BBC Cymru Fyw

Setliad datganoli yn "annheg," medd John Redwood

Published
Mae un o gyn Ysgrifenyddion Cymru yn dweud fod y setliad datganoli presennol yn annheg a bod yn rhaid ei newid.
Gyda dim ond ychydig o ddyddiau ar ôl tan y refferendwm ar annibyniaeth yn yr Alban, dywedodd John Redwood mai pwerau eilradd sydd gan Gymru ar hyn o bryd.
Mae o hefyd yn dweud y dylai aelodau seneddol o Loegr fod â'r hawl i gwrdd yn annibynnol wrth drafod materion sy'n effeithio Lloegr yn unig.
Eisoes mae Prif Weinidog Cymru, Carwyn Jones, wedi dweud y dylai pleidiau gwleidyddol Cymru amlinellu eu cynlluniau ar gyfer mwy o ddatganoli.
Dywedodd Mr Redwood: "Rwyf wedi cael llawn digon ar y datganoli unochrog yma, mae'n annheg."
"Mae'r Alban yn cael datganoli dosbarth cyntaf, mae Cymru'n cael datganoli ail ddosbarth, a dyw Lloegr yn cael dim."
Yn y cyfamser, wrth gael ei holi ar BBC Radio Wales, dywedodd Alun Michael, cyn brif weinidog Cymru, ei bod hi'n anghywir i ddweud nad oes gan Loegr ddatganoli.
Rhanbarthau
"Mae gan Loegr lefel uchel o ddatganoli, sef dinas Llundain, sydd â Maer etholedig a phoblogaeth o wyth miliwn.
"Ond mae yna un mater hynod o bwysig, sef sut ydym yn delio gyda Lloegr ."
"Pe bai, yna bleidlais 'na', mae angen ymdrin yn synhwyrol a'r cwestiwn datganoli, " meddai Mr Michael, sy'n cefnogi'r ymgyrch yn erbyn annibyniaeth.
"Mae'n bwysig o ran dyfodol economaidd, pe na bai ni'n cael pethau'n iawn mae'n gosod rhanbarthau Lloegr dan anfantais, - rhanbarthau fel gogledd orllewin Lloegr, sy'n rhannu ffin gyda gogledd Cymru, a rhanbarth sydd â phoblogaeth o 7.8 miliwn. "
Dywedodd Dr Simon Brooks, sylwebydd a chyn olygydd Barn, fod pleidlais dydd Iau yn codi cwestiynau mawr o safbwynt cyfansoddiadol Cymru yn y dyfodol.
"Byddai pleidlais Ie yn rhoi diwedd ar y cysyniad o Brydeindod, a byddai hefyd yn rhoi annibyniaeth yn ôl ar yr agenda, fel rhywbeth y bydd angen ei drafod yng Nghymru," meddai Dr Brooks - sy'n cefnogi'r ymgyrch o blaid annibynniaeth i'r Alban - ar raglen Good Morgning Wales, BBC Radio Wales.
"Mae yna hefyd y posibilrwydd y byddwn yn cael ein clymu yn agosach a Lloegr...
"Posibilrwydd arall yw ein bod yn ceisio creu dyfodol i'n hunain, negydu ar gyfer mwy o ddatganoli."