Arweinydd newydd Cymru a'r Byd

Eryl Aynsley
Image caption Cafodd Eryl Aynsley ei genu a'i magu yn Ninbych

Ar drothwy dychwelyd i'w henfro rhoddodd 'Arweinydd' y Cymry o dramor yn yr Eisteddfod Genedlaethol eleni ddiolch arbennig i'w hen athrawes gerddoriaeth yn yr ysgol yn Ninbych.

"Hi wnaeth fy nysgu i ganu cerdd dant a hi fu'n trefnu am flynyddoedd yr holl ddarnau roeddwn i'n eu canu," meddai Eryl Aynsley am Catherine Watkin (Jones cyn priodi), athrawes gerddoriaeth Ysgol Ramadeg Dinbych pan oedd Eryl yn ddisgybl yno.

Cafodd ei geni a'i magu yn Ninbych ond mae'n byw yng Nghaliffornia yn yr Unol Daleithiau erbyn hyn, lle mae'n hynod weithgar yn y byd cerddorol.

"Mi ddysgodd imi hefyd werthfawrogi'r gerddoriaeth glasurol yr ydw i'n ei charu hyd heddiw a fy nghymell i gystadlu ym mhob rhan o Gymru," ychwanegodd.

Yn fam i dri o blant - Sian sydd yn byw yn Llundain, John yn Oakland Califfornia a Helen yn San Fransisco - bydd Eryl yn cael ei chyflwyno i Eisteddfodwyr o lwyfan Cymanfa Ganu'r Eisteddfod yn y pafiliwn nos Sul wedi ei harwisgo â thlws Undeb Cymru a'r Byd.

Gydol ei hoes bu lle arbennig i gerddoriaeth yn ei chalon ac mae'n gantores ddawnus ei hun.

"Gall cerddoriaeth wneud cymaint o bethau," meddai. "Gall godi eich calon pan ydych yn isel. Gall ddeffro atgofion a'ch atgoffa o bobl a lleoedd sy'n arbennig ac, yn syml, wneud eich bywyd yn gyflawn."

'Plentyndod hapus'

Mae ymweliad yr Eisteddfod â Dinbych yn achlysur cwbl addas i Eryl fod wedi ei dewis yn Arweinydd Cymru a'r Byd. Nid yn unig am ei bod yn dod o'r dref ond am iddi fod yn gystadleuydd eisteddfodol cyson dros y blynyddoedd. Bu'n fuddugol ar yr unawd cerdd dant dan 15 oed yng Nghaerdydd yn 1978.

Disgrifiodd ei phlentyndod yn Ninbych fel un hapus iawn.

"Mi dyfais i fyny ym Mryn Garth ac mi gefais i blentyndod hapus a diboen iawn.

"Yn y Capel Mawr yr oeddwn yn nosbarth Ysgol Sul Gwilym R Jones ac yn aelod o barti cydadrodd roedd o wedi ei hyfforddi ar gyfer Eisteddfod Genedlaethol Fflint yn 1969," meddai.

Yn yr un dosbarth â hi yn yr ysgol yr oedd John Glyn Jones, cadeirydd pwyllgor gwaith yr eisteddfod. Fo wnaeth ei gwahodd i fod yn arweinydd y Cymry tramor.

Cerddoriaeth

Wedi gadael ysgol, graddiodd Eryl ym Mangor a chychwyn ar yrfa mewn gwaith cymdeithasol.

Ar ôl priodi a chodi teulu, symudodd i Galiffornia yn 1982 gan ymuno â Chymdeithas Gymreig Americanaidd Gogledd Califfornia.

Yno, dros y blynyddoedd gwnaeth gyfraniad gwerthfawr ym maes cerddoriaeth a'i diddordeb, heb os, yn deillio o'i phrofiadau eisteddfodol pan yn ferch yng Nghymru a dylanwad ei hathrawes.

Bu'n gyfarwyddwr gweithredol corau mawr ym Mae San Fransico ac ar hyn o bryd mae'n gweithio'n rhan amser gyda grŵp a capella, Ragazzi Continuo.

Hi hefyd yw Cyfarwyddwr Diwylliant y Gymdeithas Gymreig Americanaidd ac mae'n arweinydd côr y gymdeithas, Côr y Ddraig Goch.

Ac wrth ymuno â chymanfa ganu Eisteddfod Genedlaethol ei thref enedigol nos Sul nid oes amheuaeth na fydd atgofion eisteddfodool a cherddorol lu yn canu yn ei chof gan gynnwys y pleser a gafodd o arwain cymanfa debyg yn ei hen gapel, Y Capel Mawr, ddeng mlynedd yn ôl.

Weddill yr wythnos bydd Eryl yn treulio peth o'i hamser ar stondin Undeb Cymru a'r Byd ar y maes, a dydd Iau bydd yn annerch y gwahoddedigion mewn te croeso a drefnir gan yr undeb i gyfeillion Cymru o dramor.