Cyfarfod i achub y Gyfnewidfa Lo

Hen lun o'r Gyfnewidfa Lo Image copyright Not Specified
Image caption Yn y Gyfnewidfa Lo yr arwyddwyd y siec gyntaf am £1 miliwn yn 1904

Mynychodd tua 70 o bobl gyfarfod cyhoeddus yn Nhrebiwt yng Nghaerdydd heno i drafod dyfodol un o adeiladau mwyaf hanesyddol Cymru, y Gyfnewidfa Lo.

Nid oes gan yr adeilad berchennog ar hyn o bryd gan fod y perchnogion blaenorol, Exchange GYG, wedi mynd yn fethdalwyr.

Mae Cyngor Sir Caerdydd wedi dweud y byddai'n costio £5 miliwn i wneud y safle yn ddiogel, hyd yn oed cyn y byddai gwaith i adfer yn bosibl.

Maent yn gobeithio y gall CADW fynd â'r prosiect yn ei flaen.

Neithiwr, roedd cyfle i bobl leol fynegi eu barn.

Image caption Daeth tua 70 o bobl i gyfarfod cyhoeddus i drafod dyfodol y Gyfnewidfa Lo

Ers 2013 mae gwaith wedi ei wneud i sefydlogi a diogelu'r adeilad Gradd II gafodd ei adeiladu tua diwedd y 19eg ganrif.

Cafodd y gyfnewidfa ei hadeiladu ar gost o tua £40,000 er mwyn ateb y galw o fewn y diwydiant glo yn y ddinas.

Cafodd y cytundeb cyntaf gwerth £1 miliwn ei wneud yno yn 1904 ac yno ar un cyfnod yr oedd pris glo'r byd yn cael ei benderfynu, gyda Chaerdydd yn un o borthladdoedd mwya'r byd ar y pryd.

Erbyn 1961 roedd wedi cau fel canolfan fasnachol wedi i'r diwydiant glo yng Nghymru grebachu.

Roedd yr adeilad wedi cael ei nodi fel cartref posib i Gynulliad Cymru pe byddai pleidlais 'Ie' wedi bod yn refferendwm 1979.

Straeon perthnasol