

Dyn gordew Image copyright SPL
Image caption Byddai disgwyl i bobl sydd â mynegai màs corfforol o 40 neu fwy fynd ar gwrs

Fe fydd rhaid i gleifion gordew gwblhau rhaglen o golli pwysau cyn y cawn nhw lawdriniaethau dewisol os fydd argymhellion gan un bwrdd iechyd yn cael eu cymeradwyo.

Mae Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a'r Fro hefyd yn dweud y dylai ysmygwyr fynd ar gyrsiau i'w cynorthwyo i roi'r gorau iddi cyn cael llawdriniaeth, ac y gallai hynny arbed dros £400,000.

Ni fyddai'r argymhellion yn cynnwys cleifion canser na phobl sydd angen llawdriniaeth frys.

Bydd rhaid i'r bwrdd wneud toriadau o £90 miliwn er mwyn talu ffordd yn y flwyddyn ariannol nesaf.

Dywedodd y Ceidwadwyr Cymreig bod hyn yn dangos fod angen "chwistrelliad o arian" ar y Gwasanaeth Iechyd Gwladol.

Ymarfer corff

Bydd aelodau'r bwrdd iechyd yn cael cyfle i bleidleisio ar yr argymhellion mewn cyfarfod ddydd Iau, Mawrth 28.

Fe fydd rhaid i ysmygwyr fod wedi cael cynnig, derbyn a chwblhau cwrs rhoi'r gorau i 'smygu cyn y cawn nhw fynd ar restr llawdriniaethau dewisol.

Mae oddeutu 23% o boblogaeth Caerdydd a Bro Morgannwg yn ysmygwyr. Fe ddywed y bwrdd y byddai rhwng 10% a 30% yn debyg o roi'r gorau iddi pe baen nhw'n cael cefnogaeth cyn cael llawdriniaeth.

Hefyd fe fyddai disgwyl i unrhyw un gyda mynegai màs corfforol (BMI) o 40 neu fwy orfod derbyn a chwblhau cwrs rheoli pwysau cyn y cawn nhw fynd ar restr debyg.

Image copyright Getty Images
Image caption Byddai disgwyl i ysmygwyr sydd angen llawdriniaeth roi'r gorau iddi fel rhan o gynlluniau'r bwrdd iechyd

Gallai hynny gynnwys cael eu cyfeirio gan feddyg teulu at gynllun ymarfer corff.

'Esgus'

Mae'r dogfennau ar gyfer y cyfarfod yn dweud bod cleifion gordew bron 12 gwaith yn fwy tebygol o ddiodde' cymhlethdodau yn dilyn llawdriniaeth, ac mae tua hanner yn diodde' canlyniadau gwael ar ôl cael cymalau newydd.

Mae llawdriniaeth ddewisol yn golygu llawdriniaeth sydd wedi ei chynllunio o flaen llaw, sydd heb fod yn driniaeth frys.

Mae'r GIG mewn rhannau eraill o'r DU wedi cyflwyno gofynion tebyg ar gyfer cleifion gordew ac ysmygwyr.

Dywedodd arweinydd y Ceidwadwyr yn y Cynulliad, Andrew RT Davies: "Er bod angen croesawu y bydd mwy o gyrsiau ar gael i ysmygwyr a phobl ordew, rwy'n bryderus y byddai peidio cymryd rhan yn y cyrsiau yn cael ei ddefnyddio fel esgus i oedi cyn cynnal llawdriniaethau ar gleifion sydd angen eu trin.

"Rhaid i'r bwrdd iechyd roi sicrwydd nad dyna fydd yn digwydd."

Straeon perthnasol

Cysylltiadau Rhyngrwyd

Dyw'r BBC ddim yn gyfrifol am safleoedd rhyngrwyd allanol.