Streic: 912 o ysgolion ar gau

Cyhoeddwyd
Disgrifiad o’r llun,
Gweithwyr Cyngor Sir Ynys Môn ar streic fore Iau

Mae streic ymysg 70,000 o weithwyr sector gyhoeddus wedi effeithio ar ysgolion, llysoedd, canolfannau gwaith a gwasanaethau cynghorau.

Honnodd arweinwyr undebau fod rhewi cyflogau yn golygu na allai pobl ar gyflog isel ymdopi.

Ond dywedodd cynghorau yng Nghymru mai codiad cyflog o 1% i'r rhan fwyaf o weithwyr a 4% i'r rhai ar y cyflog isaf oedd y gorau y gallen nhw ei gynnig.

Yn ôl Llywodraeth Prydain, mae rhewi cyflogau'n y sector cyhoeddus yn amddiffyn swyddi, gwasanaethau a'r pwrs cenedlaethol.

Roedd 912 (56%) o ysgolion ar gau yng Nghymru ac roedd ralïau yng Nghaerdydd, Abertawe, Bangor, Caerfyrddin a Merthyr Tudful.

Roedd y streic y golygu bod:

  • y rhan fwyaf o ysgolion yng Nghymru ynghau gan fod yr NUT yn rhan o'r streic;
  • nifer o ganolfannau hamdden, llyfrgelloedd a chanolfannau cymunedol ynghau;
  • newidiadau i amserlenni casglu gwastraff;
  • holl safleoedd Amgueddfa Genedlaethol Cymru ynghau heblaw am yr Amgueddfa Lleng Rufeinig yng Nghaerllion;
  • Llyfrgell Genedlaethol Cymru yn Aberystwyth yn cynnig "gwasanaeth cyfyngedig yn yr Ystafelloedd Darllen".

Mae arweinydd y Ceidwadwyr yn y Cynulliad, Andrew RT Davies, wedi beirniadu'r ffaith bod Twnel Trebiwt ac Argae Bae Caerdydd ynghau.

Yn ôl Mr Davies: "Rydym wedi gwybod am y streiciau am beth amser ac eto mae'r cyngor wedi methu â rhwystro anhrefn ar ffyrdd y brifddinas."

Yn y Cynulliad doedd dim pwyllgorau ddydd Iau.

Disgrifiad o’r llun,
Roedd tua 200 mewn rali yn Abertawe
Disgrifiad o’r llun,
Piced y tu allan i Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd fore Iau
Disgrifiad o’r llun,
Cynhaliwyd gorymdaith yn Wrecsam

PWY OEDD AR STREIC?

Ym Mhrydain roedd cannoedd o filoedd ar streic, y nifer fwya ers i'r Glymblaid ddod i rym yn San Steffan ym mis Mai 2010.

Ymysg y gweithwyr sy'n gweithredu roedd:

  • Staff cyngor, sydd wedi gwrthod cynnig o godiad cyflog o 1% i'r rhan fwyaf;
  • Athrawon, sy'n gweithredu dros amodau cyflog, pensiynau a phwysau gwaith;
  • Gweision sifil, yn cynnwys y Swyddfa Basport, canolfannau gwaith a staff llysoedd, sydd wedi gwrthod codiad cyflog o 1%;
  • Diffoddwyr tân, sydd ynghanol cyfnod hir o anghydfod dros bensiynau ac oedran ymddeol.

Mae'r TUC wedi honni bod rhewi cyflogau a chodiadau cyflog islaw chwyddiant wedi golygu bod gweithwyr sector cyhoeddus £2,245 yn dlotach ar gyfartaledd ers i'r Glymblaid ddod i rym yn 2010.

Disgrifiad o’r llun,
Mae'r streic wedi effeithio ar gasglu sbwriel
Ffynhonnell y llun, PA
Disgrifiad o’r llun,
Roedd diffoddwyr yn cynnal eu streic ddiweddara' ddydd Iau

Fe ddywedodd Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, sy'n cynrychioli cynghorau lleol, fod ganddyn nhw "gydymdeimlad llwyr" â rhwystredigaeth yr undebau - ond na allai cynghorau lleol fforddio gwella'r cynnig presennol.

Fe ddywedodd llefarydd ar ran Llywodraeth Cymru fore Iau: "Fe fydd gweinidogion yn ymgymryd â dyletswyddau llywodraethol ac yn delio gydag unrhyw faterion wnaiff godi yn ystod y dydd, ond fyddan nhw ddim yn croesi llinellau piced."

Roedd manylion ysgolion ar gau ar restr o gysylltiadau i wefannau holl gynghorau Cymru ar BBC Cymru Fyw.

Straeon perthnasol